Κυριακή 31 Μαΐου 2020

042 Cosmoidioglossia

€ « » ●► $    ▲▼◄► € € $$ € €   ◄ ►▲▼► ◄● « » €
€ « » ●► $    ▲▼◄► € € $$ € €   ◄ ►▲▼► ◄● « » €

    .~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~.

06/13/16--11:01: 
Ελλάδα. Πυρήνας και «επίπεδα».
Η Ελλάδα, ιστορικά σε βάθος αιώνων και ανεξάρτητα πολιτικής δομής και μονάδας (πόλεων κρατών, αυτοκρατοριών, φεουδαρχικών ηγεμονιών ή εθνικών κρατών) και ταυτοτήτων ή ιδεολογιών (αυτοκρατορικών, θρησκευτικών, εθνικών ή υπερεθνικών, κοσμικών κ.λπ), επηρεάζεται άμεσα, αρνητικά ή θετικά, από τις εξελίξεις στις παρακάτω περιοχές. Τις ιεραρχώ:
1. Πρώτο «επίπεδο» ή πυρήνας, με μαύρο:
 Ελλάδα, Τουρκία, Ιταλία, Βουλγαρία, πρώην Γιουγκοσλαβία νότια του Δούναβη, Δέλτα του Δούναβη (Ρουμανία), Σικελία, Κύπρος, Ισραήλ-Λίβανος (Παλαιστίνη), πρώην Συρία (Λεβάντες, Κοίλη Συρία).
2. Δεύτερο επίπεδο, με γκρι σκούρο: Ρουμανία, Ουκρανία, Καύκασος, Μεσοποταμία, Αίγυπτος, Κυρηναϊκή, Τριπολίτιδα (πρώην Λιβύη).
3. Τρίτο επίπεδο, με γκρι ανοιχτό: Ρωσία, Γαλλία (γενικότερα νότια του Ρήνου), Ιράν-Περσία, Ηνωμένο Βασίλειο, πρώην ΑυστροΟυγγαρία, Τυνησία, Κορσική, Σαρδηνία, Ιορδανία.
4. Τέταρτο επίπεδο, με γκρι υπόλευκο ή στα όρια του λευκού: Γερμανία, Ολλανδία, πρώην Τσεχοσλοβακία, Πολωνία, Λευκορωσία, Βαλτική, Καζακστάν, Ιβηρική και βαθέως Αραβική Χερσόνησος, Αλγερία.
                              Σημειώσεις-Παρατηρήσεις
[-] Αυτονόητα, η Ελλάδα θα πρέπει να διαφοροποιείται στην στάση που διατηρεί απέναντι στις χώρες του πρώτου και δεύτερου επιπέδου - γενικά αλλά πόσο μάλλον -, εάν τα συμφέροντα της δεν συμπίπτουν, όπως συνήθως συμβαίνει, με αυτά π.χ της Ολλανδίας, της Λευκορωσίας ή των χωρών της Βαλτικής (δεν μπορείς να βλέπεις αυτές τις χώρες με το ίδιο μάτι που τις βλέπει ο Ρήνος, η Βαλτική ή η Βόρεια Θάλασσα. 
Θα μου πείτε βέβαια ''εδώ βλέπεις τον εαυτό σου μέσα από τα μάτια του Ρήνου, στους άλλους θα κολλήσεις;''και θα έχετε δίκαιο).
 Η Ευρωπαϊκή Ένωση σαφώς και δεν μπόρεσε να συνθέσει τόσο διαφορετικά συμφέροντα. 
Παράδειγμα, για την Ελλάδα υπήρξε καθοριστική και καταστροφική η αποτυχία της ΕυρωΜεσογειακής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 
Δεν έχουν τονιστεί παρά ελάχιστα η σημασία και οι επιπτώσεις αυτής της αποτυχίας.
[-] Παρατηρείστε πως οι περιοχές ή οι χώρες του δευτέρου «επιπέδου», είναι σχεδόν όλες διαλυμένες, υποβαθμισμένες, κατεστραμμένες ή κατακερματισμένες. 
Την Ελλάδα δεν την συμφέρει κάτι τέτοιο.
[-] Τώρα πως εμείς το τέταρτο επίπεδο το επιλέξαμε ως πρώτο, μετατρέποντάς το ταυτόχρονα και σε πυρήνα μας, είναι άξιο απορίας (και συγκεκριμένων συμφερόντων στο εσωτερικό της χώρας). 
Επίσης οικοδομήσαμε μια πλήρως ανιστόρητη «ευρωπαϊκή» συνείδηση και ταυτότητα «Βρυξελλών», κάτι σαν τα λαχανάκια Βρυξελλών.
[-] Η ευρωκεντική ιδεολογία, υπάρχει για να νομίζουν οι άνθρωποι πως το Sjælland είναι σημαντικότερο για την «Ευρώπη», από ότι η Κυρηναϊκή. 
Εμείς είναι αδιανόητο να μην αντιλαμβανόμαστε πόσο σημαντικότερες είναι η Κυρηναϊκή, η Σικελία, η Λατάκεια και η Τριπολιτάνια σε σύγκριση με το Overijssel (Ολλανδία) και το Sjælland (Δανία).
[-] Σαφώς και εάν ήταν διαφορετικά τα σύνορα στον χάρτη, οι χρωματισμοί θα ήταν ελαφρώς διαφοροποιημένοι. 
Προβληματίστηκα πολύ με την Ιορδανία και την Τυνησία (μαζί με την Κορσική και την Σαρδηνία θα μπορούσαν να τοποθετηθούν ένα επίπεδο παραπάνω. 
Όπως επίσης πόλεις όπως η Κωνσταντίνη της Αλγερίας, η Μασσαλία και η Νίκαια της Γαλλίας).
       
06/15/16--05:21: 15 Ιουν 2016.

I

Οι Κινέζοι δεν επιθυμούν να αποχωρήσει το Ηνωμένο Βασίλειο από την Ε.Ε (τουλάχιστον αυτή την περίοδο) γιατί η Κίνα, μέχρι το τέλος του χρόνου, επιδιώκει να αναγνωριστεί ως «Οικονομία της Αγοράς» (να αποκτήσει ''Market Economy Status''). 
Η ψήφος του Ηνωμένου Βασιλείου είναι σημαντική εντός της Ε.Ε, καθώς οι χώρες στο εσωτερικό της «Ένωσης» (απίστευτο και όμως αληθινό), είναι διχασμένες: η Γαλλία, η Ιταλία και η Ισπανία δεν είναι θετικές προς μια τέτοια κατεύθυνση, σε αντίθεση με το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ουγγαρία, την Ολλανδία και τις σκανδιναβικές χώρες, που είναι θετικές. 
Η Γερμανία είναι αρχικά θετική, αλλά κρύβεται πίσω από την ''public opinion''και ισχυρίζεται πως επιθυμεί να εξισορροπήσει την κατάσταση στο εσωτερικό της Ε.Ε.
Αυτές τις μέρες η Μέρκελ βρέθηκε στην Κίνα, όπου επισκέφτηκε την Πόλη Shenyang και το ''joint''κατασκευαστικό-βιομηχανικό πάρκο-σύμπλεγμα της ευρύτερης μητροπολιτικής περιοχής. Πάνω από 130 γερμανικές εταιρείες έχουν εγκαταστήσει γραφεία εκεί. 
Οι σχέσεις ειπώθηκε πως είναι «ώριμες» (εάν δεν κάνω λάθος, σε κάποια στιγμή πρέπει να πέρασε ένα κινεζικό πουλάκι και κάτι να τιτίβισε για anti-dumping).
Μέχρι το 2013, είχαν παραχωρήσει στην Κίνα ''Market Economy Status''περισσότερες από 30 χώρες, ανάμεσα τους η Χιλή, η Βραζιλία, η Αυστραλία, η Ρωσία, η Αργεντινή, η Νέα Ζηλανδία, η Νιγηρία, η Ουκρανία, η Ελβετία και η Ένωση Χωρών της Νοτιοανατολικής Ασίας (ASEAN, ορισμένες από αυτές: 
Ινδονησία, Σιγκαπούρη, Φιλιππίνες, Μαλαισία κ.λπ). Μέχρι πριν λίγους μήνες ο αριθμός τους είχε φτάσει τις 80.
                                                                        Σημείωση
Βεβαία οι Κινέζοι δεν πρόκειται να «παρέμβουν», έμμεσα ή άμεσα, προκειμένου να επηρεάσουν το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος.

II

''Δεν είναι δυνατόν να κατανοήσουμε τη διεθνή πολιτική απλώς με το να κοιτάζουμε στο εσωτερικό των κρατών... 
Αν οι αλλαγές στα διεθνή αποτελέσματα συνδέονται άμεσα με τις αλλαγές στους δρώντες, πως μπορούν τότε να εξηγηθούν οι ομοιότητες των αποτελεσμάτων που παραμένουν σταθερά ή επανεμφανίζονται, παρότι οι δρώντες ποικίλουν;
 Κάποιος που πιστεύει ότι μπορεί να εξηγήσει τις αλλαγές στη διεθνή πολιτική θα πρέπει να διερωτηθεί και πως μπορούν να εξηγηθούν οι συνέχειες.
 Η διεθνής πολιτική περιγράφεται ενίοτε ως το πεδίο του ατυχήματος και της αναταραχής, της ταχείας και απρόβλεπτης αλλαγής. 
Παρότι οι αλλαγές αφθονούν, οι συνέχειες είναι εξίσου ή ακόμη πιο εντυπωσιακές - μια πρόταση που μπορεί να καταδειχτεί με πολλούς τρόπους. 
Κάποιος που διαβάζει το απόκρυφο βιβλίο των Μακκαβαίων Α'έχοντας κατά νου διάφορα γεγονότα που συνέβησαν κατά τη διάρκεια και μετά τον Α'Παγκόσμιο πόλεμο, θα πάρει μια αίσθηση της συνέχειας που χαρακτηρίζει τη διεθνή πολιτική.
 Τόσο στον 2ο αιώνα π.Χ όσο και στον 20ο αιώνα μ.Χ Άραβες και Εβραίοι πολεμούσαν μεταξύ τους με αντικείμενο τα απομεινάρια της βόρειας αυτοκρατορίας, ενώ διάφορα κράτη εκτός της αρένας παρακολουθούσαν προσεκτικά ή επενέβαιναν ενεργά. 
Για να καταδειχτεί το επιχείρημα γενικότερα, μπορούμε να παραθέσουμε την περίφημη περίπτωση του Hobbes, ο οποίος βίωσε το πόσο επίκαιρος ήταν ο Θουκυδίδης. 
Λιγότερο φημισμένη, αλλά εξίσου εντυπωσιακή, είναι η συνειδητοποίηση από τον Louis J. Halle πόσο επίκαιρος είναι ο Θουκυδίδης στην εποχή των πυρηνικών όπλων και των υπερδυνάμεων.''
                                                                           Kenneth Waltz

                                           Περί συνεχειών
Μια από τις πλέον αφελείς απόψεις που κυκλοφορούν, είναι αυτή που ισχυρίζεται πως μόλις «τελειώσουν τα πετρέλαια», η Μέση Ανατολή (με την ευρύτερη έννοια) θα γίνει μια αδιάφορη περιοχή. 
Ο Θεόδοτος ο Αιτωλός, διοικητής της Κοίλης Συρίας (περιοχής με στρατηγική σημασία εδώ και τρεις χιλιετίες), πήρε μέρος στην σύγκρουση Σελευκιδών και Πτολεμαίων, στην ίδια περιοχή όπου διεξάγονταν οι Συριακοί Πόλεμοι και στην ίδια περιοχή όπου Ισραήλ, Χεζμπολάχ, Άσσαντ, Ισις κ.λπ, μάχονται σήμερα (με περιφερειακούς δρώντες προερχόμενους πάντα από τις περιοχές της Αιγύπτου και της Περσίας).

III

Εάν δεν υπήρχαν οι όροι «αριστερά-δεξιά», οι περισσότεροι άνθρωποι δεν θα μπορούσαν να ψελλίσουν λέξη, πολιτικά. Ούτε ουσιαστικές θέσεις, ούτε τοποθετήσεις, ούτε επιχειρήματα. Τίποτα.


IV

Η άποψη, ή καλύτερα το δόγμα, πως η «οικονομία» αποτελεί βάση ερμηνείας των κινήτρων και ευρύτερα των συμπεριφορών των ανθρώπων (γενικότερα, ερμηνείας των πάντων), αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες άπατες στην ανθρώπινη ιστορία [*]. 
Μια άποψη που έχουν καλλιεργήσει και επιβάλλει κυρίως μαρξιστές και φιλελεύθεροι (λίμπεραλς) ιδεολόγοι μαζί με οικονομολόγους πάσης φύσεως (για ορισμένες δεκαετίες υπήρξε επίσης «συνέργεια» οικονομισμού και ψυχολογισμού). 
Άνθρωποι που τρώνε συνεχώς και κατ'εξακολούθηση χυλόπιτες ιστορικά, διαψεύδονται, αλλά συνεχίζουν το τροπάρι τους.
Αυτός ο οικονομισμός και αναγωγισμός έχει καταντήσει γελοίος ή ορθότερα αγγίζει τα όρια μιας κοσμικής θρησκευτικής πίστης. 
Από ατομικές πράξεις και συμπεριφορές κομμάτων, κυβερνήσεων, κρατών και οποιασδήποτε μορφής «οντοτήτων» (πολιτικών, θρησκευτικών, πολιτισμικών), την κατανόηση της διεθνούς πολιτικής μέχρι την οικονομικοποίηση σχεδόν σε ολόκληρο το φάσμα των «ανθρωπιστικών και κοινωνικών επιστημών», τον συναντάμε παντού.
                                                                                Σημείωση
[*] Το αντίστοιχο, στο πεδίο της «γεωπολιτικής», είναι να ερμηνεύεις τα πάντα μονάχα μέσω των αγωγών, του πετρελαίου ή/και του φυσικού αερίου.

V

Και κάτι χιουμοριστικό για κλείσιμο. Ένα meme που κυκλοφόρησε πολύ. 
Παραφράζοντας:
- Υψηλότατε, θα διεξαχθεί αγώνας Αυστρίας-Ουγγαρίας!
- Ά, πολύ ωραία! Εναντίον τίνος;
    
06/18/16--04:45: 18 Ιουν 2016
.
I

Η πόλωση που επικρατεί στο εσωτερικό του Ηνωμένου Βασιλείου και το γεγονός ότι οι Βρετανοί έχουν διαιρεθεί για την Ε.Ε (όπως συμβαίνει και με τις περισσότερες εθνικές κοινωνίες για Ε.Ε και Ευρωζώνη), αποτελεί δείγμα της αποτυχίας της Ε.Ένωσης.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση υποτίθεται πως αποσκοπούσε να ενώσει κοινωνίες μεταξύ τους και όχι να τις πολώσει ή να τις αποσταθεροποιήσει και να τις διαιρέσει εσωτερικά. 
Να αποτελέσει παράγοντα συνοχής και όχι διαίρεσης.
16/6/2016

II

Οι Γάλλοι αρνούνται να «μεταρρυθμιστούν» (είναι και παραδοσιακά σοβινιστές), ενώ οι Βρετανοί αρνούνται να «εξευρωπαϊστούν» (φλεγματικοί). 
Οι Ρώσοι είναι έτσι (Τάταροι, under the skin), οι Πολωνοί και οι Όύγγροι είναι γιουβέτσι (δυτικοί Σλάβοι και Ούννοι, τι μπορεί να περιμένει κανείς;). 
Οι Ιταλοι είναι εθνολαϊκιστές και κρυπτοφασίστές και οι Ολλανδοί απόγονοι συνεργατών ναζί - ενώ οι Αυστριακοί είναι ναζί, σκέτο. Σλοβάκοι, Τσέχοι και λοιποί, πρώην αυταρχικοί σοσιαλιστικοί και στενόμυαλοι συντηρητικοί (πάρτε επιτέλους για παράδειγμα την ανοιχτόμυαλη Βαλτική!). 
Οι Σέρβοι είναι δυνάστες παραδοσιακοί, ενώ Βούλγαροι, Ρουμάνοι και λοιποί, είχαν βαλκανικές επιπλοκές κατά την ευρω-ευγονική (επιχείρηση αλλαγής-μεταρρύθμισης-εκσυγχρονισμού εγκεφάλου). 
Και επειδή γενικότερα όλοι κάτι μεμπτό έχουν, Δανοί, Κροάτες και Έλληνες, Ισπανοί, Φινλανδοί και όλοι οι υπόλοιποι μαζί (ο ένας βρωμάει και ο άλλος μυρίζει), καθώς είναι ένοχοι και αμαρτωλοί, και επειδή τα έθνη και οι λαοί χρειάζονται ψυχανάλυση και προπαγάνδα μαζική, προκειμένου να τιθασεύονται και να υπακούν στην «λογική», καλό θα ήταν να καταργήσουμε τις εκλογές, να αντικατασταθεί η «δημοκρατία» (αυτοκυβέρνηση, λογοδοσία, κυριαρχία κ.λπ) από την «δικαιωματοκρατία», και εάν όλα τα προηγούμενα δεν έχουν αποτέλεσμα, να αντικαταστήσουμε τμηματικά κοινωνίες, λαούς και έθνη, προκειμένου, επιτέλους, οι μικροί αυτοί άνθρωποι, να κατανοήσουν και να αποδεκτούν το προφανές:
 πως μονάχα η Μία Αγία Καθολική και Πανανθρώπινη Κοσμική Εκκλησία της Ευρωπαϊκής Ενώσεως είναι Αγνή και Αγαθή. 
Στύλος και Εδραίωμα της Αληθείας.
 Αγιο και Άμωμο καθίδρυμα Σωτηρίας. 
Η Μία, Μοναδική και Αληθής Οδός για την κοσμική και επίγεια πραγμάτωση της Κοινωνίας των Ανθρώπων και της Civitas Maxima.


III

Έχει πολύ πλάκα η όλη φάση. «Ψευδαισθήσεις», έχουν μόνον όσοι Βρετανοί επιθυμούν Brexit, όχι οι Βρετανοί που επιθυμούν Bremain (επίσης, μόνον η «εθνική κυριαρχία» γράφεται εντός εισαγωγικών [«»], σε αντίθεση με την Ευρωπαϊκή Κυριαρχία).
Εγώ θα έλεγα πως τις περισσότερες ψευδαισθήσεις έχουν οι πάσης φύσεως ευρωγερμανίζοντες και ευρωπαϊζοντες: είτε όσοι νομίζουν πως θα οδηγηθούν αυτόματα προς την κατεύθυνση μιας ''ever-closer union'', από την μια μεριά, είτε όσοι το παίζουν «σκληροί» ή θυμήθηκαν τον Ντε Γκώλ, από την άλλη.
 Οι ευρωγαλλίζοντες, των οποίων έχουν πάρει φωτιά τα οπίσθια μπροστά στο ενδεχόμενο αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση, πιο προσγειωμένοι είναι από κάτι ευρωγερμανίζοντες που πιστεύουν σε ιδέες του τύπου ''Gott strafe England'' (Είθε ο Θεός να τιμωρήσει την Αγγλία) και που, μαζί με τους προηγούμενους, ξαφνικά, θυμήθηκαν τον Ντε Γκώλ (ο οποίος εάν ζούσε, θα τους είχε στείλει όλους στα σπίτια τους). 
Ο μύθος πως επιτέλους τώρα που έφυγε το «βαρίδι» θα... όπως έχω ξαναγράψει, θα καταρριφθεί.
Και μην υπερεκτιμάτε τις απειλές και τις παρόλες του κ. Schäuble. Πως είναι δυνατόν η Πολωνία και η Ιρλανδία να συμφωνήσουν με «οικονομικούς αποκλεισμούς»;
 Και πως είναι δυνατόν οι χώρες που βρίσκονται εντός Ε.Ε, αλλά εκτός Ευρωζώνης, να μην παλέψουν με νύχια και με δόντια προκειμένου να διατηρήσουν την δυνατότητα αποχώρησης τους; 
Και, τέλος, πόσες χώρες μέλη της Ε.Ε και της Ευρωζώνης θα επιθυμούσαν να έχουν αρνητική στάση, και προς την Ρωσία και προς το Ηνωμένο Βασίλειο, ταυτόχρονα;
Ο κ. Schäuble ''καλός''είναι, για τα «οικονομικά». 
Ας αφήσει τα υπόλοιπα.
Και γιατί άραγε νοιάζει ορισμένους και ανησυχούν τόσο πολύ για το τι θα πάθει το Ηνωμένο Βασίλειο; Πολίτες του είναι; 
Ας αφήσουν τους πολίτες του Ηνωμένου Βασιλείου να ανησυχούν.
 Και να αποφασίσουν.
Σημείωση
[-] Αναφέρομαι σε ευρωγερμανίζοντες και ευρωπαϊζοντες. Όχι σε γερμανοκεντρικούς.
       
06/19/16--09:07: 19 Ιουν 2016.
I

Μεταξύ 1989-1992 το διπολικό σύστημα κατέρρευσε. 
Είχαμε το τυπικό τέλος του λεγόμενου Ψυχρού Πολέμου. Περίπου μια δεκαετία αργότερα, το 2003, οι Ηνωμένες Πολιτείες εξαπέλυσαν τον δεύτερο πόλεμο στο Ιράκ, βασιζόμενες στο δόγμα του προληπτικού πολέμου, το οποίο εάν αποκτούσε παγκόσμια εφαρμογή, θα διέλυε το διεθνές σύστημα. 
Οι Η.Π.Α αποφάσισαν να πάνε (ουσιαστικά) μόνες τους, δίχως να τις απασχολεί η στάση των υπολοίπων.
 Στην Ε.Ε, σε διάφορες πρωτεύουσες εκείνη την περίοδο, πραγματοποιούνταν οι μεγαλύτερες αντιπολεμικές διαδηλώσεις ιστορικά. 
Το θεωρητικό κατασκεύασμα «ευρωπαϊκός λαός», διαπίστωναν ορισμένοι, ίσως να αποκτούσε σάρκα και οστά. 
Όσοι διαμαρτύρονταν τότε, προσέβλεπαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση προκειμένου να αποκτήσουν φωνή. 
Αμέσως, διανοούμενοι και πολιτικοί επιχείρησαν να κεφαλαιοποίησουν αυτό το ρεύμα, αυτή την ενέργεια (που όσο και εάν κανείς δεν ήθελε να το παραδεχθεί, είχε ξεκάθαρο αντιαμερικανικό πρόσημο). 
Οι οργανικοί διανοούμενοι και οι ηγέτες της Ε.Ε απέτυχαν να δώσουν ιδεολογικό πρόσημο και συγκεκριμένη μορφή σε αυτή την «ευρωπαϊκή» ενέργεια, τελικά. 
Πολλοί από όσους τότε διαδήλωναν εναντίον των Η.Π.Α, σήμερα αμφισβητούν (αν όχι φτύνουν κατάμουτρα) την Ε.Ε.
Οι περισσότεροι, τότε, ήταν δύσκολο να κατανοήσουν πως ο δεύτερος πόλεμος του Κόλπου και οι διαδηλώσεις του 2003, σηματοδοτούσαν την ολοκλήρωση της μετα-ψυχροπολεμικής περιόδου και της μονοπολικής στιγμής και τάξης (ή καλύτερα αταξίας) των Ηνωμένων Πολιτειών (1991-2003). Από εκείνη την περίοδο και ύστερα γίνεται εμφανής η αποδυνάμωση των Ηνωμένων Πολιτειών. 
Το μυθολόγημα όμως περί του ''Τέλους της Ιστορίας''παρέμεινε.
 Απλά μετασχηματίστηκε από αμερικανοκεντρικό σε ευρωκεντρικό. 
Η πρώτη εκδοχή ισχυριζόταν πως οι Ηνωμένες Πολιτείες, ως πυρήνας της ''Δύσης'', θα ήταν ο πλανητικός ηγεμόνας-κοσμοκράτορας στο διεθνές σύστημα και όλα τα υπόλοιπα κράτη θα ιεραρχούνταν και θα οργανώνονταν γύρω απ'αυτήν σε παρόμοια και ενιαία ιδεολογική βάση. 
Η δεύτερη εκδοχή ήταν η ευρωφιλική και ευρωκεντρική ανάγνωση και ερμηνεία περί του ''Τέλους της Ιστορίας''. 
Ήταν μια πολύ σκοτεινή περίοδος δογματισμού και λογοκρισίας για την κριτική σκέψη. 
Οι μεν, προκλητικοί και αλαζόνες, θεωρούσαν αδιαμφισβήτητη την ύπαρξη του αμερικανοκεντρικού μονοπολικού κόσμου και θέμα χρόνου την πλήρη επέκταση και επιβολή του σε ολόκληρο τον πλανήτη (us-led globalisation). 
Οι δε, θεωρούσαν ως αυτονόητο πως η αποδυνάμωση των Ηνωμένων Πολιτειών θα μεταφραστεί αυτόματα σε ισχυροποίηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αντικατάσταση των Η.Π.Α από την Ε.Ε και πως βρισκόμασταν στην αρχή, όχι ενός Νέου Αμερικανικού Αιώνα, αλλά ενός Νέου Ευρωπαϊκού Αιώνα.
Οι φρούδες ελπίδες και η τελεολογία περί ενός ευρωκεντρικού ''Τέλους της Ιστορίας'', εμφανίστηκαν σε διάφορες ακραίες μορφές, τυλίγοντας και μασκαρεύοντας την ευρωπαϊκή παρακμή με σοφιστείες. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, ήταν φανερό (για οποίον δεν ήταν στενά οικονομιστής), πως όχι μονάχα δεν μπορούσε να ανταποκριθεί σε έναν τέτοιο ρόλο, αλλά πως αντίθετα, βρισκόταν σε παρακμή. 
Είχαμε, λοιπόν, μια μεταβολή: από την μονοπολικη (αμερικανοκεντρική και ευρωκεντρική) σκέψη περάσαμε στην διπολική (δυτικοκεντρική). 
Έτσι ήρθε στο προσκήνιο η ιδέα της ''Διπολικής Δύσης''. 
Η Ε.Ε φάνηκε να μην μπορεί να ανταποκριθεί ούτε στον ρόλο του ενός εκ των δύο πυλώνων αυτής της ιδέας.
Να αποτελέσει, δηλαδή, το ανατολικό σκέλος μιας οντότητας (την ανύπαρκτη αυτή οντότητα την ονομάζουν ''Δύση'') που θα αποτελείτο από δύο πυλώνες. 
Κανένα ευρωπαικό Βυζάντιο δίπλα στην αμερικανική Ρώμη, λοιπόν (αυτή η αντίληψη, βέβαια, αποτελεί προσβολή για τη Ρώμη και το Βυζάντιο).
Οι περισσότεροι άνθρωποι πιστεύουν δογματικά σε κάποια από αυτές τις τρεις θέσεις.
Και η ''Διπολική Δύση''έχει τελειώσει, απλά οι οπαδοί της αρνούνται να δεχθούν κάτι τέτοιο, όπως ακριβώς έκαναν και οι προηγούμενοι πριν από αυτούς. 
Δεν πειράζει, εάν δεν πτοήθηκε κάποιος κατά τα πλέον σκοτεινά χρόνια της μεταδιπολικής περιόδου, για την ελεύθερη και κριτική σκέψη, τότε που κυριαρχούσε ο αμερικανοκεντρικός και ευρωκεντρικός μονοπολισμός, δεν μπορεί να πτοηθεί σήμερα.
 Οι οπαδοί της ''Διπολικής Δύσης''δίνουν μάχες οπισθοφυλακής προειδοποιώντας να μην συμβεί το ένα ή το άλλο (βρετανικό δημοψήφισμα, αμερικανικές εκλογές, οικονομικές πολιτικές, ανυπακοή, αθέτηση συμφωνιών κ.λπ) γιατί θα... 
Τα ίδια έκαναν και έλεγαν και οι προηγούμενοι.
 Να μην συμβεί το ένα ή το άλλο γιατί θα... 
Τελικά, όμως, όλα τα «θα» συνέβησαν (αν όχι με την μορφή που περίμεναν, με κάποια άλλη).
 Αυτοί οι άνθρωποι θα αρχίσουν να συνειδητοποιούν πως και η ''Διπολική Δύση''αποτελεί παρελθόν, μονάχα, για παράδειγμα, εάν δεν μπορέσει να εφαρμοστεί ομαλά ή λόγω των πολιτικών συνεπειών και των ανωμαλιών που θα προκαλέσει η προσπάθεια υλοποίησης της ΤΤΙP (Transatlantic Trade and Investment Partnership), μετά από μια πιθανή υπογραφή της. 
Μέχρι τότε, θα λένε να μην συμβεί το ένα ή το άλλο, γιατί θα...
 Δηλαδή θα ασχολούνται με το να δαιμονοποιούν, να επικρίνουν και να καταπολεμούν τα συμπτώματα.

II
Λυπάμαι που θα το εκφράσω κατά αυτόν τον τρόπο, αλλά πολλοί ασχολούνται και δίνουν σημασία σε πράγματα ανούσια, που δεν διαθέτουν κανένα ειδικό βάρος.
Η Ελλάδα έχει κα-τα-στρα-φεί, και ασχολούνται με τρίχες. 
Αυτό επιθυμούν, την μικρή εικόνα, το αποσπασματικό, την μικροπολιτική και την παραπολιτική, να μας χειραγωγήσουν και να μας μετατρέψουν σε απατεώνες και εθελόδουλους, σε ευνουχισμένα κανίς, κουτσομπόλες και ιδεοληπτικούς, που θα ασχολούνται με τεχνητές πολώσεις ανάμεσα σε ανδρείκελα - τον Φασουλή και τον Περικλέτο - που δίνουν, πέρα από διαπιστευτήρια στο εξωτερικό, τον νυν υπέρ πάντων αγώνα στο εσωτερικό, προκειμένου να διασωθούν.
Πρέπει να βγουν κάποιοι άνθρωποι μπροστά και να μιλήσουν για την μεγάλη εικόνα. 
Για την κα-τα-στρο-φή (η οποία είναι πολυεπίπεδη).

III

Ζήτημα Πρώτον
Με βάση στοιχεία της Eurostat, έχουμε τα εξής δεδομένα:
Πληθυσμός κατά την 1.1.2011 στην Ελλάδα: 11.329.6
Κατά την 1.1.2012 : 11.123.0
Κατά την 1.1.2013 : 11.062.5
Κατά την 1.1.2014 : 10.903.7
Κατά την 1.1.2015 : 10.812.5
Τα μεγέθη αυτά κανονικά θα έπρεπε να αυξάνονται και όχι να μειώνονται.
Επίσης, το κερασάκι στην τούρτα, σύμφωνα με στοιχεία της Ελ.Στατ και της Eurostat, κατά την δεκαετία 2001-2010 προκύπτει ότι η φυσική αύξηση του πληθυσμού (γεννήσεις μείον θάνατοι) για ολόκληρη την δεκαετία ήταν 39.472 (οτιδήποτε παραπάνω ήταν «εισροές» που λένε και οι οικονομιστές). 39.472 σε δέκα χρόνια!

Ζήτημα Δεύτερον

Την ίδια περίοδο (2001-2010) που η αύξηση στην Ελλάδα ήταν 39.472, ο πληθυσμός της Τουρκίας αυξήθηκε κατά 7.166.82.
Το 2001 ο πληθυσμός της Ελλάδας ήταν περίπου 10.9 εκατομμύρια. Το 2015 ήταν περίπου 10.8 εκατομμύρια. Το 2001 ο πληθυσμός της Τουρκιάς ήταν περίπου 64.1 εκατομμύρια. 
Το 2015 ήταν 78,6 εκατομμύρια (αντί του δύσμοιρου του Έλληνα να του πούνε πως την ίδια ώρα που εσύ μειωνόσουν, στην απέναντι μεριά του Αιγαίου αυξάνονταν κατά 15 περίπου εκατομμύρια - περίπου μιάμιση Ελλάδα - τον παραμυθιάζουν λέγοντας του πως όλοι αυτοί είναι Κούρδοι, ή πως ο ίδιος είναι «ανεπτυγμένος, ευρωπαίος και δυτικός»).
Ο σαχλαμάρας ο επαρχιώτης ο Ελ Ευρωπαϊστής, ποτέ δεν θα καταλάβει πως η Γαλλία συνορεύει με την Γερμανία, η Ολλανδία με το Βέλγιο, η Αυστρία με την Ουγγαρία και η Ουκρανία με την Ρωσία, ενώ η Ελλάδα συνορεύει με έναν κόσμο διαφορετικό. 
Όλες οι προηγούμενες χώρες αυξάνονται πληθυσμιακά με αργούς ρυθμούς (τουλάχιστον δεν μειώνονται, αυτοκτονώντας, σαν και εμάς), αλλά βρίσκονται στον ίδιο κόσμο δημογραφικά, είναι περίπου συντονισμένες (αυτό είναι το επιχείρημα που χρησιμοποιείται για να σταθεί ο ισχυρισμός πως δεν απειλείται η επιβίωση τους. 
Βέβαια το επιχείρημα αυτό έχει τα όρια του). 
Εμείς ακολουθούμε «δυτικοευρωπαϊκή» τροχιά (βασικά σε χειρότερη θέση βρισκόμαστε, καθώς είμαστε μια από τις πέντε γηραιότερες κοινωνίες του πλανήτη) ενώ γεωγραφικά βρισκόμαστε στα όρια δύο διαφορετικών κόσμων. 
Είναι σαν το Βέλγιο να συνορεύει με την Τουρκία (και η Τουρκία να βρίσκεται στη θέση της Γερμανίας).
Μεταξύ 2001 και 2015 ο πληθυσμός του Βελγίου αυξήθηκε λιγότερο από ένα εκατομμύριο. 
Την ίδια περίοδο ο πληθυσμός της Γερμανίας (γείτων του Βελγίου) παρέμεινε σχεδόν στάσιμος. 
Στην Ελλάδα μειώθηκε. 
Στην Τουρκία αυξήθηκε κατά 15 εκατομμύρια περίπου. 
Εμείς δεν συνορεύουμε με την Γερμανία, την Ολλανδία, το Βέλγιο ή την Γαλλία. 
Η Ελλάδα δεν βρίσκεται στον Ρήνο.

IV

Το 1960, η Ε.Ε (των σημερινών 28) αποτελούσε το 13,4% του παγκόσμιου πληθυσμού [*].
 Το 2013 το ποσοστό είχε πέσει στο 7,1%. 
Φέτος (2016) έφτασε στο 6,8%. 
Αν αποχωρήσει το Ηνωμένο Βασίλειο (πέρα από όλα τα υπόλοιπα), η Ευρωπαϊκή Ένωση θα αποτελεί το 5,9% του παγκόσμιου πληθυσμού.

                                   Σημαντική Επισήμανση:
Είναι εσφαλμένη η σύγκριση Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ηνωμένων Πολιτειών (ή Ηνωμένου Βασιλείου, εάν και εφόσον αποχωρήσει το τελευταίο), καθώς οι Η.Π.Α αποτελούν ενιαία πολιτική, οικονομική και γλωσσική δομή και μονάδα (ή «οντότητα»), σε αντίθεση με την Ε.Ε, η οποία επιθυμεί και επιδιώκει να είναι, αλλά δεν είναι. 
Ούτε καν ενιαία οικονομική δομή δεν είναι, όπως συνήθως την προσμετρούν διάφοροι οργανισμοί, καθώς εμπεριέχει στους κόλπους της πολλά νομίσματα και πολλές ανομοιογενείς και άνισες οικονομίες: και όχι, δεν είναι «το ίδιο» με τις (Ηνωμένες) Πολιτείες της Αμερικής γιατί εκεί υπάρχει -και θα αναφέρω ένα μονάχα στοιχείο- κοινή γλώσσα (ο οικονομισμός βλάπτει σοβαρά τον εγκέφαλο και έχει σοβαρότατες πολιτικές συνέπειες.
 Εάν δε, συνδυαστεί με τον ευρωκεντρισμό, τα αποτελέσματα αυτού του ιδεολογικού κοκτέιλ είναι από δηλητηριώδη έως καταστροφικά). 
Σε ένα άλλο επίπεδο μπορεί επίσης να ειπωθεί πως η Ε.Ε δεν είναι ούτε ενιαία ηθική, πολιτισμική και νομική δομή, αν και προσπαθεί σε όλα αυτά τα πεδία να δημιουργήσει ομοιομορφία.

                                                 Σημείωση
[*] Εάν πάμε πιο πίσω από την δεκαετία του 1960, και εκκινήσουμε από την περίοδο μεταξύ του μεσοπόλεμου και της λήξης του δεύτερου παγκόσμιου πόλεμου, αντιλαμβανόμαστε την δημογραφική καταστροφή ή κατάρρευση που έχει λάβει χώρα σε ολόκληρη την έκταση της. 
Περίπου ένας στους τέσσερις ανθρώπους στον πλανήτη (25% και λίγο παραπάνω σε μια φάση του μεσοπολέμου), προερχόταν από την ευρωπαϊκή ήπειρο, τότε. 
Σήμερα λιγότερο από ένας στους δέκα (συμπεριλαμβανομένης της Ρωσίας και όλων των υπολοίπων χωρών δυτικά της), ενώ από την Ε.Ε περίπου ένας στους δεκαπέντε.
                    ——— ∙ ——— ∙ ——— ∙ ———
           .~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~.
       
06/20/16--12:02: 
Το ζήτημα της πολιτικής μονάδας (εθνικό κράτος κ.λπ). 
Εν συντομία.
Ήδη από την εποχή του Metternich, πολιτικές μονάδες όπως αυτές που σήμερα ονομάζουμε εθνικά κράτη θεωρούνταν μη λειτουργικές. 
Πριν και μετά από τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο τα «έθνη-κράτη» θεωρήθηκαν ξανά «εκτός εποχής».
 Πριν ακόμα γεννηθούν ή/και ολοκληρωθούν εσωτερικά, τα εθνικά κράτη θεωρήθηκαν «γέρικα» και «ξεπερασμένα».
 Το ζήτημα, όμως, δεν είναι το εθνικό κράτος καθεαυτό αλλά αυτό της πολιτικής μονάδας. 
Οι άνθρωποι που θεωρούν ξεπερασμένα τα εθνικά κράτη βλέπουν συνήθως μια ευθύγραμμη και προοδευτική εξέλιξη στα πράγματα και όχι μια αντιπαράθεση ή σχέση χιλιετιών μεταξύ Πόλης και Αυτοκρατορίας.
Εάν ίσχυε, για παράδειγμα, το περί «προόδου» θεώρημα και η σιδηροδρομική-μονογραμμική αντίληψη περί ιστορίας, την οποία ενστερνίζονται οι άνθρωποι αυτοί, στις μέρες μας η Περσική Αυτοκρατορία θα έπρεπε να εκτείνεται - τουλάχιστον - από τα Ιμαλάϊα μέχρι τις Άλπεις.
Η ιστορία όμως κινήθηκε και συνεχίζει να κινείται διαφορετικά. Εν συντομία. 
Από τις αρχαίες ελληνικές πόλεις και την περσική αυτοκρατορία, από τις πόλεις της Μεσοποταμίας και αργότερα τις ιταλικές και ελβετικές πόλεις και τις επαφές τους με την βυζαντινή, οθωμανική και ρωμαιογερμανική αυτοκρατορία. 
Από τη μάχη των Βασιλέων εναντίον της Εκκλησίας και της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας και τον θρίαμβο του μονάρχη τόσο επί της Αυτοκρατορίας όσο και επί της Εκκλησίας. Από την ενίσχυση του στέμματος έναντι της αριστοκρατίας. 
Από την ανάδυση των εθνικών κρατών και την κατάρρευση των αυτοκρατοριών (οι σπουδαιότεροι από τους αυτοκρατορικούς σχηματισμούς που διαλύθηκαν τους τελευταίους δύο αιώνες: Ισπανική αυτοκρατορία, Οίκος των Αψβούργων, Οίκος των Ρομανώφ, Οθωμανική Αυτοκρατορία, Σοβιετική Ένωση, Γαλλική αυτοκρατορία, Γερμανική αυτοκρατορία, Βρετανική αυτοκρατορία, Πορτογαλική αυτοκρατορία, Ολλανδική αυτοκρατορία.
 Σε αρκετές περιπτώσεις μάλιστα, τα εθνικά κράτη που προέκυψαν από την διάλυση των αυτοκρατοριών είναι, ή θα αποδειχθούν στο μέλλον, σημαντικότερα από τα παλαιά αυτοκρατορικά κέντρα: Πορτογαλία-Βραζιλία, Ολλανδία-Ινδονησία, Ισπανία-Μεξικό κ.λπ).
Αυτή είναι η «αντιπαράθεση ή σχέση» (ορισμένοι θα την ονόμαζαν «διαλεκτική») που παρατηρούμε ιστορικά, και όχι μια ευθύγραμμη εξέλιξη των μεγάλων και ανοιχτών χώρων της ρωμαϊκής ή περσικής αυτοκρατορίας ή της αλεξανδρινής εποχής.
Η ενιαία πολιτική μονάδα (την οποία στις μέρες μας σχηματικά ονομάζουμε «έθνος-κράτος») εκκινεί από τις λεγόμενες πόλεις-κράτη και συνεχώς εξελίσσεται. 
Θεωρείται συνήθως εσφαλμένα «κλειστή δομή» διότι προσπαθεί να διατηρήσει το καθεστώς αυτοκυβέρνησης.
 Στην πράξη όμως πόλεις-κράτη, όπως η Αθήνα, η Κόρινθος, οι Συρακούσες, η Ουγκαρίτ, η Βενετία κ.λπ χρησιμοποίησαν τη γεωγραφική θέση τους για να αναπτύξουν εκτεταμένα εμπορικά δίκτυα (π.χ, Χανσεατική Ένωση). 
Αυτές οι πόλεις ήταν συχνά ανοιχτές σε αλλαγές, πάλλονταν από νέες ιδέες και ήταν ικανές να παράσχουν έναν σχετικά άνετο τρόπο ζωής. 
Κύριο χαρακτηριστικό τους ήταν πως αρνούνταν να ενσωματώσουν ξένους στο σώμα των πολιτών τους, εν μέρει επειδή η ενσωμάτωση υπερβολικά μεγάλου αριθμού ξένων θα οδηγούσε αναπόφευκτα στην απώλεια της «δημοκρατικής» αρχής (αυτοκυβέρνησης και κυριαρχίας) στην οποία εδράζονταν (το ίδιο συμβαίνει και με τα σημερινά εθνικά κράτη). 
Γι'αυτόν το λόγο οι πόλεις-κράτη προσέκρουαν σε περιορισμούς σχετικά με την επέκταση τους. 
Οι ευρύτερες πολιτικές οντότητες που προσπάθησαν να δημιουργήσουν οι πόλεις κράτη είτε κατέρρευσαν, είτε οι ίδιες οι πόλεις κατακτήθηκαν από αυτοκρατορίες (όπως συνέβη με τις ελληνικές πόλεις-κράτη και την προδυναστική Μεσοποταμία, όχι όμως με τις ελβετικές πόλεις).
Η εποχή που ζούμε, σε ότι αφορά το επίπεδο του παγκόσμιου ανταγωνισμού, είναι η εποχή των Μέγα «Εθνικών Κρατών» (ή ενιαίων πολιτικών μονάδων), όπως η Κίνα, η Βραζιλία, οι Η.Π.Α, η Ινδία, η Ινδονησία κ.λπ. 
Οι ελίτ του Ρήνου και της περιφέρειας του, επειδή δεν διαθέτουν τέτοια μεγέθη (αποτελούν κράτη μεσαίου μεγέθους), επιλέγουν τον δρόμο της Αυτοκρατορίας (προκειμένου να ανταγωνιστούν σε παγκόσμιο επίπεδο). 
Η Ευρωπαϊκή Ένωσησαφώς και ξεκάθαρα αποτελεί επαναφορά της Αυτοκρατορίας και της Εκκλησίας σε νέα κοσμική μορφή. 
Ορισμένα μειονεκτήματα αυτής της επιλογής τα ανέφερα σε προηγούμενο σημείωμα (οι Η.Π.Α αποτελούν ενιαία πολιτική, οικονομική και γλωσσική δομή, ενώ η Ε.Ε όχι. 
Είναι οφθαλμοφανή τα πλεονεκτήματα που διαθέτει η Κίνα υπό αυτό το πρίσμα. Μια αυτοκρατορία, π.χ. η Ε.Ε, προκειμένου να καταβάλει ένα εθνικό κράτος του μεγέθους των Ηνωμένων Πολιτειών, θα έπρεπε να διαθέτει τα μεγέθη της Κίνας. 
Η Κίνα όμως δεν αποτελεί αυτοκρατορία με την έννοια που εξετάζω εδώ, αλλά «εθνικό κράτος» - οι κινέζοι προσπαθούν να εισάγουν την έννοια του «πολιτισμικού κράτους»: civilization state). 
Οι Ηνωμένες Πολιτείες αποτελούν ενιαία πολιτική δομή και μπορούν να σταθούν σε αυτόν τον κόσμο των Μέγα «Εθνικών Κρατών», αλλά βρίσκονται μπροστά σε ένα σημαντικό δίλημμα. Να ανταγωνιστούν ως ενιαία πολιτική μονάδα («εθνικό κράτος») ή να ακολουθήσουν την πορεία της Ρωμαϊκής «Δημοκρατίας» (Ρεπούμπλικας) προς την αυτοκρατορία και τον «δεσποτισμό»; Δηλαδή να μετασχηματιστούν, όπως η Ρώμη, από Ρεπούμπλικα σε Αυτοκρατορία.
Οι ενιαίες πολιτικές μονάδες που δεν είναι πρώτου πληθυσμιακού μεγέθους (η Κορέα ή η Νορβηγία, το Ηνωμένο Βασίλειο ή το Ιράν, το Ισραήλ ή τα Η.Α.Ε, το Καζακστάν ή η Σιγκαπούρη, η Ελβετία ή η Αργεντινή) δεν θα οδηγηθούν φυσικά σε εξαφάνιση όπως λέει ο καλά θεμελιωμένος μύθος. Έχουν όλες τις προϋποθέσεις να ενισχυθούν, να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην περιοχή τους, και να ευημερήσουν περισσότερο από ποτέ, πιβοτάροντας (pivot states), έχοντας υψηλά επίπεδα ελευθερίας κινήσεων και ελιγμών, διαφυλάσσοντας και προσφέροντας ετερότητα, δημιουργώντας εκτεταμένα δίκτυα και «κόμβους» κ.λπ. 
Τα ευέλικτα κράτη που έχουν μεγάλους βαθμούς ελευθερίας, που «πιβοτάρουν», παράγουν ετερότητα και επιτελούν σημαντικές λειτουργίες στα πλαίσια της νέας εποχής, έχουν λαμπρό μέλλον.
Σημειώσεις
[-] Υπάρχουν πολλοί ακόμα παράγοντες. Π.χ, η αγγλική γλώσσα αποτελεί μια παγκόσμια γλώσσα (μαζί με ορισμένες ακόμα) την οποία μιλούν πάνω από ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι (όπως και την κινεζική). Η γερμανική αποτελεί μια τοπική γλώσσα την οποία μιλούν λιγότεροι από 100 εκατομμύρια άνθρωποι.
[-] Στην Ινδονησία, μια πολυ-εθνοτική χώρα με μεγάλη εσωτερική ποικιλομορφία, συνεκτικά στοιχεία αποτελούν ο εθνικισμός, ο νησιωτικός χαρακτήρας και η θρησκεία.
[-] Υπάρχουν περιοχές που η κυριαρχία είναι απαραίτητη και μπορεί να λειτουργήσει και περιοχές όπου κάτι τέτοιο δεν ισχύει.
[-] Στον νέο παγκόσμιο αιώνα θα υπάρχει ποικιλομορφία και όχι ομοιομορφία πολιτικών μονάδων. Ανάλογα τις περιοχές και τις γεωγραφικές λειτουργικότητες τους.

              ——— ∙ ——— ∙ ——— ∙ ———


Για περαιτέρω ιχνηλάτηση και πληρέστερη προοπτική
1) The Rise of the Nation-State across the World, 1816 to 2001 by Andreas Wimmer and Yuval Feinstein. 
2) Η μακρά παγκόσμια κυρίαρχη τάση των τελευταίων δύο αιώνων και η αντίστροφη πειραματική ακροβασία της Ε.Ε. 
3) Εξαΰλωση, καταστροφή και κατακερματισμός εθνοκρατικών σχηματισμών και επανασύσταση παλαιοαυτοκρατορικών δομών με «νέα» μορφή 
4) Τύποι πολιτικής οργάνωσης που έπρεπε να υπερνικήθούν για να δημιουργηθεί το σύγχρονο κράτος (εν συντομία) μέρος α´. 
5) Ρηξικέλευθες και -τάχα- πρωτοφανείς πολεμικές και ανησυχίες περί «Ευρώπης». 
6) Διεθνής κοινωνία, civitas maxima, υπερ-κράτος. 
7) Τέλος του κυρίαρχου κράτους ή αλλαγή της λειτουργίας του; 
8) Με αφορμή τα αυτονομιστικά κινήματα και τις υποεθνικές-κρατικές τάσεις και πιέσεις: 
Ο «νεομεσαιωνισμός» ή «New medievalism» ως ένα πρότυπο διακυβέρνησης της παγκόσμιας πολιτικής και οικονομίας, τρεις οπτικές θεώρησης της παγκοσμιοποίησης -από τα μάτια του τωρινά ισχυρού- και δυο λόγια εισαγωγικά περί «εδαφικών» και μη ιδεολογιών. 
9) Σύντομη αναφορά περί κρατών. 1950-2010. 
10) Πλανητικός μετασχηματισμός -εισαγωγικά περί «γεωκεντρικής τεχνολογίας» και «εθνοκεντρικής πολιτικής», παγκοσμιοποίησης και μη αναστρεψιμότητας της, διεθνικών οργανισμών, πολυεθνικών επιχειρήσεων και εθνών-κρατών. 
11) Νικητές και ηττημένοι σε έναν ακυβέρνητο (δίχως ηγεσία) κόσμο -

Μέρος α´. Απόσπασμα από ομιλία.
       
06/21/16--06:36: 
I. Κράτη μικρού & μεσαίου μεγέθους που έχουν 
(και δεν έχουν) μέλλον, 
II. Η Ελλάδα όπως είναι 
(& όπως θα έπρεπε να βλέπει πως είναι) 
και η Ελλάδα όπως θέλει να βλέπει πως είναι.

I

Κράτη μικρού και μεσαίου μεγέθους που έχουν μέλλον είναι τα pivot states. Κράτη μικρού και μεσαίου μεγέθους που δεν έχουν μέλλον είναι τα shadow states (χαρακτηριστικό παράδειγμα η Ελλάδα).
A 'pivot state' is a nation that is able to build profitable relationships with multiple other major powers without becoming overly reliant on any one of them. This ability to hedge allows a pivot state to avoid capture -in terms of security or economy- at the hands of a single country. In his book, ''Every Nation for Itself: Winners and Losers in a G-Zero World'' (ωραίος τίτλος, διδακτικός), Ian Bremmer explains how, in a volatile G-Zero world, the ability to pivot will take on increased importance. At the opposite end of the spectrum are shadow states that are frozen within the influence of a single power.
Πιθανά pivot states: Καζακστάν, Σουηδία, Τουρκία, Σιγκαπούρη, Ισραήλ, Αυστραλία, Ιορδανία, Αργεντινή, Ελβετία, Η.Α.Ε, Καναδάς, Ταϊβάν, Μογγολία, Νότιος Αφρική, Κορέα, Χιλή κ.α (από τα μεγαλύτερα, Ιράν και Ινδονησία, και υπό διαφορετικές συνθήκες, ορισμένα ευρωπαϊκά).
                                         Σημείωση
Ο πρώην Καναδός υπουργός εξωτερικών John Baird, είχε δηλώσει πόσο περήφανος ένιωθε που ως υπουργός εξωτερικών το πρώτο του ταξίδι στο εξωτερικό ήταν στο Πεκίνο και όχι στην Ουάσινγκτον. 
Για την κινητικότητα του Ισραήλ και της Αυστραλίας δεν χρειάζεται να ειπωθούν πολλά. 
Την Κίνα και την Ινδία επισκέφτηκε ο Πρωθυπουργός της Σουηδίας (στην Ινδία δραστηριοποιούνται πάνω από 100 σουηδικές εταιρείες. 
Σε εμάς, οι πολιτικοί της μεταπολίτευσης, παρέδωσαν ένα ευρωκεντρικό κράτος παρωδία-τραγέλαφο με μηδενικές επαφές με Ιαπωνία και Ινδία). 
Αλλά ξέχασα, αυτά είναι «τριτοκοσμισμοι». 
Αυτή είναι η ιδεολογία που επικρατεί σε κράτη πελάτες, παραρτήματα «ανηκολογίας» (Ανήκομεν εις...) και παγωμένα κράτη-σκιές.

II

Εικόνα 1: Η γειτονική και περιφερειακή γεωγραφία της Ελλάδας όπως είναι. Η Ελλάδα, συγκεκριμένα το Αιγαίο, βρίσκεται στο κέντρο της εικόνας (περίπου, δεν μου βγήκε ακριβώς, ήθελε λίγο ακόμη stretch προς τα δυτικά). 
Έτσι θα έπρεπε, πρωταρχικά, να βλέπει και να αντιλαμβάνεται η Ελλάδα τον εαυτό της. 
Όπως είναι. 
Και μονάχα έπειτα, όπως θα ήθελε να είναι.
Εικόνα 1
Εικόνα 2: Πως αντιλαμβάνεται και βλέπει η Ελλάδα τον εαυτό της στην πραγματικότητα, και πως θέλει να βλέπει τον εαυτό της (αυτό είναι το πιο ανησυχητικό). 
Κάτω δεξιά, σε μια γωνίτσα της «Ευρώπης», ένα τμήμα της Ελλάδας (ως υπο-περιοχή ή υπο-περιφέρεια). 
Ο «φτωχός συγγενής» ή ο «Ακρίτας» του «δυτικού, ευρωπαϊκού και χριστιανικού πολιτισμού» (sic). Ρίγη συγκίνησης και ηρωισμού... (ευρωσανό)



Σημείωση
Η φωτογραφία που έγινε γνωστή πριν κάποιους μήνες και έδειχνε τον σημερινό Πρωθυπουργό παραπεταμένο σε μια γωνιά, περιθωριοποιημένο στην άκρη, με μίζερο ύφος, αντικατόπτριζε την αντίληψη, την ταυτότητα και την συνείδηση που προκύπτει και απορρέει από την εικόνα 2. Όπως άλλωστε, και όλες οι πολιτικές της Ελλάδας, δεν αποτελούν τίποτα άλλο από απλά παράγωγα της εικόνας 2.
   
06/26/16--07:22: 
Ελληνική ναυτιλία - «The Times They Αre a-Changin’».
Ομιλία του Γιώργου Πρεβελάκη στα Ποσειδώνια 2016. Όμιλος Economia

Συνεχίζοντας και ενισχύοντας την ιστορική ελληνική θαλασσινή παράδοση, η ελληνική ναυτιλία έχει γνωρίσει εντυπωσιακές επιτυχίες κατά τις μεταπολεμικές δεκαετίες. 
Όμως, το περιβάλλον μέσα στο οποίο λειτούργησε στο παρελθόν αλλάζει με ταχείς ρυθμούς.
Οι απόψεις των μελλοντολόγων, πέρα από πολλές διαφορετικές εκτιμήσεις, συγκλίνουν ως προς δύο κύρια χαρακτηριστικά του νέου κόσμου: την ρευστότητα και το δυσπρόβλεπτο.
Μία από τις σημαντικότερες μελέτες, επισημαίνει τρεις μεγάλες μελλοντικές επαναστάσεις:
παγκόσμια τεχνολογική και οικονομική επανάσταση
παγκόσμια κοινωνική και δημοκρατική επανάσταση
παγκόσμια γεωπολιτική επανάσταση
Οι συνδυασμένες ριζικές και ραγδαίες αλλαγές τις οποίες συνεπάγονται οι επαναστάσεις αυτές, εκτός από την ρευστότητα, εξηγούν και την δυσκολία να προβλεφθεί η μορφή και οι εξελίξεις του νέου κόσμου. 
Οι επί μέρους αλλαγές οι οποίες περιλαμβάνονται στις τρεις αυτές επαναστάσεις αλληλοεπιδρούν. Έτσι, επί παραδείγματι, η αυτοματοποίηση την οποία συνεπάγεται η εκτεταμένη χρήση ρομπότ ανατρέπει τον καταμερισμό εργασίας μεταξύ ανεπτυγμένων και υπό ανάπτυξιν χωρών και οδηγεί ένα μεγάλο μέρος του ανειδίκευτου εργατικού δυναμικού σε απαξίωση. 
Είναι προφανείς οι πολιτικές συνέπειες από την εξέλιξη αυτή, οι οποίες επηρεάζουν με την σειρά τους όποια φαινόμενα περιλαμβάνει η κατηγορία της κοινωνικής και δημοκρατικής επανάστασης.
 Η παγκόσμια γεωπολιτική επανάσταση, με κύριο φαινόμενο την δημιουργία ενός πολυκεντρικού και άναρχου κόσμου, συνδυάζεται με την τεχνολογική επανάσταση, οδηγώντας σε νέες απειλές για την παγκόσμια ασφάλεια, με την μορφή, επί παραδείγματι, του κυβερνοπολέμου (cyberwar). 
Ο κατάλογος των συνδυασμών είναι μεγάλος.
Η δυσκολία της πρόβλεψης δεν συνδέεται μόνον με την συνδυαστική των νέων φαινομένων. Προκύπτει, επίσης, από την αυξημένη διασυνδεσιμότητα (interconnectivity) την οποία έχουν καταστήσει δυνατή, μεταξύ άλλων, οι εξελίξεις στην μετάδοση και την ηλεκτρονική διαχείριση δεδομένων.
 Εφ’όσον δεν τεθούν πολιτικοί φραγμοί, η τάση αυτή θα αυξάνει εκθετικά, διαμορφώνοντας συστήματα ολοένα και περισσότερο δυναμικά. 
Καθώς ο έλεγχος των συστημάτων αυτών είναι δυσχερής, λόγω της πολυπλοκότητάς τους και της συμπίεσης του χρόνου, οι κρίσεις καθίστανται αναπόφευκτες. 
Αφορούν την οικονομία, την ασφάλεια, την υγεία, την ενέργεια, το περιβάλλον. 
Όπως έδειξε η πρόσφατη οικονομική κρίση, τέτοιες καταστροφές οδηγούν σε ριζικές αναθεωρήσεις των συνθηκών λειτουργίας στην παγκόσμια οικονομία και κοινωνία. 
Δεν μπορεί να αποκλειστεί ακόμη και το ενδεχόμενο μιας εντυπωσιακής αναστροφής της Παγκοσμιοποίησης, αν δημιουργηθούν μεγάλα κλειστά περιφερειακά συστήματα.
Η ρευστότητα και το δυσπρόβλεπτο του παγκοσμίου περιβάλλοντος αποτελεί εξαιρετικά σοβαρή πρόκληση για τους πολιτικούς και τους οικονομικούς παράγοντες. 
Όσοι έχουν εθιστεί να λειτουργούν σε ένα σταθερό και προβλέψιμο πλαίσιο, όσοι στηρίζουν την επιτυχία τους στον μακροπρόθεσμο προγραμματισμό και στην μεθοδική προετοιμασία για το μέλλον, θα αντιμετωπίσουν σοβαρές δυσκολίες. 
Το νέο περιβάλλον απειλεί να αναστρέψει τις τρέχουσες ιεραρχίες, καθιστώντας αναποτελεσματικούς όσους όφειλαν την επιτυχία τους στις, περισσότερο ή λιγότερο, βέβαιες συνθήκες του παρελθόντος.
Η ελληνική εμπορική ναυτιλία διαθέτει χαρακτηριστικά τα οποία την ευνοούν στο νέο περιβάλλον. 
Η προσαρμοστικότητά των Ελλήνων και η ταχύτητα των αντιδράσεων τους σε μεταβαλλόμενες συνθήκες αποτελούν πολύτιμα συγκριτικά πλεονεκτήματα. 
Σε έναν κόσμο όπου οι θεσμοποιημένες δομές πίστης (trust), οι οποίες διαμορφώθηκαν σταδιακά στην δυτική νεωτερικότητα, κλονίζονται, οι εναλλακτικές μορφές αναδεικνύονται πολύτιμα επιχειρηματικά προσόντα. 
Η ελληνική ναυτιλία έχει λειτουργήσει κυρίως με τέτοιες μορφές πίστης: οικογενειακή εμπιστοσύνη, εμπιστοσύνη ανάμεσα σε όσους μοιράζονται την ίδια τοπική καταγωγή και, τέλος, εμπιστοσύνη ανάμεσα σε παγκόσμιους οικονομικούς παράγοντες με μη δυτικές πολιτισμικές καταβολές, όπως οι Άραβες ή οι Ιάπωνες.
Οι γενικές συνθήκες είναι επομένως θετικές για την ελληνική ναυτιλία.
 Όμως, για να αξιοποιηθούν, η ελληνική ναυτιλία οφείλει να ξεπεράσει το σύνδρομο της επιτυχίας, την λογική του business as usual. 
Ό,τι λειτούργησε στο παρελθόν έχει μικρές πιθανότητες να είναι αποτελεσματικό και στο μέλλον.
Το πολιτικό πλαίσιο στην λειτουργία της εμπορικής ναυτιλίας οριζόταν από δύο πόλους: την αγγλοσαξονική κάλυψη και την ελλαδική κρατική υποστήριξη.
 Μολονότι οι σχέσεις με τους Αγγλοσάξονες και με τους Ελλαδίτες σπανίως υπήρξαν απολύτως αρμονικές, πάντως η ελληνική ναυτιλία είχε διαμορφώσει ένα modus vivendi με τους δύο αυτούς παράγοντες· χάρη σε αυτό μπορούσε να αφοσιωθεί στις τεχνικές και εμπορικές πλευρές της δραστηριότητάς της, χωρίς να ασχολείται με τις πολιτικές της διαστάσεις. 
Υπερανέπτυξε την οικονομική διάσταση, αφήνοντας να ατονήσει ο πολιτικός κλάδος της παγκόσμιας δραστηριότητάς της. 
Οικονομικός γίγας, η ελληνική ναυτιλία συνιστά πολιτικό νάνο. 
Οι συνέπειες αυτής της ανισομετρίας αρχίζουν να φαίνονται σήμερα, από τα μέτρα τα οποία εισηγείται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Η αλλαγή των συνθηκών θα συνεχιστεί.
 Η αγγλοσαξονική παγκόσμια ηγεμονία η οποία εξασφάλιζε σταθερότητα και προστασία στις ναυτιλιακές δραστηριότητες αδυνατίζει στον υπό διαμόρφωση πολυκεντρικό κόσμο. 
Οι γεωπολιτικοί ανταγωνισμοί δεν θα αργήσουν να εκφραστούν έντονα και στο πεδίο των ρυθμιστικών μέτρων. 
Με πρόσχημα περιβαλλοντικές, ανθρωπιστικές, ενεργειακές και άλλες ανησυχίες και στόχους, οι διάφορες δυνάμεις θα προσπαθήσουν να επιβάλουν και στην ναυτιλία όρους ευνοϊκούς για τους ευρύτερους σχεδιασμούς τους. 
Στην νέα αρένα της παγκόσμιας διακυβέρνησης, τα συμφέροντα όσων δεν θα μπορούν να συμμετάσχουν στις σχετικές διεργασίες απειλούνται. 
Το lobbying, ο επηρεασμός της κοινής γνώμης των ισχυρών δυτικών δημοκρατιών, η παρέμβαση στην διαμόρφωση των νέων δογμάτων ως προς την παγκόσμια διακυβέρνηση αποτελούν τομείς τους οποίους δεν μπορεί πλέον να αγνοεί η ελληνική ναυτιλία.
Η εκπροσώπηση της ελληνικής ναυτιλίας στην παγκόσμια σκηνή καλύπτεται θεωρητικά από το ελληνικό κράτος. 
Όμως, το ελληνικό κράτος ήδη ανταποκρίνεται ανεπαρκώς στον ρόλο αυτό. 
Η κατάσταση θα βαίνει επιδεινούμενη. 
Το μέγεθος της ελληνικής ναυτιλίας είναι εκτός της κλίμακας του ελληνικού κράτους.
 Οι εξελίξεις των τελευταίων δεκαετιών, με κύρια παράμετρο την δομική κρίση της παιδείας, δεν συμβάλλουν ούτε στην σύμπνοια ναυτιλίας και κοινωνίας, ούτε στην αποτελεσματικότητα της ελληνικής διοίκησης. 
Τέλος, last but not least, το ελληνικό κράτος, ήδη ιστορικά εξαρτημένο από τις ξένες δυνάμεις, διανύει σήμερα μια φάση οξυμένης εξάρτησης, λόγω δανειακών υποχρεώσεων. Δύσκολα, επομένως, μπορεί να υποστηρίξει τα συμφέροντα της ελληνικής ναυτιλίας, όταν συγκρούονται με αντίστοιχα συμφέροντα των δανειστών.
Συνοψίζοντας, η ελληνική ναυτιλία σήμερα αντιμετωπίζει τέσσερεις νέες προκλήσεις:
Η πρώτη πρόκληση αφορά την πολιτική εκπροσώπηση σε παγκόσμια κλίμακα.
Στο νέο ρευστό παγκόσμιο σύστημα, οι κανόνες του ανταγωνισμού θα αλλάζουν, αντανακλώντας, όχι μόνον την ρευστότητα των γεωπολιτικών ισορροπιών, αλλά και την αναθεώρηση της πολιτικής λειτουργίας στα διάφορα κράτη. 
Απαιτείται, επομένως, να ενισχυθεί η αυτόνομη παρουσία της ελληνικής ναυτιλίας στην παγκόσμια σκηνή: στους διεθνείς οργανισμούς, στην ξένη κοινή γνώμη, στα προβεβλημένα think-tanks, στα πανεπιστήμια κ.λπ.
Για να μπορεί να λειτουργήσει πολιτικά σε παγκόσμιο επίπεδο, η ελληνική ναυτιλία πρέπει να παραμένει ενωμένη και συνεκτική.
 Η δεύτερη πρόκληση αναφέρεται στον κίνδυνο από τις φυγόκεντρες δυνάμεις. 
Ως τώρα τις ανέστελλε η ελληνική ταυτότητα και οι δεσμοί με το ελληνικό έδαφος.
Ο κοσμοπολιτικός χαρακτήρας της νέας γενεάς των εμπλεκομένων στην ναυτιλία, η διάβρωση των συμβόλων της ελληνικότητας στο ελλαδικό πλαίσιο, η τάση φυγής από την Ελλάδα λόγω φορολογικών και εργασιακών συνθηκών και η γενικότερη απαξίωση της ελληνικής εικόνας στο εξωτερικό ήδη απειλούν την συνοχή της ελληνικής ναυτιλίας. 
Η απάντηση στην πρόκληση αυτή μπορεί να προέλθει από την ενίσχυση των δεσμών της ελληνικής ναυτιλίας με την ελληνική διασπορά, με ιδιαίτερη έμφαση στην πανεπιστημιακή και ερευνητική. 
Η ελληνική ταυτότητα πρέπει να επαναπροσδιοριστεί κατά περισσότερο ανοικτό, σύγχρονο και οικουμενικό τρόπο, ώστε να μπορεί να ανταποκριθεί στον ρόλο του συνεκτικού ιστού, χωρίς τον οποίο η οποιαδήποτε οικονομική ομαδοποίηση διαλύεται εις τα εξ ων συνετέθη με την πρώτη αλλαγή των οικονομικών παραμέτρων.
Η τρίτη πρόκληση αφορά την εδαφική βάση της ελληνικής ναυτιλίας.
Ο κόσμος στον οποίο ζήσαμε, προϊόν της δυτικής ιστορικής εξέλιξης κατά τους τελευταίους τέσσερεις αιώνες, συγκροτήθηκε επί τη βάσει του εδαφικού έθνους-κράτους. 
Η παγκόσμια κλίμακα οργανώθηκε ως μια κοινωνία από ανεξάρτητες κυρίαρχες ενότητες. 
Αυτό το λεγόμενο «βεστφαλιανό» σύστημα αμφισβητείται από τις εξελίξεις των τελευταίων δεκαετιών, όπως η Παγκοσμιοποίηση, η δημιουργία μεγάλων περιφερειακών ενοτήτων, όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση, οι πρόοδοι της τεχνολογίας, τα νέα ιδεολογικά ρεύματα και τα προβλήματα του περιβάλλοντος. 
Η γεωγραφία του κόσμου καθίσταται ιδιαιτέρως σύνθετη.
 Νέες κλίμακες αναδεικνύονται. 
Η δικτυωτή οργάνωση αναβιώνει. 
Άλλοτε συνεργάζεται, άλλοτε ανταγωνίζεται την εδαφική. 
Οι πόλεις οι οποίες κατά την βεστφαλιανή περίοδο απώλεσαν την αυτονομία τους και υπετάγησαν στο Κράτος ανακτούν σταδιακά τον ρόλο τους και διασυνδέονται μεταξύ τους. 
Τα δίκτυα των πόλεων αποτελούν μια νέα πραγματικότητα η οποία θυμίζει τον κόσμο της Αρχαιότητας ή, πιο πρόσφατα, την λειτουργία της καθ’ημάς Ανατολής.
Ο ανταγωνισμός των πόλεων για να προσελκύσουν την ελληνική ναυτιλία είναι αποκαλυπτικός των νέων τάσεων. 
Η διάχυση της ελληνικής ναυτιλίας σε πολλές πόλεις δεν συνάδει, όμως, προς τα συμφέροντά της και ενισχύει τις φυγόκεντρες τάσεις. 
Η ελληνική ναυτιλία πρέπει να παραμείνει συγκεντρωμένη γεωγραφικά, συνάπτοντας στρατηγική συμμαχία με μια και μόνη πόλη.
 Η κοινωνία της πόλης αυτής πρέπει να καταστεί συνεργάτης και αλληλέγγυος της ναυτιλίας. 
Η ισχυρή μητροπολιτική εδαφική βάση επιτρέπει να παρακαμφθούν οι ενδεχόμενες δυσκολίες από τις αδυναμίες του Κράτους.
 Μια τέτοια συμμαχία δεν συγκροτείται απλώς και μόνο με την εγκατάσταση κάποιων ναυτιλιακών γραφείων. 
Απαιτείται διαπραγμάτευση με τους τοπικούς φορείς, επηρεασμός της κοινής γνώμης, δημιουργία δεσμών εμπιστοσύνης.
Η ορθή επιλογή της πόλης αποτελεί κρίσιμο στοιχείο του εγχειρήματος. 
Ο Πειραιάς φαίνεται ως η περισσότερο πιθανή λύση. 
Όμως, παράλληλα με τα αναμφισβήτητα ιστορικά του πλεονεκτήματα, διαθέτει και σοβαρά μειονεκτήματα, το κυριότερο από τα οποία είναι η συνάφειά του με το κέντρο του ελληνικού κράτους, την Αθήνα.
 Η εναλλακτική περίπτωση της Θεσσαλονίκης πρέπει να εξεταστεί σοβαρά.
 Η γεωγραφική της θέση, η παράδοσή της ως μείζονος οικονομικού κέντρου των Βαλκανίων και η ιστορική κοσμοπολιτική της εικόνα αποτελούν σημαντικά πλεονεκτήματα. 
Διαθέτει το αναγκαίο ελάχιστο μέγεθος για την προσέλκυση των απαραιτήτων υπηρεσιών. 
Ταυτοχρόνως, το σχετικά περιορισμένο μέγεθός της επιτρέπει στην εμπορική ναυτιλία να διαδραματίζει τον καθοριστικό ρόλο, χωρίς να υφίσταται τον ανταγωνισμό άλλων ισχυρών συμφερόντων.
Οι προοπτικές της ζήτησης και της προσφοράς στον τομέα της ναυτιλίας είναι αβέβαιες. 
Η προβλεπόμενη ενίσχυση της παγκόσμιας μέσης οικονομικής τάξης προμηνύει, βέβαια, αύξηση της κατανάλωσης και, επομένως, και των μεταφορών.
 Υπάρχουν όμως άλλες πιθανές εξελίξεις οι οποίες επιδρούν προς την αντίθετη κατεύθυνση, όπως οι τεχνολογικές αλλαγές (αυτοματοποίηση της παραγωγής, τρισδιάστατη εκτύπωση, νέες πηγές ενεργείας) και τα περιβαλλοντικά ζητήματα. 
Στον τομέα της προσφοράς είναι, επίσης, ενδεχόμενο να δημιουργηθούν αρνητικές συνθήκες κάτω από την επίδραση γεωπολιτικών παραγόντων, όπως, επί παραδείγματι, η ενδεχόμενη επιδίωξη της Κίνας να αποκτήσει μεταφορική αυτονομία.
Η ελληνική ναυτιλία πρέπει επομένως να διευρύνει τους τομείς στους οποίους δραστηριοποιείται, διατηρώντας τον παγκόσμιο και θαλασσινό της χαρακτήρα. 
Οι συνθήκες την ευνοούν.
 Κατά τις επόμενες δεκαετίες, οι οικονομικές δραστηριότητες οι οποίες σχετίζονται με τις θάλασσες θα αποτελέσουν τον ταχύτερα αναπτυσσόμενο τομέα της παγκόσμιας οικονομίας. 
Σύμφωνα με μελέτη του ΟΟΣΑ, η λεγόμενη Οικονομία των Ωκεανών η οποία έχει σημερινή παραγωγή αξίας 1,5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων προβλέπεται να την διπλασιάσει ώς το 2030.
Επομένως η τέταρτη πρόκληση της ελληνικής ναυτιλίας είναι να επεκτείνει και εμβαθύνει την ελληνική ναυτική παράδοση, με δυναμική είσοδο στην Οικονομία των Ωκεανών.
Την δεκαετία του 1960, ακόμη έφηβοι, οι σημερινοί παλαίμαχοι ηγέτες του ελληνικού εφοπλισμού άκουγαν τον Bob Dylan στην επιτυχία του The Times They Αre a-Changin’. 
Ας θυμηθούν τους στίχους του τραγουδιού αυτού. Πρέπει να τους εμπνεύσουν στην προσπάθεια για την προσαρμογή της ελληνικής ναυτιλίας στις νέες συνθήκες.
           ——— ∙ ——— ∙ ——— ∙ ———


          .~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~.

THE TIMES THEY ARE A-CHANGIN'

Come gather ‘round people
Wherever you roam,
And admit that the waters
Around you have grown.
And accept it that soon
You'll be drenched to the bone,
If your time to you
Is worth saving
Then you better start swimming
Or you'll sink like a stone,
For the times they are a-changin'!

Come writers and critics
Who prophesize with your pen,
And keep your eyes wide
The chance won't come again.
And don't speak too soon
For the wheel's still in spin,
And there's no telling who
That it's naming
For the loser now
Will be later to win
For the times they are a-changin'.

Come senators, congressmen
Please heed the call,
Don't stand in the doorway
Don't block up the hall.
For he that gets hurt
Will be he who has stalled.
There's a battle outside
And it's raging
It'll soon shake your windows
And rattle your walls
For the times they are a-changin'.

Come mothers and fathers,
Throughout the land
And don't criticize
What you can't understand.
Your sons and your daughters
Are beyond your command,
Your old road is
Rapidly aging.
Please get out of the new one
If you can't lend your hand,
For the times they are a-changin'.

The line it is drawn
The curse it is cast,
The slow one now will
Later be fast.
As the present now
Will later be past
The order is rapidly fading.
And the first one now
Will later be last
For the times they are a-changin'.

Γιώργος Πρεβελάκης
Economia
      
06/29/16--08:48: 
Μετά, και πέρα, από το δημοψήφισμα στο Ηνωμένο Βασίλειο - Μέρος I.
Το σημείωμα αυτό έχει την μορφή παρατηρήσεων-επισημάνσεων (συγκεκριμένα, επτά τον αριθμό). Δεν ασχολούμαι σχεδόν καθόλου με το Ηνωμένο Βασίλειο και το εσωτερικό του. 
Υπό κανονικές συνθήκες και σε βάθος χρόνου θα ακολουθήσουν δύο ακόμη μέρη (το ένα πιθανότατα βρετανοκεντρικό).

1.
Ο ιστορικός κύκλος που ξεκίνησε στην ηπειρωτική Ευρώπη με την πτώση του Τείχους του Βερολίνου (1989), την επανένωση της Γερμανίας (1990), την υπογραφή της Συνθήκης του Μάαστριχτ (Maastricht, 1992) και την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε, 1993), ολοκληρώνεται με το δημοψήφισμα που διεξήχθη στο Ηνωμένο Βασίλειο και το αποτέλεσμα που προέκυψε για αποχώρηση του τελευταίου από την Ευρωπαϊκή Ένωση (ανεξάρτητα της πορείας, των διαδικασιών και των ενδοευρωπαϊκών παιγνίων από εδώ και πέρα).
Τα γεγονότα της περιόδου 1989-1993 σηματοδότησαν την μετάβαση από την διπολική Ευρώπη του Ψυχρού Πολέμου και της Ε.Ο.Κ στην μεταδιπολική και μεταψυχροπολεμική Ευρώπη της Ε.Ε αρχικά, και της Ευρωζώνης αργότερα. 
Μέσω αυτού του μετασχηματισμού η δομή ισχύος στην ευρωπαϊκή ήπειρο κατέστη περισσότερο γερμανοκεντρική και ηπειρωτική (αναφέρομαι στην αλλαγή της δομής ισχύος στην ήπειρο και όχι σε αυτό που ορισμένοι ονομάζουν «γερμανικός ηγεμονισμός». 
Την οπτική μου για το συγκεκριμένο ζήτημα την εκφράζω στην παρατήρηση 4).
Υπό αυτή την οπτική, η αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βορείου Ιρλανδίας (ή έστω τμημάτων του) από την Ευρωπαϊκή Ένωση δεν αποτελεί τίποτα άλλο από το μακροπρόθεσμο αποτέλεσμα της ενοποίησης της Γερμανίας και της σταδιακής μεταβολής της δομής ισχύος της Ευρώπης σε ηπειρωτική και γερμανοκεντρική, μέσω της υπεροχής της επανενωμένης Γερμανίας. 
Η υπεροχή της Γερμανίας παραμένει το θεμελιακό γνώρισμα της δομής ισχύος στην ευρωπαϊκή ήπειρο (δυτικά της Ρωσίας).
Σημείωση
[-] Το τελευταίο, περί υπεροχής, ισχύει φυσικά μονάχα σε ενδοευρωπαϊκό και όχι σε παγκόσμιο επίπεδο. 
Δεν θα επεκταθώ εδώ στο τραγικό σημείο που βρίσκεται η Γερμανία σε διάφορους τομείς. 
Η μεταβολή της δομής ισχύος της ευρωπαϊκής ηπείρου σε γερμανοκεντρική και ηπειρωτική, αποτελεί εξέλιξη που ενδεχομένως θα απωθήσει και ορισμένες Νορδικές χώρες, μελλοντικά ίσως και την Ολλανδία, που μαζί με άλλες χώρες όπως η Ιρλανδία, η Πολωνία, η Τσεχία, η Ουγγαρία και η Δανία θα παρακολουθούν πολύ στενά την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων μεταξύ «Ηνωμένου» Βασιλείου και Ευρωπαϊκής «Ένωσης». 
Θυμίζω πως η Δανία εισήλθε στην Ε.Ο.Κ, ή ορθότερα στις «Ευρωπαϊκές Κοινότητες», την ίδια χρονιά με το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ιρλανδία (1973). 
Η Νορβηγία είχε επίσης υπογράψει συμφωνία προσχώρησης στις «Ευρωπαϊκές Κοινότητες», η οποία ωστόσο δεν επικυρώθηκε ποτέ λόγω αρνητικού αποτελέσματος σε σχετικό δημοψήφισμα.
2.
Η Βρετανία εντάχθηκε, διστακτικά και απρόθυμα και μόνο μετά από δύο αποτυχημένες προσπάθειες (λόγω διαδοχικών βέτο που έθεσε η Γαλλία:
 l'Angleterre, ce n'est plus grand chose), στην Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα το 1973. 
Τότε η Ε.Ο.Κ αποτελούσε ουσιαστικά μια ζώνη ελεύθερου εμπορίου. 
Με το πέρασμα του χρόνου η Ε.Ο.Κ μετασχηματίστηκε σε μια sui generis υπερεθνική αυτοκρατορική ή υπερκρατική οντότητα με βασικά της κέντρα (διοικητικά και άλλα), τις Βρυξέλλες, το Στρασβούργο, το Βερολίνο και την Φρανκφούρτη, γεωγραφικό της πυρήνα τον Ρήνο και εθνοκρατικό της κινητήριο μοχλό την Γερμανία [*]. 
Η σημερινή Ε.Ε κυβερνάται από μια γραφειοκρατία που εδρεύει στις Βρυξέλλες και η οποία δεν λογοδοτεί και δεν εκλέγεται. Έχει δική της σημαία, δικό της ύμνο, δικό της νόμισμα, δικό της Πρόεδρο (πολλούς, συγκεκριμένα πέντε), δικό της Υπουργό Εξωτερικών (Ύπατος Εκπρόσωπος της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας) και δικό της διπλωματικό σώμα (εάν επεκτείνουμε αυτή την πορεία οδηγούμαστε σταδιακά σε κοινό στρατό, κοινή επίσημη γλώσσα -συγκεκριμένα δύο-, κοινό δίκαιο, κοινή φορολογία, κοινή παιδεία).
Η περίοδος 1993-2001 αποτελεί την πρώτη φάση διαμόρφωσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 
Τα βασικά στάδια της ορίζονται από την Συνθήκη του Μάαστριχτ (1992), την Συνθήκη του Άμστερνταμ (1997) και την Συνθήκη της Νίκαιας (2001). 
Οι τρεις προηγούμενες συνθήκες αποτελούν τα θεμέλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 
Η επόμενη φάση ορίζεται από την κυκλοφορία του ενιαίου ευρωπαϊκού νομίσματος (euro) σε φυσική μορφή στην Ευρωζώνη (2002) και από την υπογραφή στην Ρώμη της Συνθήκης του «Συντάγματος της Ευρώπης» το 2004. 
Η συνθήκη δεν τέθηκε ποτέ σε ισχύ καθώς απορρίφθηκε το 2005 σε δημοψηφίσματα από τον γαλλικό και ολλανδικό λαό. 
Το 2007 επιβλήθηκε η Συνθήκη της Λισσαβώνας. Η συνθήκη αυτή τροποποίησε ολόκληρη τη δομή της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συγχωνεύοντας τα τρία θεμέλια της σε μια ενιαία νομική οντότητα. Τέθηκε σε εφαρμογή το 2009.
Υπό αυτήν την οπτική, η απόφαση για αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση σηματοδοτεί την ολοκλήρωση ενός ιστορικού κύκλου για την Βρετανία (1973-2016) και αποτελεί καθρέφτη των αλλαγών που έχουν λάβει χώρα κατά τον μετασχηματισμό της Ε.Ο.Κ σε Ε.Ε τις τελευταίες τέσσερις δεκαετίες (το σύνθημα των λεγόμενων Brexiteers ήταν ''Take Back Control''. Σταθμίζοντας τα προηγούμενα, το σύνθημα δεν φαίνεται καθόλου αλλόκοτο ή ακατανόητο). Οι παλιές γενεές έζησαν τον μετασχηματισμό της Ε.Ο.Κ σε Ε.Ε. Οι νεότερες γενεές είτε γεννήθηκαν, είτε έζησαν το μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους σε περιβάλλον Ε.Ε.
Σημείωση
[-] Θυμίζω πως κατά την υπογραφή της Συνθήκης του Μάαστριχτ (Maastricht, 1992) και την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Ένωσης (1993), καμία μετα-σοσιαλιστική χώρα δεν αποτελούσε μέρος αυτής. 
Το ίδιο ισχύει και για τις Αυστρία, Φινλανδία και Σουηδία (οι τρεις τελευταίες εισήλθαν στην πρόσφατα ιδρυθείσα Ε.Ε το 1995). 
Οι χώρες της ανατολικής μετα-σοσιαλιστικής Ευρώπης εντάχθηκαν στην Ε.Ε με την μεγάλη διεύρυνση του 2004 (δέκα νέα κράτη-μέλη, οκτώ εκ των οποίων από την Ανατολική Ευρώπη). 
Το έτος 2004 αποτέλεσε μια ιδιαίτερα κρίσιμη, κομβική, χρονιά για τις μελλοντικές εξελίξεις στην Ε.Ε.
[-] Δεν θα επεκταθώ εδώ, ξανά, στο ζήτημα του ψευδογκωλικού επιχειρήματος που επικαλούνται διάφοροι σημερινοί «ευρωπαϊστές» (συμπεριλαμβανομένων ιδεολογικών απόγονων όσων συνέβαλαν στην πτώση του ή όσων τον θεωρούσαν «σοβινιστή»), γιατί έχω αναφερθεί κατ'επανάληψη στο συγκεκριμένο ζήτημα.
 Ο de Gaulle πότε δεν θα δεχόταν την Ευρώπη των Βρυξελλών ή την Ευρώπη των Eurogroup (Ε.Ε και Ευρωζώνης). 
Η Γαλλία του de Gaulle αμφισβητούσε την προνομιακή θέση των Ηνωμένων Πολιτειών στον μεταπολεμικό ευρωατλαντικό χώρο. 
Θα ήταν αδιανόητο να αποδεχθεί προνομιακή θέση είτε της Γερμανίας είτε υπερεθνικών παραγόντων στον ευρωπαϊκό. 
Ο σημερινός «ευρωπαϊσμός» ουδεμία σχέση έχει με τον παλαιό ευρωπαϊσμό του Γκωλισμου (Gaullisme).
[-] Το κύρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή της «Ευρώπης» ουσιαστικά ήταν το κύρος που της προσέδιδαν το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία και η Γερμανία. 
Το κύρος της Ε.Ε και της Γερμανίας έχει πληγεί από το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος. 
Βρισκόμαστε σε φάση προσπάθειας περιορισμού απωλειών και ζημιών, αυτό που στην ναυτική ορολογία ονομάζεται''damage control''.

[*] Με «εθνοκρατικό της κινητήριο μοχλό την Γερμανία»: Εντάξει έχει και ως junior partner της, μια παραπαίουσα Γαλλία που με την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου χάνει πολλά περιθώρια ελιγμών. 
Έγραφα πριν λίγο καιρό πως ''Οι ενδοευρωπαϊκοί συσχετισμοί δύναμης έχουν μεταβληθεί... 
Η μεταβολή αυτή φανερώνεται και μέσω της χαλάρωσης της εσωτερικής συνοχής -και της κρίσης ή διάσπασης- του «δυτικού ή/και φιλελεύθερου» τρίγωνου Ηνωμένου Βασιλείου, Γαλλίας και Γερμανίας (της Γερμανίας που κοιτάζει προς τις Βρυξέλλες και τον Ρήνο)''. 
Πλέον το τρίγωνο αυτό δεν υπάρχει. Έσπασε
3.
Από αρκετούς, η ημερομηνία υπογραφής των Συνθηκών της Ρώμης θεωρείται η επίσημη ημερομηνία γέννησης - ή ορθότερα σύλληψης - της Ευρωπαϊκής Ένωσης (1957). 
Σε σχέση με τότε, η θέση της Ευρώπης της σημερινής Ε.Ε στον κόσμο έχει αποδυναμωθεί, τόσο δημογραφικά όσο και οικονομικά. 
Όπως έχω γράψει και στο παρελθόν, το 1960, η Ευρώπη της σημερινής Ε.Ε, δηλαδή των σημερινών 28 κρατών-μελών, αποτελούσε περίπου το 14% του παγκόσμιου πληθυσμού. 
To 1980 αποτελούσε το 10,5%, ενώ φέτος, το 2016, έφτασε στο 6,8%. 
Όταν αποχωρήσει το Ηνωμένο Βασίλειο, που αποτελεί την τρίτη μεγαλύτερη πληθυσμιακά χώρα, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα αποτελεί λιγότερο από το 5,9% του παγκόσμιου πληθυσμού. 
Το 1980, οι οικονομίες των χωρών της σημερινής Ε.Ε αποτελούσαν λίγο πάνω από το 30% του παγκόσμιου Α.Ε.Π (PPP). 
Σήμερα αποτελούν λιγότερο από 17% του παγκόσμιου Α.Ε.Π (PPP), ενώ με την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου, δηλαδή της δεύτερης μεγαλύτερης οικονομίας της Ε.Ε και πέμπτης (nominal) ή ένατης (PPP) μεγαλύτερης στον πλανήτη, οι οικονομίες των χωρών της Ε.Ε θα αποτελούν λιγότερο από το 14,5% του παγκόσμιου Α.Ε.Π (οι οικονομίες της Ευρωζώνης αποτελούν λιγότερο από το 12%, gdp based on purchasing-power-parity share of world total).
Υπό αυτήν την οπτική, η αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου αποτελεί αντίδραση στις εξωγενείς οικονομικές και δημογραφικές πιέσεις που προέρχονται από αυτή την καθίζηση. 
Οι ολοένα και αυξανόμενες εξωγενείς πιέσεις είναι λογικό να ενισχύουν τις φυγόκεντρες και όχι τις κεντρομόλες δυνάμεις.
 Η έξοδος της Βρετανίας από την Ε.Ε αντικατοπτρίζει την γενικότερη παρακμή της Ευρώπης.
Σημείωση
[-] Με την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα έχει απολέσει μια θέση ή έναν εκπρόσωπο στο Συμβούλιο Ασφαλείας του Ο.Η.Ε και μια εκ των δύο πυρηνικών της δυνάμεων. Η Ευρωπαϊκή Ένωση μέχρι το 2030 (με όποια μορφή υπάρχει) αναμένεται να καλύπτει περίπου το 70% των ενεργειακών της αναγκών από εισαγωγές, σε σχέση με 50% σήμερα.
[-] Το Ηνωμένο Βασίλειο έχει υπάρξει στο παρελθόν (και μπορεί δυνητικά να υπάρξει και στο μέλλον) δίχως την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να υπάρξει δίχως το Ηνωμένο Βασίλειο; Από τον μετασχηματισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης που θα επέλθει μετά την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου θα προκύψει αυτό που εδώ και καιρό ονομάζω «ασύμμετρη Ευρώπη». Από την άλλη, το Ηνωμένο Βασίλειο εάν πάψει να είναι «Ενωμένο», δηλαδή εάν διαλυθεί με μια πιθανή αποχώρηση της Σκωτίας (κάτι που δεν είναι απλή υπόθεση), θα διαλυθεί, όχι φυσικά επειδή θα έχει αποχωρήσει από την Ε.Ε, αλλά γιατί θα ακολουθήσει με καθυστέρηση την μοίρα άλλων πολυεθνικών κρατών, όπως η Γιουγκοσλαβία, το Ιράκ, η Σοβιετική Ένωση, η Τσεχοσλοβακία κ.λπ (για να μην αναφερθώ σε αυτοκρατορίες). Άλλωστε το ζήτημα της ανεξαρτητοποίησης της Σκωτίας και παλαιότερο είναι, και σχετίζεται με την κρίση της μετα-αυτοκρατορικής βρετανικής ταυτότητας, η οποία ενισχύθηκε κατά την μεταδιπολική περίοδο. Άλλα κράτη που ενδέχεται να ακολουθήσουν παρόμοια πορεία είναι το Βέλγιο, η Τουρκία, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη το Πακιστάν και, για διαφορετικούς λόγους, η Ιταλία ή η Ισπανία. Οι Ισπανοί δεν πρόκειται να δεχθούν απευθείας διαπραγματεύσεις μεταξύ Ε.Ε και Σκωτίας.
4.
Την σχέση Ε.Ε-Γερμανίας δεν την αντιλαμβάνομαι ακριβώς με όρους γερμανικού ηγεμονισμού (δεν είναι τυχαίο πως πλήθος πολιτικών και πολιτικολογούντων - από μεγάλο μέρος του πολιτικού φάσματος -, υπερεθνικών ευρωπαϊστών ή γραφειοκρατών των Βρυξελλών έχουν ανεκτική στάση απέναντι στην Γερμανία. Θεωρούν πως χρειάζονται την Γερμανία προκειμένου να προχωρήσει και να μην παραλύσει ολοκληρωτικά η Ε.Ε. Το προηγούμενο από μόνο του αποτελεί ομολογία πως η Ε.Ε δεν μπορεί να λειτουργήσει ούτε τόσο συνεκτικά όσο ένα εθνικό κράτος, ούτε δίχως εθνικά κράτη). Την σχέση Ε.Ε-Γερμανίας, όπως έχω επισημάνει αρκετές φορές και κατά το παρελθόν, την αντιλαμβάνομαι ως εξής: ''Οι Βρυξέλλες αποτελούν μια κοσμική μορφή Βατικανού και η Ευρωπαϊκή Ένωση μια κοσμική επαναφορά της Αγιάς ΡωμαιοΓερμανικής Αυτοκρατορίας (ορισμένοι θα ισχυρίζονταν η Ευρωζώνη και όχι η Ε.Ε). Βρυξέλλες και Ε.Ε - ή Ευρωζώνη - αποτελούν ένα κοσμικό ισοδύναμο του είδους της οικουμενικής πολιτικής οργάνωσης που υπήρχε στη δυτική χριστιανοσύνη κατά τον μεσαίωνα. Είναι μια μετανεωτερική νεομεσαιωνική κοσμικιστική οικουμενίστική πολιτική τάξη-σύστημα που έχει ως βασικά χαρακτηριστικά της την επικαλυπτόμενη εξουσία, την πολλαπλή αφοσίωση και την μη εδαφική υπερ-εθνική ταυτότητα''. Η αντιστοιχία είναι μεταξύ Βρυξελλών και Βατικανού. Η σχέση Βρυξελλών-Γερμανίας αποτελεί αντιστοιχία της σχέσης Βατικανό-Αυτοκράτορας (της Αγίας ΡωμαιοΓερμανικής Αυτοκρατορίας). Η παλαιά μάχη των Βασιλέων-Μοναρχών εναντίον της Εκκλησίας και του Αυτοκράτορα μπορεί να ιδωθεί με σημερινούς όρους ως αντίδραση εθνικών κρατών προς τις Βρυξέλλες (υπερεθνικό επίπεδο) και την Γερμανία (εθνοκρατικό-εδαφικό επίπεδο διευρυμένης επιρροής και ισχύος).
Το Ηνωμένο Βασίλειο δεν είναι και δεν μπορεί να είναι οργανικό μέρος αυτής της ηπειρωτικής δομής (Ε.Ε και Ευρωζώνη), η οποία αποτελεί κληρονόμο, κοσμικό ισοδύναμο ή επαναφορά υπό νέα μορφή της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας του Γερμανικού Έθνους (της οποίας η Αγγλία ουδέποτε υπήρξε κληρονόμος ή τμήμα της). Η συνάντηση των έξι ιδρυτικών κρατών-μελών της Ε.Ε (Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία, Βέλγιο, Ολλανδία, Λουξεμβούργο) φανερώνει ποια είναι τα οργανικά μέρη αυτής της Αυτοκρατορίας. Οι υπόλοιποι αποτελούν περιφερειακά ή συμπληρωματικά στοιχεία (που προέκυψαν στα πλαίσια, και λόγω των αναγκών, της ενδο-ευρωατλαντικής πολιτικής της μεταψυχροπολεμικής κυρίως περιόδου). Η μεγαλύτερη κεντρικότητα της Γερμανίας στην μετα-βρετανική Ε.Ε σε συνδυασμό με την συνάντηση των έξι ιδρυτικών κρατών-μελών της Ε.Ε επιβεβαιώνει τα προηγούμενα.
Εάν τα έξι ιδρυτικά μέλη από εδώ και στο εξής αποφασίσουν να προχωρήσουν μόνα τους τότε ουδείς θα μπορεί να αρνηθεί πως μιλάμε για μια ΝεοΚαρολίγγεια-ΝεοΡωμαιοΓερμανική Αυτοκρατορία υπό την ονομασία «Ευρωπαϊκή Ένωση». Σε μια τέτοια εξέλιξη, η Γαλλία θα δεχθεί αφόρητες πιέσεις στο εσωτερικό της και η Ιταλία θα κινδυνεύσει να δει να αναδύεται στο νότο της Νέο Βασίλειο της Νάπολης ή των Δύο Σικελιών. Η Αυστρία, τα επόμενα χρόνια, θα βρεθεί μπροστά σε μεγάλα διλήμματα, ίσως και τριλήμματα.
Όσοι ανησυχούν για «γερμανοποίηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης» ποτέ δεν αντιλήφθηκαν την Ε.Ε με τον τρόπο που την προσεγγίζω εδώ. Την αντιλήφθηκαν ως συνέχεια της σύμπραξης δυτικής Ευρώπης και Αμερικής (βασιζόμενοι στην αντίληψη πως συμφέρει τις Η.Π.Α μια νομισματική ένωση που είναι πολιτικά ανίσχυρη). Αυτό που απασχολεί πολλούς «ευρωπαϊστές» οπαδούς της Ε.Ε, δηλαδή μιας ξεχειλωμένης Αγίας ΡωμαιοΓερμανικής Αυτοκρατορίας, είναι να ηγείται μια Γερμανία του Ρήνου, δηλαδή μια Γερμανία της Δύσης και όχι μια Γερμανία που κοιτάζει ανατολικά, προς μια Ευρώπη που προσομοιάζει στην παλαιά Mitteleuropa-Μεσευρώπη (υπάρχουν και οι οπαδοί της Πανευρώπης). Όμως, όπως επισήμανα παλαιότερα, μετά το 2004 ''το κέντρο βάρους μεταφέρθηκε από τις Κάτω Χώρες και τον Ρήνο στην μετα-σοσιαλιστική ΚεντροΑνατολική Ευρώπη και την Βαλτική και τοποθετήθηκαν τα θεμέλια για αυτό που σήμερα ορισμένοι ονομάζουν «Γερμανική Ευρώπη». Θεωρώ τον όρο παραπλανητικό''. Τον θεωρώ παραπλανητικό γιατί επικρατεί το ερμήνευμα περί «γερμανικών δορυφόρων». Η μετακίνηση αυτή ενίσχυσε την κεντρικότητα της Γερμανίας, η οποία και να ήθελε δεν μπορεί να αγνοήσει τον φυσικό της ρόλο ως δεσμού μεταξύ ανατολικής και δυτικής Ευρώπης, αλλά από που έως που η Πολωνία είναι «γερμανικός δορυφόρος»; Ο πρώην Πρωθυπουργός της Πολωνίας Jarosław Kaczyński, δήλωσε πρόσφατα, πως «μια Καρολίγγεια Ευρώπη» θα οδηγήσει σε συγκρούσεις στην ευρωπαϊκή ήπειρο.
Σημειώσεις
[-] Η στάση της Τουρκίας έχει ιδιαίτερη σημασία. Ο πρώην Πρωθυπουργός της Τουρκίας, Davutoğlu, είχε κάνει μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα δήλωση, η οποία δεν έγινε γνωστή στην Ελλάδα: «Nobody can tell me “we Europeans” and “you Turks” […] But we are part of European history. And we are part of contemporary Europe. There are 45 million Muslims living in Europe and more than 6 million Turks. […] We have to have an inclusive European identity. But if you have a Holy Roman-German-Christian type of understanding, then Europe has ended, sorry». Εν τω μεταξύ ο Erdoğan δήλωσε πως η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν επιθυμεί να γίνει μέλος της η Τουρκία, διότι αποτελεί μουσουλμανική πλειοψηφικά χώρα και πως η Τουρκία μπορεί να διεξάγει, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, δημοψήφισμα, για το εάν και κατά πόσο επιθυμεί να συνεχιστεί η πορεία των ενταξιακών διαπραγματεύσεων. Θυμίζω πως η Τουρκία υπέγραψε για πρώτη φορά ευρω-συμφωνίες το 1963 και ξανά το 1987 και το 2005. Για όσες και όσους δεν γνωρίζουν διπλωματική και διεθνοπολιτικη ιστορία να θυμίσω πως στα πλαίσια περιορισμού - και ενώπιον του κινδύνου - εξάπλωσης των πεδίων επιρροής της Αγίας ΡωμαιοΓερμανικής αυτοκρατορίας, η οθωμανική διπλωματία του 16ου και 17ου αιώνα εφάρμοζε πολιτικές εξισορρόπησης (της τελευταίας) με την Σουηδία και την Πολωνία. Η αποδυνάμωση της Πολωνίας και της Σουηδίας είχε ως αποτέλεσμα η Οθωμανική Αυτοκρατορία να υποστεί ρωσικές και αργότερα γερμανικές πιέσεις στα Βαλκάνια (κάποια πράγματα δεν αλλάζουν παρά την «πρόοδο» και την «παγκοσμιοποίηση»). Και για να το κάνω ακόμα πιο «πιπεράτο». Η Μεταρρύθμιση επικράτησε, εν πολλοίς, και λόγω της πολιτικής της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Μιλάμε για μια περίοδο όπου, για ένα ορισμένο χρονικό διάστημα, Προτεσταντισμός και Ισλάμ θεωρήθηκε πως βρίσκονται πιο κοντά μεταξύ τους, παρά με τον ΡωμαιοΚαθολικισμό (επίσης η Ισπανία δεν ήταν ανεκτική απέναντι στον προτεσταντισμό). Ο ρόλος που διαδραμάτισε η Οθωμανική Αυτοκρατορία στην επικράτηση του Προτεσταντισμού έχει υποτιμηθεί ή λησμονηθεί ιστορικά (αντίθετα, η ευρωκεντρική ιστοριογραφία επιτάσσει την ανατίμηση γεγονότων όπως ο «Πόλεμος των Χωρικών», ο οποίος συνδέθηκε μετέπειτα με την Γαλλική Επανάσταση και την Άνοιξη των Εθνών του 1848. Τις επαναστάσεις του 1848 τίμησε και στο όνομα τους πρόσφατα μίλησε, ο Viktor Orbán της Ουγγαρίας. Πως αλλάζουν οι καιροί, πράγματι... Στην Ουγγαρία και την Τρανσιλβανία οι Οθωμανοί υποστήριξαν κατ'επανάληψη τους Καλβινιστές).
[-] In terms of economy the UK is the third top export destination of Poland with (6.4%, 2014), just after Czech Republic (6.5%) and Germany (26.3%). For Czech Republic it is the fifth top export destination (5%), Slovakia – eight (5%), Hungary – seventh (4%).
5.
Δύο στρατόπεδα υπάρχουν. Οι δυνάμεις του status quo που, όπως πάντα ιστορικά άλλωστε, επιθυμούν την διατήρησή και εμβάθυνση του. Και οι δυνάμεις που επιθυμούν την αναθεώρηση, τον επανακαθορισμό, την ανακατανομή οικονομικής και πολιτικής ισχύος εντός του υπάρχοντος συστήματος ή την δομική μεταβολή του. Όσες και όσοι, μετά το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος, μάχονται προκειμένου να αποτραπεί η αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση ή να απονομιμοποιηθεί το αποτέλεσμα, αποτελούν φορείς και οπαδούς του status quo. Το status quo πλέον όμως, ούτε στην Ε.Ε, αλλά ούτε και στον ευρύτερο ΕυρωΑτλαντικό χώρο λειτουργεί.
Οι Bremaineers, αντίπαλοι των Brexiteers και οπαδοί της παραμονής τοποθετούνται υπέρ του status quo. Στις μέρες μας όμως, status quo, σημαίνει δυσλειτουργία, καταρρέουσες δομές και απονομιμοποιημένοι θεσμοί, πόλωση, απειλές, κοινωνικό διχασμό ή ορθότερα κατακερματιμό και αποδιοργάνωση. Εβδομήντα χρόνια μεταπολεμικής «φιλελεύθερης τάξης» στα πλαίσια του ευρωατλαντικού χώρου και εξήντα χρόνια πορείας προς την ευρωπαϊκή ενοποίηση και ολοκλήρωση και προς την "ever closer union", κατέληξαν σε ανεξέλεγκτη μετανάστευση, οικονομική στασιμότητα ή στραγγαλισμό, διαίρεση των κοινωνιών, απώλεια εθνικής ταυτότητας και σταδιακή διάβρωση των δημοκρατικών θεσμών. Τα προηγούμενα, μαζί με την αποδόμηση των εθνικών πολιτικών συστημάτων, αποτελούν κληρονομία του «ευρωπαϊκού project» (για τις Η.Π.Α ας μιλήσουν οι Αμερικανοί). Δεν αποτελούν παρεκτροπές από κάποιο ιδεατό ανύπαρκτο μέλλον, αλλά έσχατες συνέπειες ενός υπαρκτού παρελθόντος και παρόντος. Αποτελούν συνεπή κατάληξη μιας υπαρκτής πορείας εντεύθεν και όχι παρεκτροπές από κάποιο ανύπαρκτο εκείθεν.
Οι ηγεσίες, οι ελίτ, το κατεστημένο, το πολιτικό mainstream (εναντίον όλων αυτών είναι η εξέγερση) και οι παρατρεχάμενοι τους, δημοσιογράφοι, οργανικοί διανοούμενοι, καθηγητές πανεπιστημίων και λοιποί, όλοι όσοι έχουν επενδύσει στο status quo, στην διατήρηση και εμβάθυνση του, δείχνουν να μην πτοούνται από τις αντιδράσεις στο εσωτερικό των εθνικών κοινωνιών. Έχω αναλύσει σε διαφορά σημειώματα την διαφορά παγκοσμιοποίησης εκτός εισαγωγικών και «παγκοσμιοποίησης» εντός εισαγωγικών, δηλαδή την παγκοσμιοποίηση ως αντικειμενική εξέλιξη και την «παγκοσμιοποίηση» ως υποκειμενική επιδίωξη, νομιμοποιητικό θεμέλιο, φαντασίωση, και σύνθημα. Η «παγκοσμιοποίηση», εντός εισαγωγικών, αποτελεί την ιδεολογία του status quo και των ελίτ που προσπαθούν απελπισμένα να διατηρήσουν αυτό το status quo.
Εντός αυτών των πλαισίων στο εσωτερικό της «Δύσης» το Brexit φαίνεται να βαθαίνει το ρήγμα μεταξύ παγκοσμισμού και εθνικισμού (globalism - nationalism). Με αυτόν τον τρόπο κατανοεί η «Δύση» όσα συμβαίνουν στα εσωτερικό της. Δεν είναι απαραίτητο πως προσλαμβάνονται με τον ίδιο τρόπο τα πράγματα εξωδυτικά, π.χ. στην Κίνα, στην Ινδία ή αλλού. Εκτός «Δύσης» περισσότερο προσλαμβάνεται ως «μονοπολισμός» έναντι «πολυπολισμού» (ή πολυκεντρισμού ή multiplex ή όπως αλλιώς θέλετε).
Ο «εθνικισμός» (υπό διάφορες μορφές) αποτελεί την εξωτερική και από τα κάτω αντιπολίτευση στο Davos -ή στις Βρυξέλλες στην περίπτωση της Ε.Ε- (αφού το αποτέλεσμα των κατά τόπους Porto Alegre, Seattle, 99%, Genova κ.λπ, ήταν ένα τεράστιο και ολοστρόγγυλο Μηδέν) και ο ασύμμετρος πολυπολισμός αποτελεί την εσωτερική αντιπολίτευση προς το Davos. 
Το Brexit συμβολίζει την υποχώρηση της ιδεολογίας της «παγκοσμιοποίησης», του γκλομπαλισμού ή παγκοσμισμού και του μονοπολισμού έναντι του «εθνικισμού» ενδοδυτικά και του ασύμμετρου πολυπολισμού εξωδυτικά.
Σημείωση
[-] Καμία «εναλλακτική» παγκοσμιοποίηση δεν μπορεί να προκύψει από το εσωτερικό της λεγόμενης «Δύσης». 
Η παγκοσμιοποίηση θα καθοριστεί από τα παραδοσιακά και ιστορικά εξωδυτικά κέντρα που επιστρέφουν (τα υπόλοιπα είναι για εσωτερική ευρωπαϊκή κατανάλωση και ψηφοθηρία). 
Η ευρωκεντρική και στενά δυτικοκεντρική εποχή παρήλθε. 
Αυτό είναι το νόημα της Παγκοσμιοποίησης (εκτός εισαγωγικών).
[-] Η «παγκοσμιοποίηση», εντός εισαγωγικών, αποτελεί θεμέλιο λίθο και (υπερ)εθνική ιδρυτική ιδεολογία και μύθο της Ευρωπαϊκής Ενώσεως και της φαντασιακής πολιτικής κοινότητας που ονομάζεται «Ευρώπη». Όπως είχε πει και σε μια ομιλία της η Benita Ferrero-Waldner "The future of the EU is linked to globalization...". Η raison d’être, ο λόγος ύπαρξης της Ε.Ε είναι η «παγκοσμιοποίηση».
[-] Επισήμανα παλαιότερα (Καταγραφή για τα μελλοντικά χρονικά): 
''Τα περί ενός κράτους και ενός λαού υπό συνθήκες μετα-κυριαρχίας και μετα-εθνικότητας είναι η ευρωπαϊκή εκδοχή «του τέλους της ιστορίας».
 Οι Αμερικανοί έζησαν την διάψευση των ονειροφαντασιών τους περί «του τέλους της ιστορίας». 
Τα επόμενα χρόνια, «οι Ευρωπαίοι», θα ζήσουν και αυτοί με τη σειρά τους, την διάψευση της δικής τους εκδοχής περί «του τέλους της ιστορίας»''.
6.
Η απόφαση για αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου, φανερώνει και υπογραμμίζει ορισμένες πολύ ενδιαφέρουσες τάσεις ή χάσματα που υποβόσκουν στο εσωτερικό της Ε.Ε και του ευρύτερου ευρωατλαντικού χώρου.
Αναφέρομαι στην τάση απομάκρυνσης της δυτικής από την ανατολική Ευρώπη και την διστακτικότητα των χωρών της πρώτης (δυτικής Ευρώπης) να εμπλακούν δυναμικά στην ανατολική Ευρώπη και τον ευρύτερο μετα-σοβιετικό χώρο. 
Το χάσμα δεν είναι μονάχα ενδο-ευρωπαϊκό αλλά και ενδο-ΝΑΤΟϊκό. 
Εάν το ΝΑΤΟ είχε το μυαλό του περισσότερο στην Μεσόγειο και σε ζητήματα που σχετίζονται με την ευρωπαϊκή ασφάλεια και όχι σε γεωπολιτικά παιχνίδια στην Ευρασία, ισχυρίζονται ορισμένοι, η μεταναστευτική-προσφυγική κρίση ίσως να είχε αποφευχθεί, και κατά αυτόν τον τρόπο να είχε εξουδετερωθεί ή αδρανοποιηθεί μια από τις βασικές κινητήριες δυνάμεις του Brexit (Will immigration demolish in decades a nation built over centuries?, αναρωτιούνται κάποιοι στον αγγλοσαξονικό κόσμο). 
Ορισμένοι πάνε ακόμα μακρύτερα το ζήτημα ΝΑΤΟ-Μεσογείου αναφερόμενοι και στην αποφυγή των τρομοκρατικών ενεργειών στην Γαλλία. Στα πλαίσια αυτά το Brexit υπογραμμίζει την ανησυχία για την επέκταση του ΝΑΤΟ προς Ανατολάς και την μετατροπή των προβλημάτων της Ρωσίας με τους γείτονες της σε προβλήματα της Ε.Ε. 
Το δημοψήφισμα στην Ολλανδία σχετιζόταν ακριβώς με την σχέση Ε.Ε-Ουκρανίας, η άνω βουλή στην Γαλλία ψήφισε για την άρση των κυρώσεων εις βάρος της Ρωσίας και η Ιταλία αρνήθηκε να αναλάβει την διοίκηση τάγματος στα πλαίσια της μεγάλης ΝΑΤΟϊκης άσκησης στην Πολωνία. 
Η απόφαση για Brexit εμπεριέχει το μήνυμα πως τα «ευρωπαϊκά» συμφέροντα βλάπτουν τα εθνικά συμφέροντα αρκετών χωρών και πως τα εθνικά συμφέροντα θα πρέπει να είναι υπεράνω των «ευρωπαϊκών» ή, για να το γράψω διαφορετικά, αμφισβητείται ο τρόπος με τον οποίον ορίζονται τα λεγόμενα «ευρωπαϊκά» συμφέροντα.
Η απόφαση για αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου αποτελεί την τελευταία εκδήλωση του αυξανόμενου χάσματος που επικρατεί στον αναπτυγμένο κόσμο μεταξύ πολιτικών και επιχειρηματικών ελίτ που είναι αφοσιωμένες και δεσμευμένες προς την κατεύθυνση της παγκοσμιοποίησης, από τη μια μεριά, και τα ευρύτερα κοινωνικά στρώματα που θεωρούν πως η ασφάλεια και η ευημερία τους δεν εξυπηρετείται από την μείωση της κυριαρχίας και τις παράλληλες διαδικασίες «απελευθέρωσης ή ανοίγματος» στα πεδία του εμπορίου και της μετανάστευσης, από την άλλη. 
Στα πλαίσια αυτά κόμματα, πολιτικές, επιχειρηματικές και ακαδημαϊκές ελίτ αποσυνδέονται από τις κοινωνικές τους βάσεις. 
Το Brexit στο Ηνωμένο Βασίλειο (ειδικά οι Άγγλοι, ουσιαστικά, ήρθαν αντιμέτωποι με το συντριπτικό ποσοστό της άρχουσας τάξης τους), ο Donald Trump και ο Bernie Sanders στις Ηνωμένες Πολιτείες, η Le Pen και οι διαδηλώσεις στην Γαλλία, αποτελούν εκδηλώσεις αυτού του χάσματος στον πυρήνα της «Δύσης» (στην ανατολική μετα-σοσιαλιστική Ευρώπη είναι διαφορετικό το πλαίσιο) και φανερώνουν το αυξανόμενο αίσθημα δυσαρέσκειας και την αξίωση για επανακαθορισμό των πλαισίων και του τρόπου μέσω των οποίων διαμορφώνονται και εκτελούνται πολιτικές σε συνάρτηση με τη σχέση εθνικής-διεθνούς κοινωνίας [*].
Η απόφαση για την διενέργεια του δημοψηφίσματος στο Ηνωμένο Βασίλειο ήταν γνωστή εδώ και περίπου δύο χρόνια.
 Τα πάντα ήταν γνωστά (τάσεις, αιτια, δυσαρέσκειες), και όμως, παίχτηκε για ακόμη μια φορά το παιχνίδι της «ρητορικής». 
Σαν να μην υπάρχουν κοινωνικές συνθήκες και αίτια, σαν να υπάρχει μονάχα μια αντιπαλότητα σε επίπεδο «ρητορικής».
 Είναι η «ρητορική» Α που προκαλεί το Α'. 
Οι πολιτικές, οι προσανατολισμοί, οι συνθήκες και η στρατηγική δεν χρειάζεται να αλλάξουν. Παραμένουν ίδιες και απαράλλαχτες. 
Είναι απλά ζήτημα «ρητορικής».
Το Brexit μπορεί να ιδωθεί, επίσης, σαν αποτέλεσμα αποτυχημένης διαχείρισης. 
Του αποτυχημένου τρόπου με τον οποίον οι Ηνωμένες Πολιτείες κάνουν το περίφημο Pivot to Asia.
 Οι Η.Π.Α σε όλες τις περιοχές από τις οποίες αποχωρούν ή μειώνουν την παρουσία τους (προκειμένου να εστιάσουν πόρους, δυνάμεις και προσοχή στην ευρύτερη Ανατολική και Άπω Ασία), επιδιώκουν να αφήσουν πίσω τους λειτουργικούς διακανονισμούς και συμμαχίες που να τις συμφέρουν.
 Όμως, από όπου αποχωρούν οι Η.Π.Α αφήνουν συντρίμμια. 
Δεν φαίνεται να μπορούν να διαχειριστούν σωστά τα κενά ισχύος και επιρροής που αφήνουν πίσω τους. 
Συνεχώς παρατηρούμε περαιτέρω αρνητικά αποτελέσματα του τρόπου με τον οποίο οι Η.Π.Α διαχειρίζονται το Pivot to Asia παράλληλα με μια ολοένα και μεγαλύτερη αδυναμία διαχείρισης κρίσεων. Είναι διαφορετικό πράγμα να διαμορφώνεις ένα διεθνές περιβάλλον και διαφορετικό πράγμα να καταστρέφεται ένα διεθνές περιβάλλον.
 Η αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου δεν αποτελεί αποτυχία μονάχα του David Cameron αλλά και του Barack Obama (ο οποίος δήλωσε πως ούτε το ΝΑΤΟ εξαφανίζεται ούτε η Δια-Ατλαντική Συμμαχία αποσυντίθεται. 
Το ερώτημα είναι γιατί - για πρώτη φορά στην μεταπολεμική ιστορία - ένας Αμερικανός Πρόεδρος νιώθει την ανάγκη να κάνει μια τέτοια δήλωση). 
Επίσης, οι Η.Π.Α επιθυμούσαν η Ε.Ε να πάψει να αποτελεί καταναλωτή ασφαλείας και να αποτελέσει παραγωγό ή πάροχο ασφαλείας, προκειμένου να φύγουν βάρη από τις πλάτες της. 
Ουκρανία, μεταναστευτική κρίση και Brexit αποτελούν ταφόπλακα μιας τέτοιας αξίωσης. 
Υπό αυτές τις συνθήκες δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί ομαλά το περίφημο Pivot to Asia.
 Για τις Ηνωμένες Πολιτείες είναι ιδιαίτερα κρίσιμες οι μεταβατικές φάσεις σε πολλαπλά επίπεδα.
Όπως λέει και το ελαφρολαϊκό άσμα: 
Φεύγω, κι αφήνω πίσω μου συντρίμμια / αρρωστημένους και αγρίμια, φεύγω, φεύγω / φεύγω, τώρα φεύγω.
Αλλά αυτά είναι δείγματα αδυναμίας και όχι δύναμης. 
Η Ουάσινγκτον δεν ήταν σε θέση ούτε να αποτρέψει το Brexit, ούτε να επιβάλει στους συμμάχους της την αύξηση των αμυντικών προϋπολογισμών τους στα πλαίσια του ΝΑΤΟ, ούτε να επηρεάσει καθοριστικά τις οικονομικές πολιτικές στα πλαίσια της ζώνης του ευρώ.
 Και, τέλος, δεν ήταν σε θέση να αποτρέψει το Ηνωμένο Βασίλειο από το να ανοίξει τον χορό της συμμετοχής στην Asian Infrastructure Investment Bank (μετά την Βρετανία ακολούθησαν όλοι οι υπόλοιποι).
Σημείωση
[*] Έχει σημασία να εξειδικεύσουμε στον πυρήνα της «Δύσης» ή του «φιλελευθερισμού», δηλαδή στις Ηνωμένες Πολιτείες, στην Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Με αυτόν τον τρόπο φαίνονται πιο καθαρά ορισμένα πράγματα. Για περισσότερα δες: 
1) Ηνωμένες Πολιτείες, Ηνωμένο Βασίλειο και Γαλλία. Ένας ιστορικός κύκλος, 
2) Γιατί επικράτησαν οι «φιλελεύθερες δημοκρατίες» στον 20ο αιώνα, και 
3) Ηνωμένες Πολιτείες, Ηνωμένο Βασίλειο και Γαλλία - II: Ιστορικός κύκλος και κατάσταση του πυρήνα.
7.
Η απόφαση για αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση αποτελεί την τρίτη μεγάλη κρίση της Ε.Ε τα τελευταία χρόνια και έρχεται να προστεθεί στην οικονομική κρίση και την κρίση χρέους στα πλαίσια της Ευρωζώνης και στην μεταναστευτική και προσφυγική κρίση που επηρέασε την Ζώνη Σένγκεν. 
Η ολοένα και εντονότερη έλλειψη εμπιστοσύνης προς την Ε.Ε αποτελεί από μόνη της σημαντικό υπόστρωμα όλων των προηγούμενων.
Το Ηνωμένο Βασίλειο γίνεται η πρώτη χώρα που αποφασίζει να αποχωρήσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η απόφαση αυτή σηματοδοτεί, για πρώτη φορά, την αντιστροφή της μεταπολεμικής διαδικασίας ευρωπαϊκής ενοποίησης (1957-2016).

                                       .~`~..~`~.
        
07/03/16--11:13: 3 Ιουλ 2016.
I
                       Ζούμε την αποσύνθεση ή την σταδιακή 
           κατάρρευση της Παγκόσμιας Φιλελεύθερης Τάξης.

Οι φορείς αυτής της μεταπολεμικής τάξης, μη μπορώντας να δεχθούν πως η μεταψυχροπολεμική περίοδος δεν οδήγησε την ανθρωπότητα στο ''Τέλος της Ιστορίας'', οδηγούνται σε παρανοϊκές αντιλήψεις και συμπεριφορές, που εάν συνεχιστούν θα οδηγήσουν σε χαοτικές καταστάσεις στο εσωτερικό του ΕυρωΑτλαντικού χώρου.
Στην αρχή ακούσαμε το δόγμα πως «η δημοκρατία δεν τελειώνει με τις εκλογές» (από τότε είχα αρχίσει να ψυλλιάζομαι πως αυτή η άποψη -με την οποία δεν διαφωνώ- θα αποτελούσε μονάχα την αρχή όσων θα ακούγαμε στο μέλλον). Έπειτα, ακούσαμε πως «οι εκλογές αποσταθεροποιούν την οικονομία» για να φτάσουμε στην άποψη πως «οι εκλογές βλάπτουν την δημοκρατία» (όπου «δημοκρατία» διάβαζε «φιλελεύθερο status quo») και τελικά σε απόψεις του στυλ ''It’s Time for the Elites to Rise Up Against the Ignorant Masses''.
Οι ''Ignorant Masses''βρίσκονται πλέον παντού. Αρχικά βρίσκονταν στην Αίγυπτο. Έπειτα στην Τουρκία και την Πολωνία (φυσικά και στην Ελλάδα). Στην Γαλλία και την Ολλανδία. Πρόσφατα στο Ηνωμένο Βασίλειο. Μελλοντικά στις Η.Π.Α. Πως είναι δυνατόν να προσφέρεις και να κάνεις ελεύθερες και δίκαιες εκλογές και επιλογές, αναρωτιούνται, και να μην πραγματώνεται το Τέλος της Ιστορίας; Η παγκόσμια φιλελεύθερη τάξη και το τέλος της ιστορίας αποτελούν νομοτέλειες. Πως είναι δυνατόν, λοιπόν; Η απάντηση είναι: Ignorant Masses (ο de Maistre, εάν μάθαινε ποιοι εκφράζουν αυτές τις απόψεις, θα στριφογύριζε στον τάφο του).
Όποιοι δεν είναι liberal, είναι illiberal. Και επειδή εκφράζουν τις Ignorant Masses, είναι και populists (επιχειρήματα πολιτικού νηπιαγωγείου). Όποτε έχουμε το καινοφανές και ακαθόριστο πολιτικό προϊόν ''illiberal Populism''.
Καμιά φορά η αποτυχία ή η «χυλόπιτα», όταν είναι πλανητικού επιπέδου και μεγέθους, οδηγεί σε ψυχολογικά περίεργες καταστάσεις και παρανοϊκές ή ακόμα ιδεοληπτικές συμπεριφορές. Προτιμότερο είναι να κοιταχτείς στον καθρέφτη και να προβληματιστείς για τα αίτια της παρακμής και της κατάρρευσης της πολυδιαφημισμένης τάξης σου, παρά να εκτίθεσαι και να φανερώνεις τον πανικό σου.
Υστερόγραφο
Το αστείο της υπόθεσης είναι πως αρκετοί από όσους εκφράζουν τέτοιου τύπου ψευδό-ελιτίστικες αντιλήψεις, δεν είναι δα και ιδιαίτερου πολιτικού, ηθικού, μορφωτικού ή/και διανοητικού επιπέδου, παρά αντίθετα, σε αρκετές των περιπτώσεων (πέρα από ότι χρησιμοποιούν επιχειρήματα επιπέδου υποστάθμης χωματερής), αποτελούν μετριότητες που βρέθηκαν απότομα από την Κοζάνη στην Λωζάννη, και από τα αλώνια στα σαλόνια.

II

Ότι καλύτερο διέθετε αυτή η χώρα, ή τουλάχιστον ένα μεγάλο μέρος του, έχει φύγει κατά την διάρκεια της κρίσης. Από την αρχή της κρίσης, περίπου μισό εκατομμύριο άνθρωποι έχουν φύγει από την Ελλάδα. Για να ασχολούμαστε με τα ευρά, τα κόμματα και τα παρακόμματα, με «την αριστερά και την δεξιά», με τους Φίληδες και τους Γεωργιάδηδες, τους Πάγκαλους, τις Μπακογιάννηδες και τους Βενιζέλους, τους Τατσόπουλους, τους Χειμωνάδες, τους Λεβέντηδες και τους Θεοδωράκηδες. Και φυσικά με τον Αλέκο και τον Κυριάκο (και τον πανταχού παρόντα και τα πάντα πληρούντα, Σημίτη).
Υστερόγραφο
Και αυτά μετά από επτά (επτά!) χρόνια ύφεσης, 30% πτώση Α.Ε.Π, 25% ανεργία (και πολλά ακόμα) σε ένα γέρικο έθνος που βρίσκεται σε κώμα και αργοπεθαίνει, δίχως συνείδηση, παραμιλώντας περί «Ευρώπης».
Θα απολογηθεί κανείς, άραγε; Θα αποδοθούν ευθύνες; Ρητορικά τα ερωτήματα.

III

Το εδάφιο ή κεφάλαιο Λ'του Κορανίου με τίτλο ''ελ-Ρουμ'', ξεκινά ως εξής:
Στο όνομα του σπλαχνικού και ελεήμονα Θεού
1. Α.Λ.Μ. (Άλεφ, Λαμ, Μιμ)
2. Οι ελ ή αρ Ρουμ νικήθηκαν [*].
3. Σε μια χώρα κοντινή στη δική μας. Μετά όμως από τούτη την ήττα τους, και αυτοί θα νικήσουν,
4. μέσα σε λίγα χρονιά. Τα πράγματα, είτε του παρελθόντος είτε του μέλλοντος, εξαρτώνται από τον Θεό. Την ημέρα εκείνη που θα νικήσουν οι ελ ή αρ Ρουμ, οι πιστοί θα ανακουφιστούν,
5. για τη νίκη που θα πραγματοποιηθεί με τη βοήθεια του Θεού...
[*] Κάποιοι μεταφράζουν το ελ ή αρ Ρουμ ως «Έλληνες», άλλοι ως «Ρωμαίοι». Η αναφορά είναι στην ήττα των Βυζαντινών από τους Πέρσες το 615 μ.Χ στην ευρύτερη Συρία (από την Παλαιστίνη είχε παρθεί ως λάφυρο ο Τίμιος Σταυρός από τον ναό του Παναγίου Τάφου στην Ιερουσαλήμ, έχοντας μεταφερθεί στην Κτησιφώντα). Οι «ειδωλολάτρες» πολυθεϊστές Άραβες ήταν με το μέρος των Περσών ενώ οι μουσουλμάνοι Άραβες στο πλευρό των χριστιανών Ρωμαίων (Βυζαντινών). Το εδάφιο μιλά θετικά για τους ελ ή αρ Ρουμ ως μονοθεϊστές (μονοθεϊστές Άραβες και μονοθεϊστές Ρωμαίοι).
Οι γειτονικοί μας λαοί στα ανατολικά όταν αναφέρονται σε ελ ή αρ Ρουμ εννοούν τους «Βυζαντινούς», Ρωμαίους του ανατολικού ελληνογενούς κράτους (και όχι του Ρωμαίους της Ρώμης του Καίσαρα, αυτούς τους ονομάζουν Λατίνους και μετέπειτα τους δυτικοευρωπαίους Φράγκους. Ποτέ οι μουσουλμάνοι ή οι λαοί στα ανατολικά όταν λένε Ρουμ δεν εννοούν τους Ιταλούς, τους Λατίνους ή τους δυτικοευρωπαίους). Με λίγα λόγια οι ανατολίτες και οι μουσουλμάνοι διατηρούν την μνήμη ποιοι ήταν οι - πραγματικοί - Ρωμαίοι (αυτό ακριβώς, δηλαδή, που αμφισβητήθηκε από την Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, από τους Λατίνους και το Βατικανό). Ρωμαίος δεν σημαίνει κάτοικος της Πόλης της Ρώμης ή αυτός που μιλάει λατινικά. Από κάποια στιγμή και ύστερα η «ρωμαϊκότητα» γίνεται αντικείμενο διαμάχης για το ποιος είναι ο νόμιμος κάτοχος και κληρονόμος της Αυτοκρατορίας και του Dominium Mundi. Ουσιαστικά της Οικουμενικότητας.

IV

Αρχικά, σκέφτηκα μια εκτενή αναφορά στις στρατηγικές συμμαχίες της Γαλλίας, ιστορικά. Έπειτα, σκέφτηκα λίγο διαφορετικά.
Λοιπόν, σας έχω Σούπερ Συμμαχία μεταξύ Καρολίγγειας (μετέπειτα Αγίας Ρωμαϊκής) Αυτοκρατορίας και Χαλιφάτου των Αββασιδών, εναντίον του Χαλιφάτου των Ομεϋαδών (μετέπειτα Εμιράτου της Κόρδοβα) και του Ανατολικού Ρωμαϊκού Κράτους (ή της «Βυζαντινής Αυτοκρατορίας»). Στα καθ'ημάς (που γνωρίζουν και τιμούν περισσότερο τον Κάρολο Μαρτέλο και τον Καρλομάγνο από τον Ηράκλειο ή τον Λέοντα τον Ίσαυρο) βλέπουν την Μάχη του Πουατιέ (ή της Τουρ) ως νίκη του «χριστιανικού, ευρωπαϊκού και δυτικού πολιτισμού», την ίδια στιγμή που Φράγκοι-Καρολίδες και Αββασίδες-Άραβες σφυρηλατούσαν συμμαχία. Αυτή είναι η μοίρα του πνευματικά κατεχόμενου της περιφέρειας [*].
Στις μέρες μας, οι απόγονοι των Αββασιδών, κατευθύνονται προς τους χώρους της παλαιάς Καρολίγγειας Αυτοκρατορίας, δηλαδή στον πυρήνα της σημερινής Ε.Ε, και οι τελευταίοι, δηλαδή οι τωρινοί απόγονοι των Καρολιδών, αποζητούν την δημογραφική (παιδιά, μανάδες και εργατικά χέρια) και ενεργειακή ενσωμάτωση των πρώτων στην νέα αυτοκρατορία. Κάτι τέτοιο όμως αποτελεί ὓβρις. Τους ευχόμαστε καλή συνύπαρξη με τους παλαιούς συμμάχους τους.
Κατά τα λοιπά, οι κυριότερες στρατηγικές συμμαχίες της Γαλλίας, ιστορικά (πέρα από την Συμμαχία Καρολίγγειων-Αββασιδών εναντίον των Ομεϋαδών και του ανατολικού κράτους των Ρωμαίων), ήταν οι εξής: Γάλλο-Ουγγρική και Γάλλο-Οθωμανική Συμμαχία εναντίον του Οίκου ή της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων, Γάλλο-Αμερικανική Συμμαχία εναντίον της Μεγάλης Βρετανίας και Γάλλο-Ρωσική Συμμαχία εναντίον της Γερμανίας.
Σημειώσεις
[*] Η ιδεοκίνηση διαμορφώνεται και οι ταυτότητες κατασκευάζονται με συγκεκριμένους τρόπους στις περιφέρειες, τις αποικίες και τα κράτη-πελάτες (π.χ, ο πνευματικά κατεχόμενος κάτοικος της αποικίας ή της περιφέρειας ψάχνει το «αντικειμενικό» στον εθνοκεντρισμό του Κέντρου. Κάπως έτσι ο εθνοκεντρισμός του Κέντρου γίνεται «αντικειμενικότητα» στην περιφέρεια).
[-] Κατά την διάρκεια των Αραβο-Βυζαντινών Πολέμων, που διήρκεσαν περίπου τέσσερις αιώνες, από τις αρχές του 7ου μέχρι περίπου τα μέσα του 11ου αιώνα, έρχονταν κατά μιλιούνια οι ενισχύσεις από την περιοχή της Καρολίγγειας και της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας... Αστειεύομαι φυσικά.

V
''Από την στιγμή που πιστεύεις στον ένα Θεό και μάχεσαι εναντίον του Αυτοκράτορα και του Πάπα''... Αυτός ήταν ο τρόπος με τον οποίον οι Οθωμανοί δικαιολογούσαν μια συμμαχία (για παράδειγμα με Προτεστάντες) που οι σημερινοί θα χαρακτήριζαν «ρεαλιστική» και οι άνθρωποι εκείνης της εποχής, χριστιανοί ή/και μουσουλμάνοι, «ανίερη» (ή μήπως, τελικά, και οι σημερινοί χαρακτηρίζουν τέτοιες συμμαχίες ως «ανίερες ή/και ανήθικες»;).
Σημείωση
Νιώθω μια εσωτερική ώθηση να γράψω κάτι μεταξύ αστείου, σοβαρού και ειρωνείας για τον πρώιμο «διαφωτισμό», αλλά θα κρατηθώ...
            ——— ∙ ——— ∙ ——— ∙ ———

          .~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~.
     
07/04/16--03:41: The Collapse of the Liberal World Order.
The world is entering a period where once-robust democracies have grown fragile. Now is the time to figure out where we went wrong.
By Stephen M. Walt
Once upon a time — that is, back in the 1990s — a lot of smart and serious people believed liberal political orders were the wave of the future and would inevitably encompass most of the globe. The United States and its democratic allies had defeated fascism and then communism, supposedly leaving humankind at “the end of history.” The European Union seemed like a bold experiment in shared sovereignty that had banished war from most of Europe. Indeed, many Europeans believed its unique combination of democratic institutions, integrated markets, the rule of law, and open borders made Europe’s “civilian power” an equal if not superior counterpart to the crude “hard power” of the United States. For its part, the United States committed itself to “enlarging the sphere of democratic rule, getting rid of pesky autocrats, solidifying the “democratic peace,” and thereby ushering in a benevolent and enduring world order.
As you’ve probably noticed, the heady optimism of the 1990s has given way to a growing sense of pessimism — even alarm — about the existing liberal order. The New York Times’s Roger Cohen, a thoughtful and committed liberal, believes that “the forces of disintegration are on the march” and “the foundations of the postwar world … are trembling.” An April white paper from the World Economic Forum cautions that the liberal world order “is being challenged by a variety of forces — by powerful authoritarian governments and anti-liberal fundamentalist movements.” And in New York magazine, Andrew Sullivan warns that the United States itself may be imperiled because it has become “too democratic.”
Such fears are understandable. In Russia, China, India, Turkey, Egypt — and yes, even here in the United States — one sees either resurgent authoritarianism or a yearning for a “strong leader” whose bold actions will sweep away present discontents. According to democracy expert Larry Diamond, “between 2000 and 2015, democracy broke down in 27 countries,” while “many existing authoritarian regimes have become even less open, transparent, and responsive to their citizens.” Great Britain has now voted to leave the EU; Poland, Hungary, and Israel are heading in illiberal directions; and one of America’s two major political parties is about to nominate a presidential candidate who openly disdains the tolerance that is central to a liberal society, repeatedly expresses racist beliefs and baseless conspiracy theories, and has even questioned the idea of an independent judiciary. For those of us committed to core liberal ideals, these are not happy times.
I may have a realist view of international politics and foreign policy, but I take no pleasure whatsoever from these developments. Like Robert Gilpin, “if pressed I would describe myself as a liberal in a realist world,” by which I mean that I appreciate the virtues of a liberal society, am grateful to live in one, and think the world would in fact be a better place if liberal institutions and values were more widely — even universally — embraced. (I’m deeply skeptical about our ability to accelerate that process, and especially with military force, but that’s another matter). So it would have been perfectly fine with me if the liberals’ earlier hopes had been realized. But they weren’t, and it’s important to consider why.
The first problem was that liberalism’s defenders oversold the product. We were told that if dictators kept falling and more states held free elections, defended free speech, implemented the rule of law, and adopted competitive markets, and joined the EU and/or NATO, then a vast “zone of peace” would be created, prosperity would spread, and any lingering political disagreements would be easily addressed within the framework of a liberal order.
When matters didn’t go quite so smoothly, and when some groups in these liberal societies were in fact harmed by these developments, a degree of backlash was inevitable. It didn’t help that elites in many liberal countries made some critical blunders, including the creation of the euro, the invasion of Iraq, the misguided attempt to nation-build in Afghanistan, and the 2008 financial crisis. These and other mistakes helped undermine the legitimacy of the post-Cold War order, open the door to illiberal forces, and left some segments of society vulnerable to nativist appeals.
Efforts to spread a liberal world order also faced predictable opposition from the leaders and groups who were directly threatened by our efforts. It was hardly surprising that Iran and Syria did what they could to thwart U.S. efforts in Iraq, for example, because the George W. Bush administration had made it clear these regimes were on its hit list, too. Similarly, is it that hard to fathom why Chinese and Russian leaders find Western efforts to spread “liberal” values threatening, or why they have taken various steps to forestall them?
Liberals also forgot that successful liberal societies require more than the formal institutions of democracy. They also depend on a broad and deep commitment to the underlying values of a liberal society, most notably tolerance. As events in Iraq, Afghanistan, and several other places demonstrate, however, writing a constitution, forming political parties, and holding “free and fair” elections won’t produce a genuinely liberal order unless individuals and groups in society also embrace the key liberal norms as well. This sort of cultural and normative commitment cannot be developed overnight or injected from outside, and certainly not with drones, special forces, and other instruments of violence.
It is also abundantly clear that post-Cold War liberals underestimated the role of nationalism and other forms of local identity, including sectarianism, ethnicity, tribal bonds, and the like. They assumed that such atavistic attachments would gradually die out, be confined to apolitical, cultural expressions, or be adroitly balanced and managed within well-designed democratic institutions.
But it turns out that many people in many places care more about national identities, historic enmities, territorial symbols, and traditional cultural values than they care about “freedom” as liberals define it. And if the Brexit vote tells us anything, it’s that some (mostly older) voters are more easily swayed by such appeals than by considerations of pure economic rationality (at least until they feel the consequences). We may think our liberal values are universally valid, but sometimes other values will trump them (no pun intended). Such traditional sentiments will loom especially large when social change is rapid and unpredictable, and especially when once-homogeneous societies are forced to incorporate and assimilate people whose backgrounds are different and have to do so within a short span of time. Liberals can talk all they want about the importance of tolerance and the virtues of multiculturalism (and I happen to agree with them), but the reality is that blending cultures within a single polity has never been smooth or simple. The resulting tensions provide ample grist for populist leaders who promise to defend “traditional” values (or “make the country great again”). Nostalgia ain’t what it used to be, but it can still be a formidable political trope.
Most important of all, liberal societies are in trouble today because they are vulnerable to being hijacked by groups or individuals who take advantage of the very freedoms upon which liberal societies are based. As Donald Trump has been proving all year (and as Jean-Marie Le Pen, Recep Erdogan, Geert Wilders, and other political entrepreneurs have shown in the past), leaders or movements whose commitment to liberal principles is at best skin-deep can take advantage of the principles of open society and use it to rally a popular following. And there is nothing about a democratic order that ensures such efforts will invariably fail.
Deep down, I think this explains why so many people in the United States and in Europe are desperate to keep Uncle Sam fully engaged in Europe. It’s not so much the fear of a declining but assertive Russia; it’s their fear of Europe itself. Liberals want Europe to remain peaceful, tolerant, democratic and embedded within the EU framework, and they’d like to pull countries like Georgia or Ukraine more fully into Europe’s democratic circle eventually. But deep down, they just don’t trust the Europeans to manage this situation, and they fear it will all go south if the “American pacifier” is removed. For all of liberalism’s supposed virtues, at the end of the day its defenders cannot shake the suspicion that its European version is so delicate that it requires indefinite American support. Who knows? Maybe they’re right. But unless you think the United States has infinite resources and a limitless willingness to subsidize other wealthy states’ defenses, then the question is: what other global priorities are liberals prepared to sacrifice in order to preserve what’s left of the European order?
Stephen M. Walt
Stephen M. Walt is the Robert and Renée Belfer professor of international relations at Harvard University. He presently serves on the editorial boards of Foreign Policy, Security Studies, International Relations, and Journal of Cold War Studies.
Foreign Policy
     
07/04/16--04:40: Brexit as Destructive Creation.
A Radical Proposal After Brexit: End the European Union and Begin Destructive Creation. Why the European Union should start over.
By Peter Turchin
A year ago, as the “Greek Tragedy” was unfolding, I posted on my blog, Is this the Beginning of the End for the European Union? The outcome of the EU membership referendum in UK suggests that the break-up process is gathering steam. I didn’t predict a vote of “yes” in the “Brexit” referendum (I thought it would be narrowly defeated). But as I pointed out in last week’s post, Will the European Union Survive its 60th Anniversary?, written the day before the referendum, Brexit is only one of many signs of how the political landscape within Europe has been tilting. A disintegrative tendency has been gathering steam over the last 5-10 years, well before UK Prime Minister David Cameron had rashly decided on the referendum on whether UK should leave the EU in motion.
Now, in the aftermath of the referendum, the main question is, what’s next? In the following I propose some answers suggested by the new discipline of Cultural Evolution and my research on historical dynamics (Cliodynamics). My proposal is quite radical. Rather than trying to fight the disintegrative trend, we should allow it to run its course, destroying the EU as it is now. But we need a European Union. Thus, what I hope will happen is another integrative project within Europe, one that will learn from the mistakes of the last one.
In other words, the EU is dead; long live a new and better EU.
Social Cooperation is Key
We live in huge societies of hundreds of millions of people, but we don’t really understand what makes them possible. It is not often appreciated that well-functioning—peaceful, prosperous, and just—societies are possible only on the basis of effective cooperation (for more on this, see Ultrasociety: How 10,000 Years of War Made Humans the Greatest Cooperators on Earth).
The overall trend over the last 10,000 years has been for humans evolving to cooperate in ever larger societies—from living in farming villages of a few hundred people to nation-states of today and even supra-national formations like the EU. But cooperation is fragile. We know from studying history that cooperation tends to go up and down in cycles. Currently, and according to all the indicators, both the United States and the European Union are in a downward, disintegrative, phase of the cooperation cycle.
There are several interlocking reasons why the EU, in particular, has entered the disintegrative phase. Let’s discuss them in turn.
Betrayal of the Elites
The political elites in UK were overwhelmingly in favor of staying, but the majority of the population voted to leave. We see similar fault-lines develop between the elites and people in other European countries (notably, Germany). Why? Some answers are suggested by The Revolt of the Elites and the Betrayal of Democracy, published 20 years ago by Christopher Lasch. Lasch’s book is a powerful social critique of the American elites, but many of his charges now apply to the European leaders—self-serving, globalist, and disdainful of people they govern.
This development is, in large part, a result of the spread of the corrosive ideology of neoliberalism from the US to Europe. As the European elites adopted the neoliberal views en masse, it changed their attitudes and behaviors in several ways.
First, neoliberalism freed them to pursue self-serving policies, such as reducing corporate taxes:
corporate
Source
Second, the reference group for European elites became other wealth- and power-holders in Berlin, London, and Washington, not their own populations.
The treatment of Greece last year is a vivid illustration of the new elite behavior. The Greeks were forced to swallow the neoliberal recipe for fixing the mess, in which they found themselves. Note also that it was not the elected (and completely ineffectual) European Parliament that imposed austerity on Greece.
Imperial Overstretch
The European Union was born in 1957, when the Treaty establishing the European Economic Community was signed by Belgium, France, Italy, Luxembourg, the Netherlands and West Germany. If you trace the signing countries together on the map, they will closely match the extent of the Carolingian Empire. Why is this important?
charlemagnes-empire
Large-scale societies are not simply huge sloshing bags of people. Instead, they’re groups of groups of groups. Unlike ants, humans cooperate in societies that are organized hierarchically. Cooperation is important at all levels: we cooperate in families, we cooperate in towns, we cooperate on a regional level, in nation-states, and supranational organizations, like the European Union or the United Nations. At each level you need an identity. Who is that “us” who is cooperating? Most people have multiple nested identities, for example, one can be an Ingoldstadter, Bavarian, German, and European.
Here I am interested in cooperation at the level above the nation-state. So where do supranational identities come from?
In my cultural evolutionary view, such identities come from very deep history. Often, they are “ghosts” of powerful and prestigious empires that are long gone—“charter polities”, to use a term proposed by the historian Victor Lieberman inStrange Parallels. For the European Union such a charter polity is the Carolingian Empire (eighth and ninth centuries AD).
After the Carolingian Empire broke apart it left behind the idea of Europeanness that still survives today, although naturally it underwent a lot of evolution in the last thousand years. Initially the idea of Europe was known as Latin Christendom (note that excludes Orthodox Christian areas as well as Islam). Latin Christendom had two important unifying institutions, Empire and Papacy. Of course, the French and Germans fought each other all the time, but when they were faced with outsiders (for example, during the Crusades), they actively cooperated with each other.
1280px-Europa_Prima_Pars_Terrae_in_Forma_Virginis
There were internal tensions within the precursor of the EU, the European Economic Community, but these problems were resolved in cooperative manner. But then, and especially after the collapse of the Soviet Union, the EU started acting as a typical expansionary empire, gobbling up more and more states. This is a typical imperial disease, known in historical sociology as “imperial overstretch.” The problems mounted, willingness to cooperate waned, and the integrative trend reversed itself. In addition to the spread of neoliberalism, which, as I stated above, is an ideology corrosive of cooperation, different EU members found it difficult to cooperate with each other, because they did not share a well-defined common identity. Additionally, different groups evolve different institutions that promote cooperation. This is why, as the political scientist Robert Putnam found, ethnically diverse groups find it more difficult to cooperate. It’s a coordination problem.
Bavarian Finance Minister Markus Söder recently expressed this idea as follows: “In southern Europe, there are notions of solidarity that differ from ours.”
Identities are not fixed in stone; they evolve. The idea of Europeanness has evolved quite a lot since the day of Charlemagne. But evolution takes time. You cannot build an identity and a common set of institutions in one fell swoop. The rapid expansion of the European Union far beyond the area where Europeanness was born (the Carolingian Empire) was, in my opinion, a big mistake. Positive social change is gradual and slow; breaking apart, on the other hand, can occur quite rapidly.
Destructive Creation
But breaking apart is also an important aspect of social evolution. When social formations become dysfunctional they must be somehow swept away and be replaced with more cooperative, more functional formations. After all, that’s how free market economics works. Unprofitable firms go belly up, and more efficient ones grab their market share. Joseph Schumpeter called this “creative destruction.” For reasons I explain in Ultrasociety I prefer to reverse the order, “destructive creation”.
In the past, political formations—chiefdoms, states, and empire—were usually discarded by violent means, either as a result of external conquest, or of internal revolution and civil war. I very much hope that the dissolution of the European Union will unfold in a non-violent manner. In fact, the faster the political elites decide that the EU must go, the better chances are that it will happen without people getting killed.
I actually don’t expect such an outcome. Instead, over the next years the European elites will invest a lot of effort in trying to reform the European institutions. That effort is likely to fail, because it will not address the deep reasons for disintegration that I have discussed in this article.
What will probably happen is that the EU will gradually fade away by becoming increasingly ineffectual and then irrelevant. A historical example of such a fade is the League of Nations.
Where could a new and better EU come from? There is already some talk about “Core Europe” (Kerneuropa) perhaps consisting of the six founding nations, or some other subset of the EU. Such an incipient supranational political formation has a much better chance of promoting integration in Europe, now and in the future, than an attempt to reform the current EU. It can borrow those EU institutions that worked well, and replace the “bad” ones, which demonstrably didn’t work, with new versions.
Much has been learned during the last 60 years. But the architects of the new Europe should not limit their sights to the past experience of just Europe and only the last six decades. We have a rich history of human attempts to build large-scale societies over the last 10,000 years. The rise of the new discipline of Cultural Evolution, which uses evolutionary theories and historical data (see Seshat: Global History Databank), provides us with new tools and ideas for evolving peaceful, prosperous, and just societies.
Peter Turchin
Cliodynamica and Evonomics
Peter Turchin is an evolutionary anthropologist and one of the founders of the new field of historical social science, Cliodynamics (A Blog about the Evolution of Civilizations). His research interests lie at the intersection of social and cultural evolution, historical macrosociology, economic history and cliometrics, mathematical modeling of long-term social processes, and the construction and analysis of historical databases.
Peter Turchin is Professor of Evolutionary Biology at the University of Connecticut, Research Associate in the School of Anthropology at the University of Oxford, and Vice President of the Evolution Institute. Peter has published two hundred articles, including a dozen in such top journals as Nature, Science, and PNAS (see Academic Publications). His publications are frequently cited and in 2004 he was desginated as “Highly Cited Researcher” by ISIHighlyCited.com. Turchin has authored five books (see Books). The most recent include Secular Cycles (with Sergey Nefedov, Princeton, 2009), and War and Peace and War (Plume, 2005). Turchin, in collaboration with Korotayev, has shown that such negative results do not falsify the population-warfare hypothesis.
        
07/05/16--03:37: 5 Ιουλ 2016.
I

Οι οπαδοί του status quo και της παγκόσμιας φιλελεύθερης τάξης, κατ'επανάληψη και σε πληθώρα άρθρων ή/και ομιλιών, αναγνωρίζουν ως «κίνδυνο ή απειλή» και ως πολίτικους τους αντιπάλους (σε ενδο-ευρωατλαντικό πλαίσιο), ονόματα όπως οι Trump, Le Pen, Erdoğan, Putin κ.λπ. 
Αναρωτιέμαι. Δεν θα έπρεπε να προβληματίζει τις φίλες και τους φίλους μαρξιστές, ή γενικότερα τους παλαιούς αντικαθεστωτικούς, το γεγονός πως ουδείς τους υπολογίζει; 
Πως ουδείς τους αντιλαμβάνεται ως ανταγωνιστές, απειλή ή κίνδυνο για το status quo και την παγκόσμια φιλελεύθερη τάξη;
Δεν θα έπρεπε να κοιταχτούν στον καθρέφτη; 
Να κάνουν κάποιας μορφής αυτοκριτική; 
Κάτι τέλος πάντων, για την ασυμμετρία και την ανισορροπία που έχει δημιουργηθεί στο πολιτικό φάσμα; (εξ αιτίας και της δικής τους ανυπαρξίας, ενσωμάτωσης ή ανεπάρκειας).


II
Η.Π.Α 1960

Ποσοστό επί του παγκόσμιου Α.Ε.Π (PPP): 27 % (περίπου)
Πληθυσμός: 186 εκατομμύρια
Ρυθμός γονιμότητας: 3.67
Μ.Ο ηλικίας: 30 έτη
Ποσοστό επί του παγκόσμιου πληθυσμού: 6.75 %
Παγκόσμιος πληθυσμός: 3.02 δισεκατομμύρια

Η.Π.Α 2016

Ποσοστό επί του παγκόσμιου Α.Ε.Π (PPP): 16 % (περίπου)
Πληθυσμός: 324 εκατομμύρια
Ρυθμός γονιμότητας: 1.89
Μ.Ο ηλικίας: 38 έτη
Ποσοστό επί του παγκόσμιου πληθυσμού: 4.36 %
Παγκόσμιος πληθυσμός: 7.43 δισεκατομμύρια

Με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, παρά την πτωτική της πορεία και την αποδυνάμωση της, παραμένει η μόνη χώρα του Βορρά [*] που αντέχει και έχει τις προϋποθέσεις να σταθεί στον νέο παγκόσμιο αιώνα.

Σημειώσεις
[*] Και η μόνη χώρα που μπορεί να ασχοληθεί κανείς σοβαρά, μαζί με την Ρωσία (αρκετά πίσω, όμως), η οποία δυσκολεύεται αλλά και αυτή αντέχει και τις επόμενες δύο δεκαετίες θα κριθεί κατά πόσο θα παραμείνει δύναμη πρώτης τάξεως ή θα αποτελέσει περιφερειακή δύναμη, δηλαδή την ισχυρότερη δύναμη στην ευρωπαϊκή ήπειρο, σταθμίζοντας στρατιωτικές, ενεργειακές και γεωγραφικές παραμέτρους (οι χώρες της Ε.Ε, κατά μόνας, δεν είναι για να ασχολείται κανείς μαζί τους ιδιαίτερα σοβαρά -αναφέρομαι στην παγκόσμια κλίμακα-, παρά την ευρωμανία που επικρατεί στο αποικιακό παράρτημα).
[-] Το 1820 ο πληθυσμός των Ηνωμένων Πολιτειών ήταν παρεμφερής με τον πληθυσμό της Ιρλανδίας (περίπου 8,1 εκατομμύρια πολίτες οι Η.Π.Α, περίπου 6.8 εκατομμύρια η Ιρλανδία). Σήμερα, σχεδόν δύο αιώνες μετά, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν πάνω από 300 εκατομμύρια κατοίκους ενώ η Ιρλανδία, συνολικά, κάτω από 7 εκατομμύρια.

III
Την Ημέρα και την Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας, πλήθος σημερινών αυτοαποκαλούμενων «ευρωπαϊστών» (στην πραγματικότητα ευρωλαϊκιστών) θα την χαρακτήριζαν ως αποθέωση του αμερικανικού «εθνολαϊκισμού» (των Αποικιών) που ασχολείται με παρωχημένες και ξεπερασμένες έννοιες όπως η Κυριαρχία (την δε ανεξαρτησία αφήστε την...) και φαντασιώνεται «ελεύθερες και ανεξάρτητες πολιτείες που έχουν πλήρη ισχύ να κηρύξουν πόλεμο, να συνομολογήσουν ειρήνη, να συνάψουν συμμαχίες, να καθιερώσουν εμπόριο και να προβούν σε κάθε είδους συμφωνίες και ενέργειες που χαρακτηρίζουν τα ανεξάρτητα κράτη».

Στην πραγματικότητα το δίλημμα που αντιμετώπισαν οι Αμερικανοί τότε, παραμένει επίκαιρο. Ήταν, είναι, και πάντα θα είναι επίκαιρο και διαχρονικό: Κυριαρχία ή Υποταγή; Θα αυτοκυβερνάται ο αμερικανικός (ή οποιοσδήποτε) λαός ή θα κυβερνάται από άλλους;
Σημείωση
Αφήστε που ορισμένοι από αυτούς έλεγαν «περίεργα» πράγματα για την εξωτερική πολιτική: ''a passionate attachment of one nation for another produces a variety of evils. Sympathy for the favorite nation, facilitating the illusion of an imaginary common interest in cases where no real common interest exists, and infusing into one the enmities of the other, betrays the former into a participation in the quarrels and wars of the latter without adequate inducement or justification'' - George Washington.
        
07/06/16--04:24: The Epic Story of How the Turks Migrated From Central Asia to Turkey.
Έχει το ενδιαφέρον της η ματιά του Akhilesh Pillalamarri, ΙνδοΑμερικανού διεθνοπολιτικού αναλυτή που αρθρογραφεί σε δικτυακούς τόπους όπως The National Interest, The Diplomat, Defense Group Inc και ασχολείται με διεθνή διπλωματία, γεωπολιτική και ασφάλεια. Ανάμεσα στα κύρια ενδιαφέροντα του είναι η ιστορία, η αρχαιολογία, η πολιτική, τα θρησκεύματα και οι γλώσσες των περιοχών της νότιας και κεντρικής Ασίας και της Μέση Ανατολής.
Image Credit: Night planet Earth with precise detailed relief and city lights illuminated by moonlight. Turkey and Middle East countries, via Shutterstock.com
How did modern Anatolia come to be occupied by the Turks? The historical story may surprise you.
Akhilesh Pillalamarri - The Diplomat
Lovers of antiquity and the classical world know very well that Asia Minor–modern Turkey–was formerly inhabited by a variety of non-Turkic peoples. Most of these people spoke Indo-European languages and included the Hittites, Phrygians, and Luwians (Troy was probably a Luwian city). After the conquests of Alexander the Great, Asia Minor was mostly Hellenized and remained solidly Greek until the 11th century, with Armenians forming the majority in the eastern parts of the region, as they had since antiquity.
In the second half of the first millennium CE, Turkic peoples were gradually streaming into most of Central Asia from their original homeland in the Altai mountains of western Mongolia. They gradually displaced or assimilated both the settled and nomadic Iranian-speaking people. But how did they get all the way to Turkey, which has the largest concentration of Turkic peoples today?
In the 11th century, Turks began appearing at the edges of Asia Minor (Anatolia), which was then controlled by the Greeks. Many of the Turks were mercenaries in the employ of local Arab and Persian rulers to the east of the Byzantine Empire and Armenia, the dominant states in Asia Minor. In 1037, the Seljuk Empire, a Turkic state, was founded northeast of Iran in Central Asia and quickly overran much of Persia, Iraq, and the Levant. By the 1060s, the Seljuk Empire bordered Byzantine Asia Minor. It should be noted that the Turks were a minority, ruling a Persian, Arab, and Kurdish majority.
The main strategic threat to the Turks was the Fatimid Caliphate based in Egypt. The Fatimids were Ismaili Shia and ruled over Jerusalem and Mecca at that time while the Turks upheld Sunni Islam. The Sunni Caliph in Baghdad was their puppet. By this time, the Caliph had ceased to exercise any political role while the Seljuk sultans held the reigns of power. As was the case of many empires, many problems arose due to the conflicts between nomadic rulers and a sedentary population. Thus, many of the Turkic tribes under Seljuk rule actually posed a problem for the Seljuks since they were restless and sometimes raided settled populations ruled by the Seljuks. As a result, many of the Turkic tribes and families were placed on the frontiers of the Seljuk Empire, including on the frontier of the Byzantine Empire. Turkish raids into Asia Minor commenced, greatly annoying the Byzantines.
In 1045, the Byzantines conquered Armenia. Their frontier with the Seljuks was not particularly strong or pacified as a result of the intermittent warfare there. Additionally, many Armenians did not like the Byzantines and did not help them resist the Turkish raids. Eventually, by 1071, the Byzantines, exasperated at constant Turkish raiding, decided to move a large army to their borders to eliminate the Turkish threat once and for all. Unfortunately, this was not a particularly good idea, because their strength lay in manning border forts against lightly armed tribal warriors. By attempting to fight a pitched battle, they also risked total defeat.
Furthermore, the Seljuk Turks did not want to antagonize the Byzantines. Their state apparatus was directed against Egypt; it was only tribes that were barely under central Seljuk control that were raiding the Byzantines. Romanus IV Diogenes, the Byzantine Emperor, created a previously non-existent threat for the Seljuks by moving some 40,000 troops to his eastern border, thus alerting the Seljuk Sultan Alp Arslan to the threat from Asia Minor. Thus, the Byzantines, by diverting the Turks’ attention from Egypt, brought a Turkic army to Asia Minor from Persia and Central Asia.
The Seljuk and Byzantine armies met at Manzikert in eastern Turkey, where the Byzantines were crushed. This is arguably one of the most decisive battles in history, as it resulted in the eventual establishment of Turkish power in Asia Minor. It was likely that the battle was lost by the Byzantines due to treachery, because units commanded by generals belonging to alternative court factions in Constantinople simply never showed up for the battle, despite being in the vicinity, and returned home afterwards.
Sultan Alp Arslan captured Emperor Diogenes and offered him generous terms before sending him home. However shortly afterwards, the Byzantine empire suffered a civil war between Diogenes and other contenders for the throne and several generals broke his treaty with the Turks. This left Asia Minor devoid of soldiers and gave the Turks good reason to occupy it. By 1081, they were across the Bosphorus Straits from Constantinople. Although the Byzantines and Crusaders later recovered some territory in Asia Minor, from then on, the majority of the region remained under Turkish control.
But groups of Turks ruled over many states in the Middle East and South Asia at this point in time. Why did they become the majority in Turkey? After the Seljuk victory, many Turks poured into Asia Minor, establishing little statelets, and ruling over the native population. Following the subsequent Mongol invasions, even more poured in, fleeing from their former lands in Persia and Central Asia. Unlike in many other cases, where a dominant minority eventually became assimilated into the majority population, because of the unstable, chaotic frontier situation, the Turks did not assimilate into the population. Indeed, many locals (ethnic Greeks and Armenians) attached themselves to Turkish warlords for protection as clients. This client-patron relationship spread out over many bands and tribes across Asia Minor and ensured that the majority of the population assimilated into the Turkish religion (Islam), language, and culture instead of vice versa.
This is a cultural process known as elite dominance, wherein a minority imposes its culture on the majority. The Turkification of Asia Minor is evident in the fact that genetically, the majority of today’s Turks are most closely related to Greeks and Armenians rather than Central Asian Turkic peoples, like the Uzbeks and Kazakhs. Thus, while the Turkic culture dominated in Asia Minor, the Turks themselves quickly merged genetically into the native population. This is not to say that there is no actual Central Asian genetic component among today’s Anatolian Turkish population. Genetic studies show that some 9 to 15 percent of the Turkish genetic mixture derives from Central Asia.
Asia Minor was the most populous part of the Byzantine Empire, its heartland. Without it, the empire simply didn’t have enough resources to compete in the long run. Turkification was also helped by the fact that the Greeks were of a different religion than the Turks. Greeks converting to Islam would often do so by “going Turk,” a phenomenon not possible in already Muslim Arab and Persian regions. Furthermore, in the later Ottoman Empire, the Turkish language prevailed at the official level, and not local languages. As a result of all these factors, densely populated Asia Minor became the region of the world with the largest concentration of Turkic-speaking peoples, far away from their original homeland in Central Asia. This event had a major impact on global geopolitics for centuries to come.
Akhilesh Pillalamarri
The Diplomat
    
07/09/16--09:53: 9 Ιουλ 2016.
Ι
Η μη συμμετοχή του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μπορεί να μεταφραστεί ως απώλεια άνω του 17% του Α.Ε.Π της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του 12.6% του πληθυσμού της. Η μη συμμετοχή της Σκωτίας στο Ηνωμένο Βασίλειο, μπορεί να μεταφραστεί ως απώλεια άνω του 8% του Α.Ε.Π του Ηνωμένου Βασιλείου και του 8,2% του πληθυσμού του.
Σημειώσεις
[-] Βέβαια τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Αναφέρω όμως τα συγκεκριμένα στοιχεία γιατί ουδείς τα έχει αναφέρει.
[-] Γερμανία άνω του 21% του Α.Ε.Π της Ε.Ε (Γαλλία άνω του 15%).

ΙΙ
Η κρίση της ιδεολογίας του Ατλαντισμού, της μεταπολεμικής συναίνεσης και των σχέσεων Η.Π.Α - Ε.Ε, οι διαστάσεις και διαφοροποιήσεις στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ, όλα τα προηγούμενα (και αρκετά ακόμα), αποτελούν εξελίξεις απολύτως φυσιολογικές, καθώς η Ε.Ε (υπό οποιαδήποτε μορφή, θέλοντας και μη) στρέφεται ανατολικά, μέσω της ηπειρωτικής Ευρασίας, και οι Η.Π.Α στρέφονται δυτικά, μέσω του Ειρηνικού Ωκεανού, λόγω του «μαγνητικού πεδίου» που εκπέμπουν τα νέα μεγάλα παγκόσμια κέντρα (στην πραγματικότητα πολύ παλαιά που επιστρέφουν) και της αποδυνάμωσης της σημασίας και της κεντρικότητας του Ατλαντικού. 
Ο Ατλαντικός Ωκεανός στον 21ο αιώνα χάνει την κεντρικότητα που κατείχε τους τελευταίους αιώνες. 
Η μεταβολή είναι συγκλονιστική. 
Η «Δύση» οφείλει τα πάντα στον Ατλαντικό. 
Η «άνοδος της Δύσης» ξεκίνησε με το άνοιγμα στον Ατλαντικό και την ενίσχυση της σημασίας και της βαρύτητας του. 
Η «διάσπαση της Δύσης» ξεκινά με την αποδυνάμωση της κεντρικότητας και της βαρύτητας του Ατλαντικού.
Η ατλαντική Ευρώπη τον 15ο αιώνα ήταν μια πολιτισμικά και τεχνολογικά υπανάπτυκτη παρωνυχίδα της Ευρασίας, ένα απώτατο αδιάφορο άκρο της, που βρισκόταν στις παρυφές του Ατλαντικού Ωκεανού.
Μέχρι τον 18ο, και κυρίως τον 19ο αιώνα, είχε καταστεί κέντρο του διεθνούς συστήματος. 
Η ευρωπαϊκή πλευρά του Ατλαντικού απέκτησε μια κεντρικότητα, ενώ τα παλαιά παραδοσιακά κέντρα, σταδιακά, έχασαν την δική τους. 
Στο πρώτο μισό του 20ου αιώνα η ατλαντική Ευρώπη ήταν το αδιαμφισβήτητο κέντρο του παγκοσμίου συστήματος (και όχι τυχαία 1 στους 4 ανθρώπους επί του πλανήτη περπατούσε στην ευρωπαϊκή ήπειρο). 
Οι κεντροευρωπαϊκές ηπειρωτικές δυνάμεις διεκδίκησαν την ισχύ από την ατλαντική Ευρώπη. 
Οι Αμερικανοί και οι Ρώσοι ήταν οι νικητές (η νίκη των πρώτων ήταν με μηδαμινές απώλειες ενώ των δεύτερων με τεράστιες απώλειες). 
Στο δεύτερο μισό του 20ου αιώνα, ο Ατλαντικός απέκτησε την μεγαλύτερη κεντρικότητα που είχε ποτέ, με τις δύο πλευρές του να αποτελούν κοινό συμμαχικό, εμπορικό, στρατιωτικό πεδίο. 
Με την λήξη του ψυχρού πολέμου, την άρση της «απειλής» της Ε.Σ.Σ.Δ (διάβαζε σοβιετικής Ρωσίας, εξέλιξη που οδήγησε το ΝΑΤΟ σε απώλεια και αναζήτηση ταυτότητας, νοήματος, αποστολής και σκοπού) και την μετάβαση στην μετα-διπολική εποχή, η αμερικανική πλευρά του Ατλαντικού και οι Η.Π.Α ως πολιτική μονάδα, μετατράπηκαν σε κέντρο της πολιτικής, οικονομικής και στρατηγικής συγκρότησης του διεθνούς συστήματος.
Έτσι το κέντρο βάρους του διεθνούς συστήματος μετακινήθηκε από την ευρωπαϊκή πλευρά του Ατλαντικού, αρχικά, στις δύο πλευρές του έπειτα (αποθέωση της κεντρικότητας του), για να καταλήξει στην αμερικανική πλευρά του.
Ο Ατλαντικός χάνει την σπουδαιότητα και την κεντρικότητα που κατείχε τους τελευταίους αιώνες - ως κοινό πεδίο ανταγωνισμού και συμμαχιών. 
Ο Ατλαντικός, «σπάει» (υπάρχει άραγε μεγαλύτερος συμβολισμός από την απόφαση για αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ε.Ε;). Το κέντρο βάρους του παγκοσμίου συστήματος, πλέον, έχει περάσει στον Ειρηνικό και την Ανατολική Ασία (παράλληλα με την αποδυνάμωση των Η.Π.Α, τα σφάλματα που διέπραξαν την περίοδο 1991-2003 και τα κενά ισχύος που αφήνουν πίσω τους κ.λπ). Το να προσπαθείς να αντιστρέψεις αυτή την βαθιά και μακρά δομή, αυτή την μεταβολή τεκτονικής φύσεως, με συμφωνίες τύπου TTIP (ή με επαναληπτικό δημοψήφισμα στο Ηνωμένο Βασίλειο), είναι σαν να προσπαθείς να συγκρατήσεις ένα ρήγμα που προκαλείται από τεκτονικές πλάκες, με σχοινιά ή σελοτέιπ (οι οπαδοί του ευρωατλαντικού status quo δίνουν μάχες οπισθοφυλακής και ασχολούνται με σχοινιά και σελοτέιπ).
Η ουσία βρίσκεται στο εξής: 
Οι εμπορικοί οδοί στην ιστορία της ανθρωπότητας είναι συγκεκριμένοι. 
Θα μπορούσαμε να ισχυριστούμε πως η «άνοδος της Δύσης» βασίστηκε σε ένα και μόνο πράγμα: στο άνοιγμα ή στην ανακάλυψη ενός νέου εμπορικού δρόμου και την ενσωμάτωση του Ατλαντικού και της Αμερικής (ως ηπείρου) στο παγκόσμιο σύστημα της ΑφροΕυρασίας. 
Το θεμέλιο πάνω στο οποίο χτίστηκαν όλα τα υπόλοιπα [*], είναι ένα: ο Ατλαντικός.
Τις επόμενες δεκαετίες η ανατολική Μεσόγειος, η Ερυθρά θάλασσα, το Κέρας της Αφρικής και ο βόρειος Ινδικός Ωκεανός που φτάνει μέχρι τα στενά της Μαλάκα, θα ανακτήσουν την παλαιά κεντρικότητα τους (αυτό το θέμα θα θίξω σε επόμενο σημείωμα).
Σημειώσεις
[*] Το θεμέλιο πάνω στο οποίο χτίστηκαν όλα τα υπόλοιπα: Βιομηχανική επανάσταση και όλα τα γνωστά. Εντάξει, οι άνθρωποι κατασκεύασαν τα μυθολογήματα τους και ολόκληρα «πνευματικά οικοδομήματα» και «αφηγήματα» (με πολλές δόσεις και σάλτσες «κοινωνιολογίας» και «οικονομολογίας») προκειμένου να ερμηνεύσουν την κεντρικότητα αυτή. 
Ο «ευρωπαϊκός διαφωτισμός» και ευρωκεντρισμόςτις ερχόμενες δεκαετίες θα μελετηθεί περισσότερο ως ηγεμονικό παρά ως οικουμενικό φαινόμενο. 
Περισσότερο θα φωτιστεί ως Ηγεμονισμός παρά ως Οικουμενισμός.
[-] Ως «Δύση», θα μπορούσε να οριστεί ο πολιτισμός που αναπτύχθηκε στις δύο πλευρές του βόρειου Ατλαντικού τους τελευταίους αιώνες. 
Δεν ταυτίζεται με έννοιες όπως «ευρωπαϊκός πολιτισμός», «χριστιανικός πολιτισμός», «πολιτισμός της -'κινητής'- Ρώμης» ή «ελληνικός πολιτισμός».
ΙΙΙ
Η ευρωπαϊκή ήπειρος στο σύνολο της, το 1955 αποτελούσε το 22,8% του παγκόσμιου πληθυσμού (μέση ηλικία: 30 έτη). Σήμερα αποτελεί το 9,9% (μέση ηλικία: 42 έτη). 
Η Ευρωπαϊκή Ένωση αποτελεί λιγότερο από το 7% του παγκόσμιου πληθυσμού (ενώ με την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου, πιθανόν θα βρεθεί οριακά κάτω από το 6%). 
Ο πληθυσμός της Γαλλίας και της Γερμανίας δεν ξεπερνά το 2% του παγκόσμιου πληθυσμού.
Η ευρωπαϊκή ήπειρος περί το 1900 αποτελούσε το 24.7% του παγκόσμιου πληθυσμού, ενώ κατά την διάρκεια του μεσοπολέμου, ο πληθυσμός της προσέγγισε περίπου το 27% (το μεγαλύτερο ποσοστό στην ιστορία της ηπείρου από διαμορφώσεως της). 
Το 1955, δηλαδή τρεις περίπου δεκαετίες μετά, πέφτει στο 22,8% (συμπεριλαμβανομένου και του Β'Π.Π). Από το 22,84% το 1955 πέφτει στο 9,94% το 2016, εντός έξι δεκαετιών (περίοδος ειρήνης).
Η ευρωπαϊκή ήπειρος, όσο και εάν φαντάζει εξωφρενικό, κατέρρευσε δημογραφικά, όχι την περίοδο της αναταραχής και των πολέμων (1900: 24,7% - 1955: 22,8%), αλλά την περίοδο της ειρήνης και της ευμάρειας (1955: 22,8% - 2016: 9,9%).
Σε μια συνέντευξη, λίγους μήνες πριν πεθάνει (2013), ερωτηθείς για την Ευρωπαϊκή Ένωση, ένας αξιόλογος έλεγε τα εξής:
Όταν οι μεγάλες δυνάμεις παρακμάζουν γίνονται αδιάφορες, δεν έχουν ενδιαφέρον. 
Ακριβώς όπως η Αθήνα και η Σπάρτη μετά από την άνοδο της Ρώμης, η Γερμανία και η Γαλλία είναι αδιάφορες τώρα. 
Μερικοί άνθρωποι υποστηρίζουν πόσο θαυμάσιο είναι που η Ευρώπη έχει γίνει ειρηνική, αλλά αυτοί οι άνθρωποι γνωρίζουν τίποτα από ιστορία; 
Μια αναπόφευκτη συνέπεια των μεγάλων δυνάμεων που οδεύουν προς την παρακμή είναι ότι γίνονται ειρηνικότερες.
 Δεν πρέπει να αναμένουμε τίποτα περισσότερο απ'αυτές.
Η αναρχία είναι η βασική αιτία και η βασική συνθήκη της διεθνούς πολιτικής και έτσι είναι παρούσα και στην Ευρώπη. 
Αλλά δεν έχει τις ίδιες επιπτώσεις... 
Εν πάση περιπτώσει, ποιος νοιάζεται για την αναρχία στην Ευρώπη;
 Τι υπάρχει να μετριαστεί, να αμβλυνθεί εκεί; 
Ότι υπήρχε έχει μετριαστεί ήδη.
 Οι χώρες πολεμούν, παρακμάζουν και γίνονται ειρηνικότερες.
Όπως και να'χει... η Ευρώπη θα αποκτήσει ενδιαφέρον μόνο όταν διαμορφώσει μια πραγματικά ενοποιημένη κυρίαρχη χώρα, αλλά αυτό δεν πρόκειται να συμβεί σύντομα.
 Η Ευρώπη είναι βαρετή και εύπορη. Είναι σε ευτυχή θέση, ας την απολαύσει λοιπόν.
Kenneth Waltz
Τα τελευταία χρόνια παρατηρούμε την επιστροφή και την άνοδο της αναρχίας στην ευρωπαϊκή ήπειρο.
ΙV
Όλα τα στοιχεία που ακολουθούν, από Ο.Η.Ε και Eurostat.

Στην Αφρική, το 60% του συνολικού πληθυσμού της ηπείρου είναι κάτω των 24 ετών. 
Στην Λατινική Αμερική και την Καραϊβική το 43% και στην Ασία το 40%. 
Συνολικά, στις τρεις αυτές ηπείρους-περιοχές, ζουν περίπου 2,8 δισεκατομμύρια παιδιά, νέοι και νέες (κάτω των 24 ετών).
Στην Ε.Ε των 28, το έτος 2014 υπήρχαν περίπου 79 εκατομμύρια παιδιά (0-14), ποσοστό 15,6% του πληθυσμού της Ε.Ε, και περίπου 90 εκατομμύρια νέοι και νέες (15-29), ποσοστό 17,7%.
 Συνολικά, περίπου 170 εκατομμύρια άνθρωποι κάτω των 30 ετών.
Ο αριθμός των ηλικιωμένων στην Ε.Ε ξεπέρασε τον αριθμό των παιδιών για πρώτη φορά το 2004. Για να έχετε μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα των δημογραφικών μεταβολών: 
Υπήρχαν 88,6 εκατομμύρια παιδιά στην Ε.Ε των 27 το 1994 και 68,9 εκατομμύρια ηλικιωμένοι. 
Εννέα χρόνια μετά, το 2003, υπήρχαν 81,5 εκατομμύρια παιδιά και 79,6 εκατομμύρια ηλικιωμένοι. Το 2004, για πρώτη φορά ιστορικά, οι ηλικιωμένοι ξεπέρασαν τα παιδιά στην Ε.Ε των 28 (80,7 εκατομμύρια). Το 2014 υπήρχαν 93,9 εκατομμύρια άνθρωποι άνω των 65 ετών στην Ε.Ε των 28, σε σχέση με 79,1 εκατομμύρια παιδιά.
Οι πιο νεανικές χώρες στην Ε.Ε των 28 είναι η Ιρλανδία και η Κύπρος (μέση ηλικία 35,5 και 36,5 αντίστοιχα), ενώ ακολουθούν η Σλοβακία, η Πολωνία, το Λουξεμβούργο και το Ηνωμένο Βασίλειο, που είναι και τα μόνα κράτη-μέλη της Ε.Ε που έχουν μέση ηλικία κάτω των 40 ετών.
Η Ιρλανδία και η Γαλλία είναι οι χώρες με τους υψηλότερους ρυθμούς γονιμότητας (fertility rates) με 2,01 παιδιά ανά γυναίκα το 2012 (ακολουθούσε το Ηνωμένο Βασίλειο με 1,92).
Στις γυναίκες κάτω των 30 ετών, ο ρυθμός γονιμότητας στην Ε.Ε των 28 ήταν 0,76 παιδιά ανά γυναίκα το 2012, ενώ ο συνολικός αριθμός για όλες τις ηλικίες ήταν 1,58. 
Αυτό σημαίνει πως περίπου τα μισά (48%) από τα μωρά που γεννήθηκαν στην Ε.Ε, ήταν από γυναίκες-μητέρες κάτω των 30 ετών. 
Τους υψηλότερους ρυθμούς γονιμότητας σε γυναίκες κάτω των 30, τους συναντάμε στην Ρουμανία, τη Βουλγαρία και την Γαλλία (1,00). Αντίθετα, στην Πορτογαλία, την Ισπανία, την Ελλάδα και την Ιταλία συναντάμε τους χαμηλότερους ρυθμούς γονιμότητας σε γυναίκες κάτω των 30 ετών (0,60).
Τον Ιούλιο του 2015, ο παγκόσμιος πληθυσμός άγγιξε τα 7,3 δισεκατομμύρια.
 Ένα δισεκατομμύριο περισσότεροι από το 2003 και δύο δισεκατομμύρια περισσότεροι από το 1990. 
Το 2016 προβλέπεται να γεννηθούν 83 εκατομμύρια άνθρωποι. Μέχρι το 2030 ο παγκόσμιος πληθυσμός αναμένεται να προσεγγίσει τα 8,5 δισεκατομμύρια.

Η μέση ηλικία στην Ε.Ε των 28 το 2014 ήταν 42,2 έτη. Ο πλανήτης, ως σύνολο, αναμένεται να φτάσει σε αυτό το σημείο (μέση ηλικία: 42 έτη), δηλαδή εκεί που βρισκόταν η Ε.Ε το 2014, περίπου το 2100. Φέξε μου και γλίστρησα (μέχρι τότε...).
       
07/13/16--06:09: 13 Ιουλ 2016.
I
Έχω αναφερθεί κατά καιρούς σε πλήθος δημογραφικώνστοιχείων. Ας αναφέρω ένα ακόμα. Πέρυσι, για πρώτη φορά, περισσότεροι άνθρωποι πέθαναν στην Ευρωπαϊκή Ένωσηαπό ότι γεννήθηκαν (eurostat). Σε πληθυσμό 508,3 ανθρώπων στα 28 κράτη-μέλη της Ε.Ε, γεννήθηκαν περίπου 5,1 εκατομμύρια παιδιά ενώ πέθαναν πάνω από 5,2 εκατομμύρια άνθρωποι. Για πρώτη φορά η Ε.Ε κατέγραψε φυσική μείωση πληθυσμού. Ωστόσο ο πληθυσμός της αυξήθηκε κατά λίγο (από 508,3 υπολογίστηκε στα 510,1 εκατομμύρια, κυρίως λόγω μετανάστευσης).
Σημειώσεις
[-] Την ίδια περίοδο που στα 28 κράτη της Ε.Ε (των 500 και πλέον εκατομμυρίων) γεννήθηκαν 5,1 εκατομμύρια παιδιά, μόνο στην Τουρκία (των λιγότερο από 80 εκατομμυρίων), το 2015 γεννήθηκαν 1,3 εκατομμύρια παιδιά (turkstat).
[-] Η Ελλάδα, πέρυσι, ήταν μια από τις χώρες με την μεγαλύτερη μείωση πληθυσμού στην Ε.Ε. Ο πληθυσμός της έπεσε στα 10,79 εκατομμύρια (από 10,85 εκατομμύρια). Υψηλότεροι ρυθμοί-ποσοστά γεννήσεων σε Ιρλανδία, Γαλλία και Ηνωμένο Βασίλειο. Χαμηλότεροι σε Ιταλία, Πορτογαλία και Ελλάδα.
II
Ελλάς: ο Θεμέλιος Λίθος, ο Αταλάντευτος Βράχος της ΕυρωΑτλαντικής Συμμαχίας και της Δύσεως...
Τώρα και υπό συνθήκες της χειρότερης οικονομικής κρίσης εν καιρώ ειρήνης (σε πολιτική, κοινωνική και δημογραφική κατάρρευση και κρίση ας μην αναφερθούμε).
Τι να μας πουν το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία και η Γερμανία, ακόμα και οι Ηνωμένες Πολιτείες. Η Ελλάς διακηρύσσει σθεναρά με Στεντόρεια Φωνή, και πάση θυσία Ε.Ε και πάση θυσία Ευρω και πάση θυσία ΝΑΤΟ και πάση θυσία Δύση. Και Βασιλικότερη του Βασιλέως και Ευρωπαϊκότερη της Ευρώπης και Δυτικότερη της Δύσεως, η Ελλάς:
Να λες εγώ, εγώ μονάχος μου θα σώσω την Δύση και την Ευρώπη. 
Αν χαθεί, εγώ θα φταίω. Τουλάχιστον, η Ελλάδα αν καεί, να καεί για να υπάρξει μια συνοχή και μια πραγματικά ενωμένη Ευρώπη και Δύση.

Υψηλή Στρατηγική, όχι αστεία...
Σημείωση
Πάντως, παρά τις επιδιώξεις ορισμένων στην Ελλάδα, ο ΕυρωΑτλαντικός χώρος («Δύση»), δίνει την εντύπωση ή την εικόνα ενός απέραντου, χαοτικού και άναρχου κωλοχανείου ή φρενοκομείου (σε ότι αφορά τις εξελίξεις στο εσωτερικό του χώρου, τόσο μεταξύ των κρατών όσο και στο εσωτερικό των κρατών).
III
Η μοίρα των κοινωνιών και των κρατών της βορείου Αμερικής και της Ευρώπης στον 21ο αιώνα δεν θα κριθεί από τις σχέσεις τους με τις Βρυξέλλες και την Ουάσινγκτον αλλά από τις σχέσεις τους με τον υπόλοιπο πλανήτη (δεν έχετε παρά να προσέξετε προς τα που βλέπουν οι Βρυξέλλες και η Ουάσινγκτον οι ίδιες).
Η Ελλάδα αποτελεί παράδειγμα προς αποφυγή, καθώς έχασε (στην κυριολεξία σπατάλησε, πέταξε στα σκουπίδια) το πρώτο μισό του 21ου αιώνα, εξαιτίας ανθρώπων-απομεινάρια του Ψυχρού Πολέμου και ιδεοληπτικών οπαδών του Τέλους της Ιστορίας.
Η Ελλάδα, ως εθνοκρατική οντότητα, βρίσκεται σε πορεία συνεχούς συρρίκνωσης (σε πολλαπλούς τομείς), καθώς η ισχύ, το εκτόπισμα και η ακτινοβολία της βαίνει συνεχώς μειούμενη. 
Κινείται στα όρια της κατάρρευσης και πασχίζει πανικόβλητη (θυσιάζοντας τα πάντα από το εσωτερικό της) και με τρόπο παθητικό (ως προς το εξωτερικό της), για την επιβίωση της. 
Η πλέον μακροχρόνια και αδιάκοπη ειρηνική περίοδος στην ιστορία του ελληνικού κράτους, από ιδρύσεως του, οδήγησε στην πλέον ευάλωτη, αδύναμη και επικίνδυνη θέση εδώ και τουλάχιστον έναν αιώνα: Ολική αποτυχία. 
Μισός αιώνας πεταμένος στα σκουπίδια, μέχρι σήμερα, και χαμένο το πρώτο μισό του 21ου αιώνα. Εξαιτίας της παταγώδους και ολοκληρωτικής αποτυχίας της πολιτικής τάξης της χώρας.
Σημειώσεις
[-] Δεν έχετε παρά να προσέξετε προς τα που βλέπουν οι Βρυξέλλες και η Ουάσινγκτον οι ίδιες, διατηρώντας αυτό το προνόμιο για τον εαυτό τους. Ορισμένοι από τους μεγαλύτερους εμπορικούς εταίρους των Η.Π.Α και της Ε.Ε: Κίνα, Ιαπωνία, Βραζιλία, Ρωσία, Ελβετία, Ινδία, Τουρκία, Μεξικό, Νιγηρία, Νότιος Κορέα, Σαουδική Αραβία, Η.Α.Ε, Νότιος Αφρική, ASEAN, Σιγκαπούρη κ.λπ. Δεν έχετε παρά να μελετήσετε δημογραφικούς και ενεργειακούς παράγοντες, εμπορικές οδούς κ.α.
[-] Το δόγμα: ''Όλοι οι δρόμοι οδηγούν στις Βρυξέλλες'', είναι ανορθολογικό (το επικαλούνται τάχα «ορθολογιστές»), μη ρεαλιστικό (το επικαλούνται τάχα «ρεαλιστές») και απολύτως καταστροφικό.
IV
Ως μονάδα, οι Η.Π.Α το απόγειο της ισχύος τους το άγγιξαν την περίοδο 1945-1970, λόγω όμως της δομής του διεθνούς συστήματος, κάτι τέτοιο δεν γινόταν εύκολα αντιληπτό. 
Αντίθετα, επικρατεί η άποψη πως το απόγειο της ισχύος τους, οι Ηνωμένες Πολιτείες το άγγιξαν την περίοδο της δεκαετίας του 1990 (όταν και έγιναν φαινομενικά, για μικρό χρονικό διάστημα, μοναδικός πόλος ή κέντρο της πολιτικής, οικονομικής και στρατηγικής συγκρότησης του διεθνούς συστήματος). 
Οι Η.Π.Α, ως μονάδα, την περίοδο της εικοσιπενταετίας 1990-2015 δεν ήταν τόσο ισχυρές όσο την περίοδο 1945-1970, όμως την πρώτη ψυχροπολεμική περίοδο (1945-1970) η ισχύς τους περιοριζόταν λόγω της δομής του διεθνούς συστήματος, του ανταγωνιστικού πόλου και της κατάστασης των υπολοίπων. 
Αντίθετα, την περίοδο από τις αρχές της δεκαετίας του 1990 και μέχρι τα μέσα της πρώτης δεκαετίας του 2000, λόγω των κενών ισχύος και της ανισορροπίας που δημιουργήθηκε από την αποσύνθεση του ενός πόλου και την μεταβολή στην δομή του διεθνούς συστήματος, έγινε διάχυση της ισχύος τους (και επέκταση με κάπως ανεξέλεγκτο τρόπο).
Το 1945, οι Η.Π.Α ήταν η μόνη βιομηχανική δύναμη που οι υποδομές της, η κοινωνική της συνοχή, και οι φυσικοί της πόροι δεν είχαν πληγεί άμεσα από τον παγκόσμιο πόλεμο.
 Ήταν επίσης, με μεγάλη απόσταση από τις υπόλοιπες, η πιο παραγωγική και αποτελεσματική δύναμη της παγκόσμιας οικονομίας και μάλιστα, με εξαιρετικό δημογραφικό σφρίγος. 
Το 1945 δεν υπήρχε λόγος ύπαρξης μιας ομάδας G7. 
Το 1975 υπήρχε. Το 1975 δεν υπήρχε λόγος ύπαρξης μιας ομάδας G20. 
Το 2000 υπήρχε. Το 1945, και όχι το 1990, σηματοδοτεί την περίοδο του υπαρκτού αμερικανοκεντρισμού. 
Το 1975 (G7), και όχι το 2015, σηματοδοτεί την περίοδο του υπαρκτού δυτικοκεντρισμού (που δεν είναι και τόσο δυτικοκεντρισμός -όσο Βορράς- καθώς συμπεριλαμβάνει και την Ιαπωνία). 
Το 2000 (G20) σηματοδοτεί την ολοκλήρωση της περιόδου του αμερικανοκεντρισμού και του δυτικοκεντρισμού (ο ευρωκεντρισμός είχε πεθάνει ήδη από το 1945, αλλά παραμένει ισχυρός μέχρι τις μέρες μας, σε επίπεδο ιδεολογίας).
Η ομάδα G7 (1975) συμβολίζει τις μεταβολές στο εσωτερικό της «Δύσης», ουσιαστικά του Βορρά και της Τριάδας, σηματοδοτεί την προσπάθεια δημιουργίας ενός νέου πεδίου νομιμότητας για την Γερμανία και την Ιαπωνία (και παράκαμψης της πιθανότητας ή αξίωσης των τελευταίων να συμμετέχουν στο Συμβούλιο Ασφαλείας του Ο.Η.Ε) και την προσπάθεια μετακύλισης βαρών από τις Η.Π.Α προς άλλες χώρες. 
Η ομάδα G7 (παράλληλα με μεταβολές στο διεθνές δίκαιο) λειτούργησε επίσης ως μέσο υποδαύλισης ή αποδυνάμωσης του Συμβουλίου Ασφαλείας του Ο.Η.Ε.
 Όλα αυτά, ήδη από την δεκαετία του 1970, αποτελούν προσπάθειες των Η.Π.Α να διατηρήσουν την προνομιακή τους θέση στο διεθνές σύστημα (και τα κατάφεραν). 
Μεταψυχροπολεμικά έχουμε την μεταστροφή και αποδυνάμωση του ρόλου της ομάδας G7, που μέσα από διάφορες αντιφάσεις (μη συμμετοχή ή αποπομπή χωρών) και παράλληλα με την υποδαύλιση του Ο.Η.Ε (η οποία εκτοξεύθηκε μετα-ψυχροπολεμικά), οδήγησαν σε αρθρογραφίες και απόψεις που χαρακτήριζαν τους G7 πλέον ως ''The Irrelevant Seven''.
 Γενικότερα, η ομάδα G7 βρίσκει διάφορα ευφυολογήματα (βιομηχανικές χώρες, τεχνολογική παραγωγή κ.λπ) προκειμένου να αποκρύβει το οφθαλμοφανές:
 ''Θυμάστε, τότε που οι G7 κυβερνούσαν τον κόσμο;
 Τώρα έχουν συρρικνωθεί σε μια δυτική φατρία, συν την Ιαπωνία.
 Και γίνονται όλο και πιο αδύναμοι κάθε έτος''.
Η ομάδα G20 (που ουσιαστικά είναι G19, καθώς πέρα από τις τέσσερις μεγαλύτερες χώρες της Ε.Ε, συμμετέχει και η Ε.Ε η ίδια ξεχωριστά), συμβολίζει την προσπάθεια εξάλειψης της διαφοράς μεταξύ της μεταπολεμικής διεθνούς τάξης νομιμότητας και της πραγματικής τάξης ισχύος μεταψυχροπολεμικά. 
Αποτελεί επίσης παραδοχή της κρίσης εκπροσώπησης και νομιμότητας της ομάδας G7 ως προς τον υπόλοιπο πλανήτη (όλως τυχαίος κρίση εκπροσώπησης και νομιμότητας διέρχονται οι χώρες της ομάδας G7 και στο ίδιο το εσωτερικό τους). 
Η ομάδα G20 (ουσιαστικά G19), αποτελείται από τις εξής χώρες: 
Αργεντινή, Αυστραλία, Βραζιλία, Καναδάς, Κίνα, Γαλλία, Γερμανία, Ινδία, Ινδονησία, Ιταλία, Ιαπωνία, Νότια Κορέα, Μεξικό, Ρωσία, Σαουδική Αραβία, Νότια Αφρική, Τουρκία, Ηνωμένο Βασίλειο και Ηνωμένες Πολιτείες (+ η Sui Generis οντότητα Ε.Ε). 
Ανάμεσα σε άλλα, μέσω αυτής της ομάδας, έμμεσα αναγνωρίζονται ορισμένες χώρες ως pivot states, σημαντικές περιφερειακές δυνάμεις ή/και πυρήνες περιφερειακής ολοκλήρωσης (υπάρχουν και άλλες χώρες που μπορούν να αποκτήσουν αυτά τα χαρακτηριστικά).
 Ουσιαστικά η ομάδα G19 καθορίζεται από, και παράλληλα φανερώνει, ισχυρές δυνάμεις, 
1) δημογραφικές, 
2) περιφερειακές, 
3) πολιτισμικές, 
4) οικονομικές και τέλος 
5) από απόψεως φυσικού πλούτου. Φανερώνει επίσης την ετερογένεια και ποικιλομορφία του παγκόσμιου συστήματος (ένα μέρος του μεγαλείου του) και αποτελεί θεσμοποιημένη παραδοχή (στον κόσμο της πραγματικότητας και όχι στον κόσμο της ιδεολογίας) της αναίρεσης ή εγκατάλειψης του Τέλους της Ιστορίας και της Δογματικής Ομοιομορφίας.
       
07/16/16--09:02: Τρεις Επίκαιροι Σχολιασμοί (16 Ιουλ 2016).
Ακολουθούν τρεις σχολιασμοί. 
Ο πρώτος, γράφτηκε πριν από - και είναι άσχετος με - την επίθεση στην Νίκαια και την απόπειρα πραξικοπήματος στην Τουρκία (έμμεσα σχετίζεται με την Νότια Κινεζική Θάλασσα). 
Την ώρα που έγραφα έναν εκτενή σχολιασμό για την τρομοκρατική επίθεση στην Νίκαια, έγινε η απόπειρα πραξικοπήματος στην Τουρκία. 
Παράτησα όσα έγραφα για την Γαλλία και άρχισα να γράφω για όσα εξελίσσονταν χθες βράδυ (πριν από τα μεσάνυχτα και πριν φανεί προς τα που γέρνει η πλάστιγγα). 
Αυτός είναι ο δεύτερος σχολιασμός. 
Τον τρίτο σχολιασμό τον έγραψα σήμερα το μεσημέρι. 
Κάποιες σκέψεις με αφορμή - και όχι για - την επίθεση στην Νίκαια θα ακολουθήσουν σε επόμενη ανάρτηση.
I
Όταν βλέπετε τα στρατεύματα μιας χώρας που γεωγραφικά είναι τοποθετημένη στην άλλη άκρη της Γης (Η.Π.Α), να βρίσκονται μόλις λίγα δεκάδες χιλιόμετρα από τα σύνορα μιας άλλης χώρας (Ρωσία), και τα επιχειρήματα (νομικά, διεθνοπολιτικά, ηθικά) παρουσιάζουν την πρώτη (Η.Π.Α) ως νομιμοποιημένη ή ηθική και την δεύτερη (Ρωσία) ως παράνομη ή ανήθικη, τότε το δίκαιο, οι θεσμοί, οι νόμοι, η ηθική και οι κανόνες έχουν διαμορφωθεί στα μέτρα της πρώτης χώρας. 
Το ίδιο ισχύει όταν η ναυτική ισχύ και επιρροή μιας χώρας που είναι τοποθετημένη στην άλλη άκρη της Γης (Η.Π.Α), βρίσκεται μόλις λίγα ναυτικά μίλια από τα θαλάσσια σύνορα μιας άλλης χώρας (Κίνα). 
Το ίδιο ίσχυε και όταν μια άλλη χώρα (Ιράν), παλαιότερα, θεωρείτο παγκόσμια απειλή, την ίδια στιγμή που ήταν περικυκλωμένη από στρατεύματα και βάσεις μιας χώρας που βρισκόταν στην άλλη άκρη της Γης (Η.Π.Α).
Κατά αυτόν τον τρόπο θεωρείται αυτονόητο, φυσιολογικό, δίκαιο και ηθικό, οι Η.Π.Α να βρίσκονται στην Πολωνία ή στην Ουκρανία (το αντίστοιχο θα ήταν η Ρωσία να βρίσκεται στο Μεξικό), οι Η.Π.Α να βρίσκονται στην Νοτιά Κινεζική Θάλασσα (το αντίστοιχο θα ήταν η Κίνα να βρίσκεται στον Κόλπο του Μεξικό ή στον Κόλπο του Fundy, στο New Brunswick, στην Κούβα ή στην Νέα Σκωτία), οι Η.Π.Α να βρίσκονται στο Ιράκ, το Αφγανιστάν και το Κουρδιστάν (το αντίστοιχο θα ήταν το Ιράν να βρίσκεται στο Τέξας ή στον Καναδά).
Δίκαιο, Νόμος, Ηθική και Ισχύς στο διεθνές περιβάλλον.

Σημείωση
Από τις αντιστοιχίες και μόνο φανερώνεται η προνομιακή γεωγραφική θέση των Ηνωμένων Πολιτειών. 
Οι Η.Π.Α έχουν χερσαία σύνορα με μόλις δύο κράτη (ουσιαστικά με ένα), κάτι που αποτελεί πλεονέκτημα, και έχουν ακτές και ελεύθερη πρόσβαση και στους δύο μεγάλους Ωκεανούς (Ατλαντικό και Ειρηνικό) και στον Βορρά (Αρκτικό κύκλο). 
Η Κίνα έχει την μεγαλύτερη χερσαία συνοριογραμμή στον πλανήτη και συνορεύει με 14 κράτη, κάτι που αποτελεί μεγάλο μειονέκτημα (Αυτό που πρακτικά λένε στην Κίνα, είναι πως θα την πνίξουν.
 Ουσιαστικά πως δεν θα έχει μέτωπο στην θάλασσα και θα βρίσκεται πίσω από τα νησιά Fiji, την Δανία και την Νορβηγία, τα νησιά του Σολομώντα, τον Μαυρίκιο και το Κιριμπάτι -και κάτι άλλα τρελά παρόμοια- σε ότι αφορά το ναυτικό της οικονομικό και στρατηγικό χώρο. Ασφυξία).
II
Θέλεις να γράψεις για το Α, προκύπτει το Β. Πας να γράψεις για το Α και το Β, προκύπτει το Γ.
Ηνωμένο Βασίλειο, Η.Π.Α, Γαλλία, Τουρκία. 
Ένα χάος. Αραβική Άνοιξη, Brexit, Τρομοκρατικές επιθέσεις, Πραξικόπημα στην Τουρκία. Δεν προβλέφθηκαν (αν και ορισμένα αναμένονταν: κίνημα Γκιουλέν).
Η Τουρκία μάλλον θα ζήσει συνθήκες μεγάλου διχασμού.
 Το 2015 πολιτικά δεν είναι 1980 και Ψυχρός Πόλεμος. 
Αποτελεί ονειροφαντασία η ολική επαναφορά μιας «κεμαλικής Τουρκίας», ως ενιαίο κράτος. Θα διχαστεί η Τουρκία.
Το πραξικόπημα δεν είναι καθόλου απίθανο να οδηγηθεί σε αδιέξοδο. 
Που πάνε απέναντι σε εκλεγμένη κυβέρνηση του 50% και 23 εκατομμυρίων ψήφων, με την αξιωματική αντιπολίτευση να βρίσκεται στο μισό (25%);
Εύχομαι να μην έχουμε μια Νέα Αίγυπτο, απέναντι μας. 
Η συγκεκριμένη πτώση, εάν και εφόσον ολοκληρωθεί, δεν θα είναι «μια ακόμη» πτώση.
 Και το πραξικόπημα αυτό, δεν θα είναι «ένα ακόμη» πραξικόπημα. 
Μην χαίρεστε.
Ζούμε το πρώτο -ουσιαστικό- Πραξικόπημα (απόπειρα) σε κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ κατά την μεταψυχροπολεμική εποχή.
Σημείωση
[-] Ο στρατός στην Τουρκία είναι γνωστό τι διασφαλίζει, ως προς το εξωτερικό. 
Ποιος στρατός όμως; (τμήματα, ιεραρχία). 
Ως προς το εσωτερικό, ο στρατός δεν πρόκειται να ελέγξει - όπως τα παλιά «καλά» χρόνια - το πολιτικό κατεστημένο.

III
Το έχω γράψει αρκετές φορές. Ο κεμαλισμός αποτελεί ένα απομεινάρι του παρελθόντος. 
Ο κεμαλισμος, η ιδρυτική ιδεολογία της ΤουρκοΚεμαλικής Ρεπούμπλικας ή του «Τουρκικού» - ουσιαστικά όμως Κεμαλικού - Κράτους, δημιουργήθηκε την περίοδο του φασισμού, του μπολσεβικισμού, σοβιετισμού ή σοσιαλισμού, και του γερμανικού εθνικοσοσιαλισμού ή ναζισμού. Δηλαδή την περίοδο των μονοκομματικών καθεστώτων του μεσοπολέμου.
Το κεμαλικό κράτος ή η «Τουρκική Δημοκρατία» ιδρύθηκε το 1920. Η Ε.Σ.Σ.Δ το 1922. Η φασιστική Ιταλία επίσης (1922). 
Η εθνικοσοσιαλιστική Γερμανία το 1933.
Η Τουρκία, δεν μπορεί να παραμείνει ενιαίο κράτος έχοντας ως ιδεολογικό της θεμέλιο τον Κεμαλισμό (δεν θέλω να υπεισέλθω στην υφή, τη δομή και τα περιεχόμενα αυτής της ιδεολογίας). 
Ο λεγόμενος «Νεο-Οθωμανισμός», ανάμεσα σε άλλα, συμβολίζει και φανερώνει αυτή την ανησυχία.
Παρά τις απόπειρες που έχουν γίνει και τις καταστάσεις που έχουν δημιουργηθεί εναντίον του, ο Ερντογάν αποδεικνύεται απέθαντος. 
Ο Ερντογάν είναι από τους πλέον νομιμοποιημένους ηγέτες - και με την μεγαλύτερη λαϊκή στήριξη - στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ, αυτή την στιγμή. Αρέσει δεν αρέσει.
Όλοι όσοι θεωρούν τους εαυτούς τους «δημοκράτες» (αναφέρομαι στους αντιπαθούντες τον Ερντογάν) θα πρέπει να προβληματιστούν σοβαρά με το εξής: 
Γιατί χρειάστηκαν οι «Νεο-Οθωμανοί» ή οι «Ισλαμιστές» και οι «Μαύροι», και ο Ερντογάν για να ''χειραφετηθεί''η Τουρκική Δημοκρατία από τον στρατό; (χθες γράφτηκε ιστορία. 
Έχουμε για πρώτη φορά αποτυχημένο πραξικόπημα στην Τουρκία. 
Τα social media - με τα οποία μας έχουν ζαλίσει - δεν κάνουν τίποτα από μόνα τους. 
Η αφοσίωση και η κινητοποίηση των ανθρώπων κάνουν).
Η χθεσινή απόπειρα πραξικοπήματος μου θύμισε σε μικρογραφία την απέλπιδα προσπάθεια του πραξικοπήματος στην Ε.Σ.Σ.Δ το 1991. 
Η Σοβιετική Ρωσία ξεψύχησε με ένα αποτυχημένο πραξικόπημα.
 Η κεμαλική Τουρκία το ίδιο (ή ορθότερα ο κεμαλισμός ως ηγεμονική ιδεολογία της Τουρκίας).
Η άρχουσα τάξη της Τουρκίας είναι κεμαλική και ρεπουμπλικανική.
 Και αποτελείται από τους λεγόμενους «Λευκούς». 
Οι «Λευκοί Τούρκοι» (Beyaz Türkler), όχι μόνο η ελίτ αλλά και η κοινωνική τους βάση, πάντα αποτελούσαν μειοψηφία στην Τουρκία. Να το θέσω και διαφορετικά. 
Οι «Λευκοί» είναι το τουρκικό αντίστοιχο των Ρώσων Zapadniki (δυτικιστές).
 Ή η εξευρωπαισμένη κοσμική πολιτική και πολιτιστική ελίτ, το τοπικό αντίστοιχο της globalised Enlightened intelligentsia of Europe και της international cultural elite του Peter Berger. Επί έναν και πλέον αιώνα είναι αυτή η παράταξη («Λευκοί, Zapadniki, europeanised secular elite») που κυβερνά τις χώρες και δημιουργεί τις επίσημες εθνικές ιστοριογραφίες και αφηγήσεις.
Οι Λευκοί Τούρκοι ήθελαν «εκσυγχρονισμό και εκδυτικισμό» αλλά δημιούργησαν ένα στρατοκρατικό τριτοκοσμικό καθεστώς ψυχροπολεμικά. 
Οι «Μαύροι Τούρκοι» (Kara Türkler) μεταψυχροπολεμικά έβαλαν την Τουρκία στους G20, την κατέστησαν περιφερειακό παίχτη με ηγεμονικές αξιώσεις, έδωσαν στην χώρα αυτή αυτοπεποίθηση, τιμή και όραμα, «οι Μαύροι Τούρκοι ή οι Τούρκοι της Γης, οι χθόνιοι Τούρκοι» απέτρεψαν το πραξικόπημα και είναι αυτοί που βλέπουν προς την Κωνσταντινούπολη, όχι προς την Άγκυρα. 
Το πρώτο τους μέλημα ήταν να πάρουν υπό τον έλεγχο τους την Πόλη. 
Όχι το βλαχοχώρι του Μουσταφά Κεμάλ (το οποίο επέλεξε ο «Ατατούρκ», εννοώ). Το 1920 η Άγκυρα είχε λιγότερους από 25.000 κατοίκους.
Η Ελλάδα είναι μια χώρα γερασμένη και παρηκμασμένη, υλικά και πνευματικά, που βαφτίζει την παρακμή της «εξευρωπαϊσμό» και που επιθυμεί να κάνει την Τουρκία σαν τα μούτρα της. Ο βασικός λόγος που «οι Λευκοί και οι Zapadniki» της Ελλάδας συνεχίζουν να επικρατούν, είναι ο εξής: Δημογραφία.
Σημειώσεις
[-] Εμένα με ενδιαφέρει ιδιαίτερα το ζόρισμα που νιώθουν αρκετοί στην Ελλάδα με τον Ερντογάν. Γιατί τους ζορίζει τόσο; 
Έστω ότι η Τουρκία γίνει πιο αυταρχική. 
Εάν πράγματι οι «σύμμαχοι» δεν υποστηρίζουν αυταρχικά καθεστώτα, τότε ποιος ο λόγος ανησυχίας; 
Έστω ότι η Τουρκία «απομακρύνεται από την Δύση»; 
Ποια είναι η προϋπόθεση προκειμένου να καταλήγει κάποιος στο συμπέρασμα πως αυτό δεν συμφέρει την Ελλάδα; 
Έστω πως η Τουρκία οδηγείται σε ολοκληρωτική «ισλαμοποίηση» (κάτι το οποίο δεν πρόκειται να συμβεί ποτέ, υπό την παρούσα της μορφή).
 Γιατί αυτό είναι εις βάρος της Ελλάδας; (εκτός εάν έχουν άλλα σχέδια ορισμένοι).
 Κοιτάτε, μαζί με τον κεμαλισμό πέθανε και ο βενιζελισμός. 
Εάν η Ελλάδα δεν διαθέτει ηγεμονική ιδεολογία, στρατηγική και όραμα, αυτό είναι δικό της πρόβλημα, όχι του Ερντογάν ή της Τουρκίας.
 Τα μεγάλα δυσάρεστα γεγονότα για την Ελλάδα έχουν συμβεί. 
Η καταστροφή της Γιουγκοσλαβίας και της Συρίας τίνος την επιρροή ευνόησε;
[-] Η Γερμανία χρειάστηκε να ηττηθεί σε δύο παγκόσμιους πολέμους προκειμένου να γίνει «δυτική» και να ενταχθεί στη «Δύση», προκειμένου να επικρατήσουν οι Γερμανοι Zapadniki. 
Η Ιαπωνία επιδίωξε να εγκαθιδρύσει μια «αυτοκρατορία στα πρότυπα των ευρωπαϊκών μεγάλων δυνάμεων», αρχικά μέσω ενός «εκδυτικισμού» τον οποίον αργότερα χρησιμοποίησε ως μάσκα. Στην Τουρκία ήταν ο Κεμαλισμός. 
Στην Ελλάδα ο Βενιζελισμός. Αλλού ήταν μοναρχίες, σοσιαλιστικά αυταρχικά καθεστώτα και πάει λέγοντας.
 Η εποχή αυτή, που ξεκίνησε κάποια στιγμή μέσα στον 19ο αιώνα, φτάνει σιγά, σιγά στο τέλος της.
 Όχι όμως όπως φαντάζονταν πολλοί. Το ''Τέλος της Ιστορίας''προϋπέθετε πως οι παρατάξεις των απανταχού Zapadnikiκαι Λευκών («αριστερών και δεξιών»), θα επικρατούσαν σε ολόκληρο τον πλανήτη, και έτσι η Ιστορία, όπως ξεκίνησε τον 19ο αιώνα, θα έφτανε στο τέλος της.
 Από την Αγγλία μέχρι την Τουρκία, από την Ρωσία μέχρι την Γαλλία και από την Ινδία μέχρι τις Η.Π.Α, παντού επιστρέφουν οι πολιτιστικά αυτόχθονες.
[-] Ενδιαφέρουσα παρατήρηση: 
Την απόπειρα πραξικοπήματος στην Ρωσία το 1991, στήριξαν, το Σουδάν (διασπάστηκε), το Ιράκ (διαλύθηκε), η Λιβύη (ομοίως), η Γιουγκοσλαβία (επίσης διαλύθηκε).
[-] Mustafa Kemal chose Ankara as the capital city of the modern and secular republic in the early 1920s, and it has been one of the fastest-growing cities in Turkey. In the 1920s Ankara was a small, dusty Anatolian town with a population of about 20,000 (Keles, 1971, pp. 1-2). By 1950 its population was 289,000.
[-] Οι Η.Π.Α, εάν θέλουμε να είμαστε ακριβείς, δεν στήριξαν εξ αρχής το καθεστώς Ερντογάν. Αρκετά νωρίς ερωτήθηκε ο Τζον Κέρι και ήταν εξαιρετικά μετρημένος, προσεκτικός και επιφυλακτικός.
 Αργότερα, όταν η κατάσταση φάνηκε να αλλάζει, ακολούθησε η δήλωση Ομπάμα.
[-] Ο κεμαλισμός αποτέλεσε τριτοκοσμική ιδεολογία που συνδύαζε «εκσυγχρονισμό και εκδυτικισμό».
 Ο κεμαλισμός, εκτός από ηγεμονική ιδεολογία της Τουρκίας, αποτέλεσε ιδεολογία εξαγώγιμο-προϊόν για τις χώρες του παλαιού τρίτου κόσμου (το Κεμαλικό Κόμμα Ελλάδας, το ελλαδικό CHP, είναι η Ν.Δ). 
Ο «Νεο-Οθωμανισμός» προοριζόταν να αποτελέσει μια νέα ιδεολογία εκσυγχρονισμού και δυτικιστικού-φιλελεύθερου Ισλάμ για τον ευρύτερο μουσουλμανικό κόσμο. 
Το ίδιο ίσχυε και για τον Ερντογάν. 
Τον προόριζαν να περνάει την ατλαντική γραμμή στους Άραβες (κούνια που τους κούναγε). Ο Ερντογάν έδειξε «επικίνδυνα σημάδια αυτονόμησης».
[-] Η Τουρκία είτε θα είναι αυτοκρατορική, είτε σμικρυμένο εθνικό κράτος θεμελιωμένο σε διαφορετική ιδεολογική βάση.
[-] Δεν υπάρχει σημαντικότερο και πιο καθοριστικό έργο από την εκκαθάριση του στρατεύματος. Δεν εννοώ απλά από τον κεμαλισμό, αλλά από τις δομές που εγκαθιδρύθηκαν σε τομείς των κρατών κατά τον ψυχρό πόλεμο στις μυστικές υπηρεσίες και στο στράτευμα. 
Έτσι λειτουργεί ένα κράτος που προσπαθεί να κερδίζει βαθμούς ελευθερίας, ανεξαρτησίας και κυριαρχίας. 
Αλλά που να γίνουν αυτά αντιληπτά σε μια χώρα που οι υπηρεσίες της έχουν αλωθεί και που νομίζει πως διαθέτει «εθνικό στρατό», ενώ διαθέτει ΝΑΤΟϊκό στρατό.

                 ——— ∙ ——— ∙ ——— ∙ ———

                 .~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~..~`~.
€ « » ●► $    ▲▼◄► € € $$ € €   ◄ ►▲▼► ◄● « » €
€ « » ●► $    ▲▼◄► € € $$ € €   ◄ ►▲▼► ◄● « » €

Αναρτήθηκε από στις

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Εγγραφή σε: Σχόλια ανάρτησης (Atom)